ಮಹಾರಾಜ ಅಗ್ರಸೇನ

ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಸಂದರ್ಭ:

ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರು ಮಹಾರಾಜ ಅಗ್ರಸೇನ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನದಂದು ಅವರಿಗೆ ಗೌರವ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.

ಮಹಾರಾಜ ಅಗ್ರಸೇನ

ಸಂಬಂಧ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಹರಿಯಾಣದಲ್ಲಿರುವ ಆಗ್ರೋಹಾದೊಂದಿಗೆ (Agroha) ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯ ರಾಜ.
ವಂಶಾವಳಿ: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಇವರನ್ನು ಸೂರ್ಯವಂಶದೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸ್ಥಾಪಕ: ಸಮುದಾಯದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಇವರನ್ನು ಅಗರ್‌ವಾಲ್ (Agrawal) ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಆಗ್ರೋಹಾದ ಸ್ಥಾಪಕ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಂಬಿಕೆಗಳು: ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆ ಹಾಗೂ ನೈತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಆದರ್ಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಇವರು ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಜಯಂತಿ: ಹಿಂದೂ ಚಾಂದ್ರಮಾನ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಪ್ರಕಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅಥವಾ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಇವರ ಜಯಂತಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪುರಾವೆಗಳು: ಇವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಕಾಲಗಣನೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ; ಇವರ ನಿಖರವಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅವಧಿಯನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸುವ ಸಮಕಾಲೀನ ಪುರಾವೆಗಳು ಸೀಮಿತವಾಗಿವೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳ: ಹರಿಯಾಣದ ಆಗ್ರೋಹಾ ಧಾಮ್ (Agroha Dham), ಇದು ಮಹಾರಾಜ ಅಗ್ರಸೇನ ಮತ್ತು ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.

ಪೆನ್ಸಿಲಿನ್ ಜಿ ಆಮದಿನ ಮೇಲೆ ಭಾರತದ ಆಂಟಿ-ಡಂಪಿಂಗ್ ತನಿಖೆ

ಆರ್ಥಿಕತೆ

ಸಂದರ್ಭ:

ಭಾರತವು ಪೆನ್ಸಿಲಿನ್ ಜಿ ಆಮದಿನ ಮೇಲೆ ಆಂಟಿ-ಡಂಪಿಂಗ್ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ.

ಪೆನ್ಸಿಲಿನ್ ಜಿ

ವಿಧ: ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಸೋಂಕುಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ಬಳಸುವ ಬೀಟಾ-ಲ್ಯಾಕ್ಟಮ್ ಪ್ರತಿಜೀವಕ.
ಮಹತ್ವ: ಔಷಧಿ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ‘ಸಕ್ರಿಯ ಔಷಧೀಯ ಘಟಕ’ (API) ಮತ್ತು ‘ಪ್ರಮುಖ ಆರಂಭಿಕ ವಸ್ತು’ವಾಗಿ (KSM) ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಪಯೋಗಗಳು: ನ್ಯುಮೋನಿಯಾ, ಮೆನಿಂಜೈಟಿಸ್, ಡಿಫ್ತೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಹಲ್ಲಿನ ಸೋಂಕುಗಳಂತಹ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆಂಟಿ-ಡಂಪಿಂಗ್ ಸುಂಕ

ಅರ್ಥ: ದೇಶೀಯ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ಅಥವಾ ಬೆದರಿಕೆಯೊಡ್ಡುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಮೌಲ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಆಮದು ಸರಕುಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುವ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ಸುಂಕ ಇದಾಗಿದೆ.
ಉದ್ದೇಶ: ಆಮದುಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವುದಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅನ್ಯಾಯದ ಬೆಲೆ ಪೈಪೋಟಿಯ ವಿರುದ್ಧ ದೇಶೀಯ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು.
DGTR: ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ‘ಡೈರೆಕ್ಟರೇಟ್ ಜನರಲ್ ಆಫ್ ಟ್ರೇಡ್ ರೆಮಿಡೀಸ್’ (DGTR) ಸಂಸ್ಥೆಯು ಇದರ ಕುರಿತು ತನಿಖೆ ನಡೆಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸುಂಕಗಳನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವಿಧಿಸುವಿಕೆ: ಈ ಸುಂಕವನ್ನು ವಿಧಿಸಬೇಕೆ ಅಥವಾ ಬೇಡವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯದ ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.

ಗರ್ಬಾ ನೃತ್ಯ

ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಸಂದರ್ಭ:

ನವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಂಬೆ ಮಾತೆ ದೇವಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹೊರಾಂಗಣ ಗರ್ಬಾ ನೃತ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಗರ್ಬಾ ಕುರಿತು

ಮೂಲ: ಇದು ಗುಜರಾತಿನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಾನಪದ ನೃತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ನವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ: ಅಂಬೆ ಮಾತೆ / ಶಕ್ತಿ ದೇವಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ; ಇದು ಭಕ್ತಿ, ಫಲವತ್ತತೆ, ನಾರಿತ್ವ ಮತ್ತು ಜೀವನ ಚಕ್ರವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರದರ್ಶನ: ನರ್ತಕರು ದೀಪ ಅಥವಾ ದೇವಿಯ ಚಿತ್ರದ ಸುತ್ತಲೂ ವೃತ್ತಾಕಾರವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತಾ, ಲಯಬದ್ಧ ಸಂಗೀತ, ಗಾಯನ ಮತ್ತು ಚಪ್ಪಾಳೆಯೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಪದದ ಮೂಲ: ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದ ‘ಗರ್ಭ’ದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ, ಇದು ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಭಾವ: ಆಧುನಿಕ ಗರ್ಬಾ ನೃತ್ಯವು ‘ದಾಂಡಿಯಾ ರಾಸ್’ನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದೆ.
UNESCO ಮಾನ್ಯತೆ: ಡಿಸೆಂಬರ್ 2023 ರಲ್ಲಿ UNESCOದ ‘ಮಾನವೀಯತೆಯ ಅಮೂರ್ತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಪಟ್ಟಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ರೂಪಗಳು: ಮಾತಾಜಿ ಗರ್ಬಾ, ಕೃಷ್ಣ ಗರ್ಬಾ ಮತ್ತು ಲೋಕ್ ಗರ್ಬಾ.

ಲಕ್ಷದ್ವೀಪ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಕ್ಷರ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶ

ರಾಜಕೀಯ

ಸಂದರ್ಭ:

ULLAS – ನವ ಭಾರತ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷದ್ವೀಪವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದೆ.

ULLAS ಯೋಜನೆ

ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು: ಸಮಾಜದ ಸರ್ವರಿಗೂ ಆಜೀವ ಕಲಿಕೆಯ ಅರಿವು (Understanding of Lifelong Learning for All in Society – ULLAS) – ನವ ಭಾರತ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ.
ವಿಧ: ಇದು ಕೇಂದ್ರ ಪುರಸ್ಕೃತ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದ್ದು (2022–2027), 2020ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀತಿಗೆ (NEP) ಅನುಗುಣವಾಗಿದೆ.
ಗುರಿ ಸಮೂಹ: 15 ವರ್ಷ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೂ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ವಯಸ್ಸಿನ ಅನಕ್ಷರಸ್ಥ ವಯಸ್ಕರು.
ಐದು ಘಟಕಗಳು:
1. ಮೂಲಭೂತ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯಾಜ್ಞಾನ
2. ನಿರ್ಣಾಯಕ ಜೀವನ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು
3. ಮೂಲಭೂತ ಶಿಕ್ಷಣ
4. ವೃತ್ತಿಪರ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು
5. ನಿರಂತರ ಶಿಕ್ಷಣ
ಉದ್ದೇಶ: ಸ್ವಯಂಸೇವಕತೆ ಮತ್ತು ಕರ್ತವ್ಯ ಬೋಧ್ (ಕರ್ತವ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ) ಮೂಲಕ ‘ಜನ-ಜನ ಸಾಕ್ಷರ’ ಭಾರತವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷರತೆ

ಜನಗಣತಿಯ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ: ಯಾವುದೇ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು ಓದಲು ಮತ್ತು ಬರೆಯಲು ಬಲ್ಲ 7 ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಯಸ್ಸಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಾಕ್ಷರ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಸ್ತೃತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ: ಇದು ಗ್ರಹಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಓದುವಿಕೆ, ಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಖ್ಯಾಜ್ಞಾನದ ಜೊತೆಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ಇತರ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಜೀವನ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಕ್ಷರತೆ: ಶೇ. 95 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದಾಗ ಒಂದು ರಾಜ್ಯ ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು (UT) ‘ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಾಕ್ಷರ’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

INS ಮಾಂಗ್ರೋಲ್

ರಕ್ಷಣೆ

ಸಂದರ್ಭ:

ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯು ಮೂರನೇ ‘ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ವಿರೋಧಿ ಆಳವಿಲ್ಲದ ನೀರಿನ ನೌಕೆ’ಯಾದ (ASW-SWC) ‘ಮಾಂಗ್ರೋಲ್’ ಅನ್ನು ಸೇವೆಗೆ ನಿಯೋಜಿಸಿದೆ.

INS ಮಾಂಗ್ರೋಲ್ ಕುರಿತು

ವಿಧ: ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಂಡ ಮೂರನೇ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ವಿರೋಧಿ ಆಳವಿಲ್ಲದ ನೀರಿನ ನೌಕೆ (ASW-SWC).
ಹೆಸರು: ಗುಜರಾತಿನ ಕರಾವಳಿ ಪಟ್ಟಣ ಮತ್ತು ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಬಂದರಾಗಿರುವ ‘ಮಾಂಗ್ರೋಲ್’ ಹೆಸರನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ಇಡಲಾಗಿದೆ; ಇದು 2004 ರಲ್ಲಿ ಸೇವೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಗೊಂಡ ಮೈನ್‌ಸ್ವೀಪರ್ (minesweeper) ನೌಕೆಯಾಗಿದ್ದ ಹಿಂದಿನ ‘INS ಮಾಂಗ್ರೋಲ್’ ಅನ್ನು ಸಹ ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ.
ಸ್ಥಳೀಯ ಪಾಲು: ಇದರಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಶೇ. 80 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ‘ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ ಭಾರತ’ವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳು:
- ಕರಾವಳಿ ಜಲಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ವಿರೋಧಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ.
- ನೀರಿನೊಳಗಿನ ಕಣ್ಗಾವಲು ಮತ್ತು ಗಣಿ (mine) ಯುದ್ಧ.
- ಕಡಿಮೆ-ತೀವ್ರತೆಯ ಕಡಲ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು (LIMO).
ಉಪಕರಣಗಳು: ಟಾರ್ಪಿಡೊಗಳು, ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ವಿರೋಧಿ ರಾಕೆಟ್‌ಗಳು, ಸುಧಾರಿತ ರಾಡಾರ್ ಮತ್ತು ಸೋನಾರ್‌ಗಳು.
ಚಾಲನಾ ಶಕ್ತಿ: ವಾಟರ್‌ಜೆಟ್‌ಗಳು (Waterjets).
ಮಹತ್ವ: ಇದು ಕರಾವಳಿ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ನೌಕಾ ಹಡಗು ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಾರಸ್ ಕ್ರೇನ್‌

ಪರಿಸರ

ಸಂದರ್ಭ:

ಸಾರಸ್ ಕ್ರೇನ್‌ಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸಲು ‘ಬಾಂಬೆ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ ಸೊಸೈಟಿ’ (BNHS) ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದೆ.

ಸಾರಸ್ ಕ್ರೇನ್

ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಹಾರುವ ಪಕ್ಷಿ: ಇದು 152-156 ಸೆಂ.ಮೀ ಎತ್ತರ ಮತ್ತು 240 ಸೆಂ.ಮೀ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಹರವನ್ನು (wingspan) ಹೊಂದಿದೆ.
ಸ್ವಭಾವ: ಇದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವಿಯಾಗಿದ್ದು, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಮೂರು-ನಾಲ್ಕು ಪಕ್ಷಿಗಳ ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಜೀವಿತಾವಧಿಯವರೆಗೆ ಒಂದೇ ಸಂಗಾತಿಯೊಂದಿಗೆ ಜೀವಿಸಲು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಮುಂಗಾರಿನ ಅಧಿಕ ಮಳೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಆವಾಸಸ್ಥಾನ: ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಹೊರಗೆ, ಕಡಿಮೆ ಆಳದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಕೆಸರು ಗದ್ದೆಗಳು, ಪಾಳುಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ವಾಸಿಸುತ್ತವೆ.
ಹರಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೆ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಗುಜರಾತ್, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಅಸ್ಸಾಂನ ಭತ್ತದ ಗದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದ್ದ ಇವು, ಈಗ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿವೆ.
ಪರಿಸರ ಪಾತ್ರ: ಹಾನಿಕಾರಕ ಕೀಟಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪರಿಸರ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಸರ್ವಭಕ್ಷಕಗಳಾಗಿದ್ದು, ಮೀನು, ಕೀಟಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಬೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ.
ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಾನಮಾನ: 1972ರ ವನ್ಯಜೀವಿ (ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆಯ ಅನುಸೂಚಿ-4 ಮತ್ತು IUCN ನ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ‘ದುರ್ಬಲ’ (Vulnerable) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.