ವರ್ಗ: State Current Affairs Kannada

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು

ಉಸ್ತಾದ್ ಬಿಸ್ಮಿಲ್ಲಾ ಖಾನ್ ಯುವ ಪುರಸ್ಕಾರ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಪ್ರಾಚೀನ ದೇವಾಲಯ ಸಂಗೀತ ಪರಂಪರೆಯಾದ ಹವೇಲಿ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಳಿಗಾಗಿ, ಅಹಮದಾಬಾದ್ ಮೂಲದ ವಿದ್ವಾಂಸ ಆಚಾರ್ಯ ರಣ್‌ಛೋಡ್‌ಲಾಲ್ ಗೋಸ್ವಾಮಿ ಅವರನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಲೆಗಳ (Performing arts) ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಯುವ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಉಸ್ತಾದ್ ಬಿಸ್ಮಿಲ್ಲಾ ಖಾನ್ ಯುವ ಪುರಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

• ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂಗೀತ ನಾಟಕ ಅಕಾಡೆಮಿಯು ನೀಡುತ್ತದೆ.
• ಆಚಾರ್ಯ ರಣ್‌ಛೋಡ್‌ಲಾಲ್ ಗೋಸ್ವಾಮಿ ಅವರು ಹವೇಲಿ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ, ಆರು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ 22,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಕ್ತಿಗೀತೆಗಳನ್ನು (ಪದಗಳು) ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯ ಸಂಗೀತದ ಕುರಿತು 8 ಅಧಿಕೃತ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಗೌರವವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಕುರಿತು: ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ನಾಟಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ 40 ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವಯಸ್ಸಿನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಯುವ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ₹25,000 ನಗದು ಬಹುಮಾನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಶಹನಾಯಿ ವಾದಕ ಉಸ್ತಾದ್ ಬಿಸ್ಮಿಲ್ಲಾ ಖಾನ್ ಅವರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

ನೇಮಕಾತಿಗಳು

BPR&D, NCRB, ಮತ್ತು SVPNPA  ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ನೂತನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ನೇಮಕ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡುವ ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಪೊಲೀಸ್ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಂಶೋಧನೆ, ಅಪರಾಧ ಗುಪ್ತಚರ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಲು ಮೂವರು ಹಿರಿಯ ಭಾರತೀಯ ಪೊಲೀಸ್ ಸೇವೆ (IPS) ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ನೇಮಕಾತಿ ಸಮಿತಿಯು (ACC) ಅನುಮೋದಿಸಿದೆ.

ಪೊಲೀಸ್ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಬ್ಯೂರೋ (BPR&D): 

• ಹರಿಯಾಣ ಕೆಡರ್‌ನ 1993ರ ಬ್ಯಾಚ್‌ನ IPS ಅಧಿಕಾರಿ ಅಲೋಕ್ ಕುಮಾರ್ ಮಿತ್ತಲ್ ಅವರನ್ನು ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. 
• ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ನೇರ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ BPR&D ಸಂಸ್ಥೆಯು ಪೊಲೀಸ್ ಆಧುನೀಕರಣ ಮತ್ತು ನೀತಿ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತದೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಪರಾಧ ದಾಖಲೆಗಳ ಬ್ಯೂರೋ (NCRB): 

• ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಕೇಡರ್ ನ 1993ರ ಬ್ಯಾಚ್‌ನ IPS ಅಧಿಕಾರಿ ಅಮಿತ್ ಗರ್ಗ್ ಅವರನ್ನು ನೂತನ ನಿರ್ದೇಶಕರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇವರು ಅಲೋಕ್ ರಂಜನ್ ಅವರ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 
• ಇವರ ಸೇವಾ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ NCRB ನಿರ್ದೇಶಕ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕರ ಶ್ರೇಣಿಗೆ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.
• 1986 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ NCRB ಸಂಸ್ಥೆಯು ಅಪರಾಧ ಮತ್ತು ಅಪರಾಧ ಗುಪ್ತಚರ ದತ್ತಾಂಶಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಂಡಾರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. 

ಸರ್ದಾರ್ ವಲ್ಲಭಭಾಯ್ ಪಟೇಲ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೊಲೀಸ್ ಅಕಾಡೆಮಿ (SVPNPA): 

• ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಕೇಡರ್ ನ 1994ರ ಬ್ಯಾಚ್‌ನ IPS ಅಧಿಕಾರಿ ಸುಜೀತ್ ಪಾಂಡೆ ಅವರನ್ನು ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪೊಲೀಸ್ ತರಬೇತಿ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ಇವರು ಅಮಿತ್ ಗರ್ಗ್ ಅವರ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತುಂಬಲಿದ್ದಾರೆ.
• SVPNPA ಸಂಸ್ಥೆಯು ಭಾರತೀಯ ಪೊಲೀಸ್ ಸೇವೆ (IPS) ಪ್ರೊಬೇಷನರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಹಿರಿಯ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ನೇತೃತ್ವಕ್ಕೆ ಅತ್ಯುನ್ನತ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು

ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರಿಗೆ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಜಕಾರ್ತಾಗೆ ಕೈಗೊಂಡ ಅಧಿಕೃತ ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:

• ಪ್ರಶಸ್ತಿ: ಬಂಟಾಂಗ್ ಆಡಿಪೂರ್ಣ (ಸ್ಟಾರ್ ಆಫ್ ದಿ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ).
• ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪ್ರಬೋವೊ ಸುಬಿಯಾಂಟೊ ಅವರು ಜಕಾರ್ತಾದಲ್ಲಿರುವ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಅರಮನೆಯಾದ ಇಸ್ತಾನಾ ಮೆರ್ಡೆಕಾದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದರು.
• ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆ: ಭಾರತ-ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ ಸಮಗ್ರ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆ, ಕಡಲ ಭದ್ರತೆ, ನಿರ್ಣಾಯಕ ಖನಿಜಗಳು ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣಾ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವಲ್ಲಿ ತೋರಿದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಾಯಕತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಮೋದಿ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ.

• ಈ ಹಿಂದೆ ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಅವರು ಪಡೆದಿದ್ದರು.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು (Awards)

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಇ-ಆಡಳಿತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು 2026 : ICMR-MINDS ಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ

• ಭಾರತೀಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಂಡಳಿಯ (ICMR) ಪ್ರಮುಖ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆರೋಗ್ಯ ಉಪಕ್ರಮವು, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಆಧಾರಿತ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ದಿನನಿತ್ಯದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೇವೆಯ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ.

• ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡುವ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ: ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ಇಲಾಖೆ (DARPG) ಹಾಗೂ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಚಿವಾಲಯವು (MeitY) ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ.
• ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದವರು: ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಜೈಪುರದಲ್ಲಿ ಜರುಗಿದ 29ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಇ-ಆಡಳಿತ ಸಮ್ಮೇಳನ (NCeG) 2026 ರ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಮುಖ ದಿನಗಳು

ಡಾ. ಶ್ಯಾಮಪ್ರಸಾದ್ ಮುಖರ್ಜಿ ಅವರ ಜನ್ಮ ದಿನಾಚರಣೆ

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜುಲೈ 6.
• ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಬಿಡುಗಡೆ: ಇವರ 125ನೇ ಜನ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವಾಗಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ₹125 ಮುಖಬೆಲೆಯ ಬೆಳ್ಳಿ ನಾಣ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.
• ಉದ್ದೇಶ: ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಚಿವರಾಗಿ ಅವರ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಪಾತ್ರ, ಕಲ್ಕತ್ತಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ನಾಯಕತ್ವ ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾವೈಕ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಏಕೀಕೃತ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿಗಾಗಿ ಅವರು ನಡೆಸಿದ ಅವಿರತ ಹೋರಾಟಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಈ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು (Awards)

ವೈಸ್ ಅಡ್ಮಿರಲ್ ಕೆ. ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ ಅವರಿಗೆ ‘ಅತಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸೇವಾ ಪದಕ’ ಪ್ರದಾನ (Vice Admiral K. Srinivas Conferred Ati Vishisht Seva Medal)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯವರು ವೈಸ್ ಅಡ್ಮಿರಲ್ ಕೆ. ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಅತಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸೇವಾ ಪದಕವನ್ನು (Ati Vishisht Seva Medal – AVSM) ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಕುರಿತು: ಇದು ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ “ಅಸಾಧಾರಣ ದರ್ಜೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸೇವೆ”ಗಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶಾಂತಿಕಾಲದ ಮಿಲಿಟರಿ ಗೌರವಗಳಲ್ಲಿ (Peacetime Military Decorations) ಒಂದಾಗಿದೆ.
• ಸ್ಥಾಪನೆಯ ದಿನಾಂಕ: ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ 26 January 1960 ರಂದು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು.
• ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಸಮಾನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ: ಈ ಪದಕವು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಿಯೋಜನೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸೇವೆಗಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಗೌರವವಾದ ಉತ್ತಮ ಯುದ್ಧ ಸೇವಾ ಪದಕಕ್ಕೆ (Uttam Yuddh Seva Medal – UYSM) ಸಮಾನವಾದ ಶಾಂತಿಕಾಲದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ.

ಕ್ರೀಡೆ (Sports)

ಐಸಿಸಿ ಮಹಿಳಾ ಟಿ20 ವಿಶ್ವಕಪ್ 2026 (ICC Women’s T20 World Cup 2026)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮಹಿಳಾ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡವು ಫೈನಲ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಆತಿಥೇಯ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ತಂಡವನ್ನು 7 ವಿಕೆಟ್‌ಗಳ ಅಂತರದಿಂದ ಸೋಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ದಾಖಲೆಯ 7ನೇ ಬಾರಿಗೆ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಲಾರ್ಡ್ಸ್ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಫೈನಲ್: ಈ ಮಹತ್ವದ ಫೈನಲ್ ಪಂದ್ಯವು ಲಂಡನ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾರ್ಡ್ಸ್ (Lord’s) ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದು, ಮಹಿಳಾ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ದಾಖಲೆಯ 28,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವೀಕ್ಷಕರು ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದರು.
• ದಾಖಲೆಯ ರನ್ ಬೆನ್ನಟ್ಟುವಿಕೆ: ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನೀಡಿದ್ದ 150/4 ರನ್‌ಗಳ ಗುರಿಯನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ತಂಡವು ಇನ್ನು 17 ಎಸೆತಗಳು ಬಾಕಿ ಇರುವಂತೆಯೇ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬೆನ್ನಟ್ಟಿತು, ಇದು ಮಹಿಳಾ ಟಿ20 ವಿಶ್ವಕಪ್ ಫೈನಲ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಧಿಕ ರನ್ ಬೆನ್ನಟ್ಟಿದ (Highest Successful Run Chase) ದಾಖಲೆಯಾಗಿದೆ.
• ಅಜೇಯ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ: ನಾಯಕಿ ಸೋಫಿ ಮೊಲಿನೆಕ್ಸ್ (Sophie Molineux) ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ತಂಡವು ಇಡೀ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅಜೇಯವಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು ಮತ್ತು ಐಸಿಸಿ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಫೈನಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಎದುರಾಳಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧ ತನ್ನ 7-0 ಗೆಲುವಿನ ಕ್ಲೀನ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಅನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿತು.
• ಭಾರತ ತಂಡದ ಪ್ರದರ್ಶನ: ಭಾರತ ತಂಡವು ತನ್ನ ಐದು ಗ್ರೂಪ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರರಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದಿದ್ದರೂ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾಯಕಿ ಹರ್ಮನ್‌ಪ್ರೀತ್ ಕೌರ್ 27 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ ಹೋರಾಟದ 56 ರನ್ ಗಳಿಸಿದ್ದರೂ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ವಿರುದ್ಧದ ಮಾಡು-ಇಲ್ಲವೇ-ಮಡಿ ಲೀಗ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 6 ವಿಕೆಟ್‌ಗಳಿಂದ ಸೋತು ಗ್ರೂಪ್ ಹಂತದಲ್ಲೇ ಟೂರ್ನಿಯಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದಿತು.

ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳು (Miscellaneous)

1. ಐಎನ್‌ಎಸ್ ಇಕ್ಷಕ್ ಮತ್ತು ಐಎನ್‌ಎಸ್ ತರ್ಕಾಶ್: ಸೀಶೆಲ್ಸ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ (INS Ikshak and INS Tarkash: Port Call at Seychelles)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಸ್ವದೇಶಿ ಸಮೀಕ್ಷಾ ನೌಕೆ (Indigenous Survey Vessel) ಐಎನ್‌ಎಸ್ ಇಕ್ಷಕ್ (INS Ikshak) ಮತ್ತು ಸ್ಟೆಲ್ತ್ ಫ್ರಿಗೇಟ್ (Stealth Frigate) ಐಎನ್‌ಎಸ್ ತರ್ಕಾಶ್ (INS Tarkash) ಸೀಶೆಲ್ಸ್ ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಿನ ಹಾಗೂ ಸುವರ್ಣ ಮಹೋತ್ಸವದ (Golden Jubilee) ಆಚರಣೆಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿನ ಪೋರ್ಟ್ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಕ್ಕೆ (Port Victoria) ಭೇಟಿ ನೀಡಿವೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ನೌಕೆಗಳು: ಈ ಭೇಟಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸ್ವದೇಶಿ ಸಮೀಕ್ಷಾ ನೌಕೆಯಾದ ಐಎನ್‌ಎಸ್ ಇಕ್ಷಕ್ ಮತ್ತು ಮುಂಚೂಣಿ ಸ್ಟೆಲ್ತ್ ಯುದ್ಧನೌಕೆಯಾದ ಐಎನ್‌ಎಸ್ ತರ್ಕಾಶ್ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದವು.
• ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ: ಈ ಭೇಟಿಯು ಸೀಶೆಲ್ಸ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ 50ನೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನಾಚರಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ನಿರಂತರ ಕಡಲ ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರ (Maritime Defense Cooperation) ಮತ್ತು ಆ ದೇಶದೊಂದಿಗಿನ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಒಗ್ಗಟ್ಟನ್ನು (Strategic Solidarity) ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
• ಪೋರ್ಟ್ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಕುರಿತು: ಮಾಹೆ ದ್ವೀಪದ (Mahé Island) ಈಶಾನ್ಯ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸೊಮಾಲಿ ಸಮುದ್ರದ (Somali Sea) ತಟದಲ್ಲಿರುವ ಪೋರ್ಟ್ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಸೀಶೆಲ್ಸ್ ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರಾಗಿದೆ.

2. ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಕುರಿತು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿ (High-Level Committee on Demographic Changes)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿರುವ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಲು ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು (Union Ministry of Home Affairs) ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ನಿವೃತ್ತ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಪಿ.ಪಿ. ನಾವ್ಲೇಕರ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಮಿತಿಯನ್ನು (High-Level Committee) ರಚಿಸಿದೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಉಗಮ: ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು 2025ರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನಾಚರಣೆಯ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿದ್ದ ‘ಉನ್ನತ ಅಧಿಕಾರ ಉಳ್ಳ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಮಿಷನ್’ (High-powered Demography Mission) ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಈ ಸಮಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಮುಖ್ಯ ಆದೇಶ: “ಅಕ್ರಮ ವಲಸೆ (Illegal Immigration) ಮತ್ತು ಇತರ ಅಸಹಜ कारणಗಳಿಂದ” ಉಂಟಾಗುವ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಮಾಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಈ ಸಮಿತಿಗೆ ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆ: ಅಕ್ರಮ ವಲಸಿಗರನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ, ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕಾಲಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲು, ಬಂಧನದಲ್ಲಿಡಲು (Detention) ಹಾಗೂ ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡಲು (Deportation) ಶಾಶ್ವತ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವನ್ನು (Institutionalized Mechanism) ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲು ಸಮಿತಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

3. ಮಾನಸ್ – ಮಾದಕ ಪದಾರ್ಥ ನಿಷೇಧ ಆಸೂಚನಾ ಕೇಂದ್ರ (MANAS – Madak Padarth Nishedh Asoochna Kendra)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಯಾದ ‘ಮಾನಸ್’ (MANAS) ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಮಾದಕದ್ರವ್ಯ ಅಪರಾಧಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅನಾಮಧೇಯವಾಗಿ ವರದಿ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ವ್ಯಸನ ಮುಕ್ತಿ ಸಮಾಲೋಚನೆಗಾಗಿ (De-addiction Counselling) ನಾಗರಿಕ ಕೇಂದ್ರಿತ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ವೇದಿಕೆಯ ಕುರಿತು: ಇದು ಅಕ್ರಮ ಮಾದಕದ್ರವ್ಯ ಸಾಗಣೆಯ (Illicit Drug Trafficking) ಬಗ್ಗೆ ಅನಾಮಧೇಯ ವರದಿ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಪುನರ್ವಸತಿ ಬೆಂಬಲವನ್ನು (Rehabilitation Support) ಒದಗಿಸಲು ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯವು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿರುವ 24×7 ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
• ಸಹಯೋಗದ ಚೌಕಟ್ಟು: ಇದು ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ (Digital India Corporation – DIC) ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ನಾರ್ಕೋಟಿಕ್ಸ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಬ್ಯೂರೋ (Narcotics Control Bureau – NCB) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
• সংಯೋಜಿತ ಸಹಾಯವಾಣಿಗಳು (Integrated Helplines):
  • ಅಪರಾಧ ವರದಿ ಸಹಾಯವಾಣಿ (1933): ಇದು ಅನಾಮಧೇಯ ನಾಗರಿಕ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಎನ್‌ಸಿಬಿ (NCB) ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಮಾದಕದ್ರವ್ಯ ವಿರೋಧಿ ಕಾರ್ಯಪಡೆಗಳಿಗೆ (State Anti-Narcotics Task Forces) ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಉಚಿತ ಸಹಾಯವಾಣಿಯಾಗಿದೆ.
  • ವ್ಯಸನ ಮುಕ್ತಿ ಬೆಂಬಲ ಸಹಾಯವಾಣಿ (14446): ಪುನರ್ವಸತಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಲೋಚನೆ ಬಯಸುವ ಕರೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಸಚಿವಾಲಯದ (Ministry of Social Justice and Empowerment – MoSJE) ಸಹಾಯವಾಣಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

4. ಚಾಂಗಿ ನೌಕಾ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಫ್ಲೀಟ್ (Indian Navy’s Eastern Fleet at Changi Naval Base)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಡಲ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ನಿಯೋಜನೆಯ (Operational Deployment) ಭಾಗವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ಫ್ಲೀಟ್‌ನ (Eastern Fleet) ಮುಂಚೂಣಿ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳು ಸಿಂಗಾಪುರದ ಚಾಂಗಿ ನೌಕಾ ನೆಲೆಗೆ (Changi Naval Base) ತಲುಪಿವೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ನೌಕೆಗಳು: ಈ ನಿಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಐಎನ್‌ಎಸ್ ಉದಯಗಿರಿ (INS Udaygiri – ಸ್ವದೇಶಿ ಸ್ಟೆಲ್ತ್ ಫ್ರಿಗೇಟ್), ಐಎನ್‌ಎಸ್ ಕವರಟ್ಟಿ (INS Kavaratti – ಜಲಗಾಲಿ ನಿರೋಧಕ ಯುದ್ಧನೌಕೆ/Anti-submarine Warfare Corvette) ಮತ್ತು ಐಎನ್‌ಎಸ್ ಶಕ್ತಿ (INS Shakti – ಫ್ಲೀಟ್ ಟ್ಯಾಂಕರ್) ಸೇರಿವೆ.
• ಹಿಂದಿನ ಕಡಲ ಸಮರಾಭ್ಯಾಸ: ಸಿಂಗಾಪುರದ ಈ ಬಂದರು ಭೇಟಿಯು ರಾಯಲ್ ಥಾಯ್ ನೌಕಾಪಡೆಯೊಂದಿಗೆ (Royal Thai Navy) ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಲಾದ ಪ್ಯಾಸೆಕ್ಸ್ (Passing Exercise – PASSEX) ಜಂಟಿ ಸಮರಾಭ್ಯಾಸದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ನಡೆದಿದೆ.
• ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ಥಳ: ಸಿಂಗಾಪುರದ ಪೂರ್ವ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಚಾಂಗಿ ನೌಕಾ ನೆಲೆಯು ಮಲಕ್ಕಾ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು (Strait of Malacca) ದಕ್ಷಿಣ ಚೀನಾ ಸಮುದ್ರದೊಂದಿಗೆ (South China Sea) ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದೆ (Geopolitical Chokepoint).

5. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ: ಮಹಿಳಾ ರೈತರ ಸಬಲೀಕರಣ ವಿಧೇಯಕ (Maharashtra: Women Farmers’ Empowerment Bill)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ಮಹಿಳಾ ಕೃಷಿಕರನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲು ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಕೃಷಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳ ನೇರ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿರುವ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮಹಿಳಾ ರೈತರ ಸಬಲೀಕರಣ ವಿಧೇಯಕವನ್ನು (Maharashtra Women Farmers’ Empowerment Bill) ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ವಿಧಾನಸಭೆಯು ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಅಂಗೀಕರಿಸಿದೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಮೊದಲ ಮಾದರಿಯ ಶಾಸನ: ಮಹಿಳೆಯರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಭೂ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ದಾಖಲೆಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ 7/12 ಭೂ ದಾಖಲೆ) ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸಹ ಅವರಿಗೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಕೃಷಿ ಮನ್ನಣೆ ನೀಡಿ ‘ಮಹಿಳಾ ರೈತ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ’ (Woman Farmer Certificate) ವಿತರಿಸುವ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ವಿಧೇಯಕ ಇದಾಗಿದೆ.
• ವ್ಯಾಪಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು ಕೃಷಿಯ ಶಾಸನಬದ್ಧ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು (Statutory Definition) ಕೇವಲ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯುವುದರ ಆಚೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ (Animal Husbandry), ಡೈರಿ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಣೆ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಿರು ಅರಣ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ (Minor Forest Produce) ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಂತಹ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
• ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಚೌಕಟ್ಟು: ನೀತಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ‘ಮಹಿಳಾ ರೈತರ ಸಬಲೀಕರಣ ಮಂಡಳಿ’ಯನ್ನು (Women Farmers’ Empowerment Council) ಒಳಗೊಂಡ ಮೂರು ಹಂತದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ರಚನೆಯನ್ನು (Three-tier Administrative Structure) ಇದು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.
• ಆರ್ಥಿಕ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ: ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಾಲ (Institutional Credit), ಬೆಳೆ ವಿಮೆ, ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಂಪರ್ಕಗಳಿಗೆ (Market Linkages) ನೇರ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ‘ರಾಜ್ಯ ಮಹಿಳಾ ರೈತರ ನಿಧಿ’ ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ದತ್ತಸಂಚಯವನ್ನು (Database) ರಚಿಸಲು ಇದು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ದಿನಗಳು (Important Days)

ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ ದಿನ 2026 (International Day of Cooperatives 2026)

• ಆಚರಿಸಲಾದ ದಿನಾಂಕ: 4 July 2026 (ಜುಲೈ ತಿಂಗಳ ಮೊದಲ ಶನಿವಾರ)
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ (United Nations) ಮತ್ತು ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಉತ್ತೇಜನ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಮಿತಿ (Committee for the Promotion and Advancement of Cooperatives – COPAC).
• ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ: ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ನೀಡುವ ಕೊಡುಗೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು, ಜಂಟಿ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲಿನ ಸಹಕಾರಿ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾದರಿಯನ್ನು (Cooperative Business Model) ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗುರಿಗಳನ್ನು (Sustainable Development Goals – SDGs) ಸಾಧಿಸಲು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿಯ ನಡುವಿನ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧೇಯವಾಕ್ಯ (Theme): “ಶಾಂತಿಯುತ ಜಗತ್ತಿಗಾಗಿ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು!” (Cooperatives for a Peaceful World!)

ಕ್ರೀಡೆ (Sports)

ವೈಭವ್ ಸೂರ್ಯವಂಶಿ: ಭಾರತದ ಪರ ಪದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರ (Vaibhav Sooryavanshi: Youngest India Debutant)

ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿರಲು ಕಾರಣ (Why in News): ವೈಭವ್ ಸೂರ್ಯವಂಶಿ ಅವರು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧದ ಟಿ20 ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ (T20I) ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಪದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಕೇವಲ 15 ವರ್ಷ ಮತ್ತು 99 ದಿನಗಳ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಮೈಲಿಗಲ್ಲಿನ ವೇದಿಕೆ: ಅವರು 4 July 2026 ರಂದು ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್‌ನ ಓಲ್ಡ್ ಟ್ರಾಫರ್ಡ್ (Old Trafford) ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತಂಡದ ಅಧಿಕೃತ ಟಿ20 ಕ್ಯಾಪ್ ಪಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ಈ ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದರು.
• ಮಾಸ್ಟರ್ ಬ್ಲಾಸ್ಟರ್ ದಾಖಲೆ ಪತನ: ಇವರು 1989 ರಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಿರುದ್ಧ ತಮ್ಮ 16ನೇ ವರ್ಷದ 205ನೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಟೆಸ್ಟ್ ಪದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ್ದ ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್ ಅವರ ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಹಳೆಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದಿದ್ದಾರೆ.
• ಜಾಗತಿಕ ಟಿ20ಐ ಸ್ಥಾನಮಾನ: ಐಸಿಸಿ (ICC) ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಐರ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಜೋಶುವಾ ಲಿಟಲ್ (ತಮ್ಮ 16 ವರ್ಷ ಮತ್ತು 309 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ್ದರು) ಅವರ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿ, ಪುರುಷರ ಟಿ20 ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು (Awards)

ಯುಎಸ್‌ಐಎಸ್‌ಪಿಎಫ್‌ನಿಂದ ಸುನಿಲ್ ಭಾರ್ತಿ ಮಿತ್ತಲ್ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವ (USISPF Honors Sunil Bharti Mittal)

ಸಂದರ್ಭ (Context): ಭಾರ್ತಿ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ (Bharti Enterprises) ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಸುನಿಲ್ ಭಾರ್ತಿ ಮಿತ್ತಲ್ ಅವರಿಗೆ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಡಿಸಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ 9ನೇ ವಾರ್ಷಿಕ ನಾಯಕತ್ವ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ (IX Annual Leadership Summit) ಯುಎಸ್-ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಟ್ರಾಟಜಿಕ್ ಪಾರ್ಟ್‌ನರ್‌ಶಿಪ್ ಫೋರಂ (US-India Strategic Partnership Forum – USISPF) 2026ರ ನಾಯಕತ್ವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (Leadership Award) ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ.

ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು (Key Highlights):

• ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ: ಭಾರತದ ದೂರಸಂಪರ್ಕ ವಲಯವನ್ನು (Telecommunications Landscape) ಪರಿವರ್ತಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರು ವಹಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ಭಾರತ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕ ನಡುವಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ನೀಡಿದ ನಿರಂತರ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
• ಸಹ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು: ಅವರು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಉದ್ಯಮ ಮುಖಂಡರಾದ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್ ಟಿ. ಕ್ಯಾಲಿಯೊ (RTX ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಸಿಇಒ) ಮತ್ತು ವಿ. ಪ್ರೇಮ್ ವತ್ಸಾ (Fairfax Financial Holdings ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಸಿಇಒ) ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
• ಪ್ರಮುಖ ಹೇಳಿಕೆಗಳು: “ಅಮೆರಿಕ ಅಟ್ 250 ” (America At 250) ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ ಮಿತ್ತಲ್ ಅವರು, 50 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ ಭಾರತೀಯ ವಲಸಿಗರನ್ನು (Indian Diaspora) ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಕೊಂಡಿ (Strategic Bridge) ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಭಾರತ-ಯುಎಸ್ ನಡುವೆ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದ (Bilateral Trade Agreement) ಏರ್ಪಡುವ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ವಾಸ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು.

ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಕುರಿತು (About the Award):

• ಸ್ಥಾಪಕ ಸಂಸ್ಥೆ: ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿರುವ ಲಾಭರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ (Non-profit Organization) ಯುಎಸ್-ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಟ್ರಾಟಜಿಕ್ ಪಾರ್ಟ್‌ನರ್‌ಶಿಪ್ ಫೋರಂ (USISPF) ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ: ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ನಡುವೆ ವ್ಯಾಪಾರ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ನಾವೀನ್ಯತೆ (Innovation) ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಾದರಿ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಮತ್ತು ನೀತಿ ನಿರೂಪಕರನ್ನು (Policymakers) ಗುರುತಿಸಿ ಗೌರವಿಸುವುದು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ದಿನಗಳು

1. ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ದುರುಪಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮ ಸಾಗಣೆ ವಿರೋಧಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಿನ 

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 26
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಅಪರಾಧಗಳ ಮೇಲಿನ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಚೇರಿ (UNODC).
• ಉದ್ದೇಶ: ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯಗಳ ದುರುಪಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮ ಸಾಗಣೆಯು ಜನರ ಜೀವನ, ಸಮುದಾಯಗಳು ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಜಾಗತಿಕ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ಮುಕ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ ಹಾಗೂ ಸಮುದಾಯದ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ವಿಶ್ವ ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆ: ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಸವಾಲುಗಳು, ಹೊಸ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳು ಮತ್ತು ನವೀನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು“.

2. ಸಂವಿಧಾನ ಹತ್ಯಾ ದಿವಸ್ (Sa)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 25
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯ.
• ಉದ್ದೇಶ: ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅನಾಮಧೇಯ ವೀರರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು, 1975 ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತುರ್ತುಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರಿಗೆ ಗೌರವ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಹಾಗೂ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ನಿರಂತರ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ನೆನಪಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವು ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ” (“Long Live Democracy”).

3. ವಿಶ್ವ MSME ದಿನ (World MSME Day)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 27
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆ (UNGA).
• ಉದ್ದೇಶ: ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿ, ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಯ ಪ್ರಚಾರ, ನಾವೀನ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸುಸ್ಥಿರ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಗಳ (MSMEs) ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ನಾವೀನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೂಲಕ MSME ಗಳ ಸಬಲೀಕರಣ“.

4. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ದಿನ (National Statistics Day)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ : ಜೂನ್ 29
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಚಿವಾಲಯ (MoSPI).
• ಉದ್ದೇಶ: ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದು, ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಖ್ಯಾತ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಪ್ರಶಾಂತ ಚಂದ್ರ ಮಹಲನೋಬಿಸ್ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನದ ಅಂಗವಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಸೂಚಕಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ದತ್ತಾಂಶದ ಬಳಕೆ” (“Use of Administrative Data for Socio-Economic Indicator Monitoring”).

5. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ಷುದ್ರಗ್ರಹ ದಿನ (International Asteroid Day)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 30
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆ (UNGA) / ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ಸಂಘ (Association of Space Explorers – ASE).
• ಉದ್ದೇಶ: ಕ್ಷುದ್ರಗ್ರಹಗಳ ಡಿಕ್ಕಿಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು, ಭೂಮಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಕಾಯಗಳ ಸಂಭವನೀಯ ಭೀತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂವಹನದ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು 1908 ರ ತುಂಗುಸ್ಕಾ ವಿದ್ಯಮಾನದ ನೆನಪನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಭೂಮಿಯ ರಕ್ಷಣೆ: ಭೂಮಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಕಾಯಗಳಿಗೆ ಸುಧಾರಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿತ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು” (“Protecting Earth: Advanced Technologies and Coordinated Global Responses to Near-Earth Objects”).

ಕ್ರೀಡೆಗಳು

1. ಅಂಜು ಬಾಬಿ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದ ಆನ್ಸಿ ಸೋಜನ್

ಭುವನೇಶ್ವರದ ಕಳಿಂಗ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ 2026ರ ಜೂನ್ 27 ರಂದು ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂತರ-ರಾಜ್ಯ ಹಿರಿಯರ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇರಳದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಉದ್ದ ಜಿಗಿತ (ಲಾಂಗ್ ಜಂಪ್) ಆಟಗಾರ್ತಿ ಆನ್ಸಿ ಸೋಜನ್ ಅವರು 6.88 ಮೀಟರ್ ದೂರ ಜಿಗಿಯುವ ಮೂಲಕ ಅಂಜು ಬಾಬಿ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ 22 ವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದು ಇತಿಹಾಸ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಗಮನಿಸಿ : ಭುವನೇಶ್ವರದ ಇದೇ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಹಳೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆ ಪತನಗೊಂಡಿದ್ದು,  ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಸರ್ವೇಶ್ ಕುಶಾರೆ ಅವರು ಪುರುಷರ ಎತ್ತರ ಜಿಗಿತ (ಹೈಜಂಪ್)
ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ 2.31 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಜಿಗಿಯುವ ಮೂಲಕ ತೇಜಸ್ವಿನ್ ಶಂಕರ್ ಅವರ 2.29 ಮೀಟರ್ಗಳ ಹಿಂದಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದಿದ್ದಾರೆ.

ನೇಮಕಾತಿಗಳು

ಮಹೇಶ್ ದೀಕ್ಷಿತ್ ಅವರು ಗುಪ್ತಚರ ಬ್ಯೂರೋದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

1993ರ ಬ್ಯಾಚ್‌ನ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಕೆಡರ್‌ನ ಹಿರಿಯ IPS ಅಧಿಕಾರಿ ಮಹೇಶ್ ದೀಕ್ಷಿತ್ ಅವರನ್ನು ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ನೇಮಕಾತಿ ಸಮಿತಿಯು (ACC) ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಗುಪ್ತಚರ ಬ್ಯೂರೋ (IB) ನೂತನ ನಿರ್ದೇಶಕರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ದಿನಗಳು

1. ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ದುರುಪಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮ ಸಾಗಣೆ ವಿರೋಧಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಿನ 

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 26
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಅಪರಾಧಗಳ ಮೇಲಿನ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಚೇರಿ (UNODC).
• ಉದ್ದೇಶ: ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯಗಳ ದುರುಪಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮ ಸಾಗಣೆಯು ಜನರ ಜೀವನ, ಸಮುದಾಯಗಳು ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಜಾಗತಿಕ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ಮುಕ್ತ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ ಹಾಗೂ ಸಮುದಾಯದ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ವಿಶ್ವ ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆ: ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಸವಾಲುಗಳು, ಹೊಸ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳು ಮತ್ತು ನವೀನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು“.

2. ಸಂವಿಧಾನ ಹತ್ಯಾ ದಿವಸ್ (Sa)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 25
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯ.
• ಉದ್ದೇಶ: ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅನಾಮಧೇಯ ವೀರರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು, 1975 ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತುರ್ತುಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೊಳಗಾದವರಿಗೆ ಗೌರವ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಹಾಗೂ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ನಿರಂತರ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ನೆನಪಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವು ಚಿರಾಯುವಾಗಲಿ” (“Long Live Democracy”).

3. ವಿಶ್ವ MSME ದಿನ (World MSME Day)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 27
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆ (UNGA).
• ಉದ್ದೇಶ: ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿ, ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಯ ಪ್ರಚಾರ, ನಾವೀನ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸುಸ್ಥಿರ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಗಳ (MSMEs) ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ನಾವೀನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೂಲಕ MSME ಗಳ ಸಬಲೀಕರಣ“.

4. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ದಿನ (National Statistics Day)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ : ಜೂನ್ 29
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಚಿವಾಲಯ (MoSPI).
• ಉದ್ದೇಶ: ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದು, ನೀತಿ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಖ್ಯಾತ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಪ್ರಶಾಂತ ಚಂದ್ರ ಮಹಲನೋಬಿಸ್ ಅವರ ಜನ್ಮದಿನದ ಅಂಗವಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಸೂಚಕಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ದತ್ತಾಂಶದ ಬಳಕೆ” (“Use of Administrative Data for Socio-Economic Indicator Monitoring”).

5. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ಷುದ್ರಗ್ರಹ ದಿನ (International Asteroid Day)

• ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜೂನ್ 30
• ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆ (UNGA) / ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳ ಸಂಘ (Association of Space Explorers – ASE).
• ಉದ್ದೇಶ: ಕ್ಷುದ್ರಗ್ರಹಗಳ ಡಿಕ್ಕಿಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅಪಾಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು, ಭೂಮಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಕಾಯಗಳ ಸಂಭವನೀಯ ಭೀತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಂವಹನದ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು 1908 ರ ತುಂಗುಸ್ಕಾ ವಿದ್ಯಮಾನದ ನೆನಪನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಭೂಮಿಯ ರಕ್ಷಣೆ: ಭೂಮಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಕಾಯಗಳಿಗೆ ಸುಧಾರಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜಿತ ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು” (“Protecting Earth: Advanced Technologies and Coordinated Global Responses to Near-Earth Objects”).

ಕ್ರೀಡೆಗಳು

1. ಅಂಜು ಬಾಬಿ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದ ಆನ್ಸಿ ಸೋಜನ್

ಭುವನೇಶ್ವರದ ಕಳಿಂಗ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ 2026ರ ಜೂನ್ 27 ರಂದು ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂತರ-ರಾಜ್ಯ ಹಿರಿಯರ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇರಳದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಉದ್ದ ಜಿಗಿತ (ಲಾಂಗ್ ಜಂಪ್) ಆಟಗಾರ್ತಿ ಆನ್ಸಿ ಸೋಜನ್ ಅವರು 6.88 ಮೀಟರ್ ದೂರ ಜಿಗಿಯುವ ಮೂಲಕ ಅಂಜು ಬಾಬಿ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ 22 ವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದು ಇತಿಹಾಸ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಗಮನಿಸಿ : ಭುವನೇಶ್ವರದ ಇದೇ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಹಳೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆ ಪತನಗೊಂಡಿದ್ದು,  ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಸರ್ವೇಶ್ ಕುಶಾರೆ ಅವರು ಪುರುಷರ ಎತ್ತರ ಜಿಗಿತ (ಹೈಜಂಪ್)
ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ 2.31 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಜಿಗಿಯುವ ಮೂಲಕ ತೇಜಸ್ವಿನ್ ಶಂಕರ್ ಅವರ 2.29 ಮೀಟರ್ಗಳ ಹಿಂದಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದಿದ್ದಾರೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ (RTE), 2009

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ (RTE), 2009ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡದ (SC/ST) ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ 10ನೇ ತರಗತಿಯವರೆಗೆ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆ.

ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ, 2009 ರ ಬಗ್ಗೆ: 

• ಇದು ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 21A ವಿಧಿಯನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುವ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾನೂನಾಗಿದ್ದು, 6 ರಿಂದ 14 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವಿಗೆ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಾಗಿ ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ನಿಬಂಧನೆಗಳು: 

• ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು: 2002ರ 86ನೇ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯು 21A ವಿಧಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದು, 6-14 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ.
• ಕಾನೂನು ಆಧಾರ: 1993ರ ‘ಉನ್ನಿಕೃಷ್ಣನ್ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯ’ ಪ್ರಕರಣವು ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕಿನ ಒಂದು ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವೆಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದೆ.
• ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ದಿನಾಂಕ: ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು 1 ಏಪ್ರಿಲ್ 2010 ರಿಂದ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.

2026ರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಯೋಜನೆಗಳು: 

ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಏಕೀಕೃತ ರಾಜ್ಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಪೋರ್ಟಲ್ (SSP) ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

• ವಿದ್ಯಾಸಿರಿ ಭತ್ಯೆ: ಸರ್ಕಾರಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯದ ಇತರೆ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗ, ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ, ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡ ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ವಸತಿಗಾಗಿ ಮಾಸಿಕ ₹1500 ಭತ್ಯೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
• ಉಚಿತ ಬಸ್ ಪ್ರಯಾಣ: ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಶಾಲಾ ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ-ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯರಿಗೆ ಉಚಿತ ರಾಜ್ಯ ಬಸ್ ಪಾಸ್‌ಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಮೆಟ್ರಿಕ್ ನಂತರದ ಶುಲ್ಕ ಮರುಪಾವತಿ: ಹಿಂದುಳಿದ ಸಮುದಾಯಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಅವರ ಬೋಧನಾ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಮರುಪಾವತಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಉನ್ನತ ಸಾಧಕರಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಧನ: SSLC ಮತ್ತು PUC ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕ ಗಳಿಸಿದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ನಗದು ಬಹುಮಾನಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ AI ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಲ ಶೃಂಗಸಭೆ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಬೆಂಗಳೂರು ನೀರು ಸರಬರಾಜು ಮತ್ತು ಒಳಚರಂಡಿ ಮಂಡಳಿಯು (BWSSB) ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಮತ್ತು ಅತಿದೊಡ್ಡ ‘ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ AI ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಲ ಶೃಂಗಸಭೆ’ಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಆಯೋಜಕರು ಮತ್ತು ದಿನಾಂಕ:

• ಈ ಶೃಂಗಸಭೆಯನ್ನು BWSSB ಮಂಡಳಿಯು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಮೇ 27 ರಂದು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.

ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಬಗ್ಗೆ: 

• ಉದ್ದೇಶ: ನಗರ ಜಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಲು ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ನೀತಿ ನಿರೂಪಕರನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವುದು ಈ ಶೃಂಗಸಭೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಮುಖ ಚರ್ಚಾ ವಿಷಯಗಳು: ಈ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ಆಧಾರಿತ ಜಲ ಆಡಳಿತ (AI-based Water Governance), ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಉಪಯುಕ್ತತಾವಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು (Smart Utility Systems), ಡಿಜಿಟಲ್ ಟ್ವಿನ್ಸ್ (Digital Twins), IoT ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ, ಮುನ್ಸೂಚನೆ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ತ್ಯಾಜ್ಯನೀರಿನ ಮರುಬಳಕೆ ಮತ್ತು ನಗರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಿಗೆ ಸುಸ್ಥಿರ ಧನಸಹಾಯದ ಕುರಿತು ವಿಸ್ತೃತವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

‘ಐದು ಪಂಚಸೂತ್ರಗಳ’ ಚೌಕಟ್ಟು:

ಈ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರು ನೀರು ಸರಬರಾಜು ಮತ್ತು ಒಳಚರಂಡಿ ಮಂಡಳಿಯು (BWSSB) ಕೆಳಕಂಡ 5 ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ಹೊಸ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲಿದೆ:

• ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ: ಜಲ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
• ದತ್ತಾಂಶ-ಆಧಾರಿತ ಆಡಳಿತ: ನಿಖರ ದತ್ತಾಂಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೀರು ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು.
• ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ: ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ-ಆಧಾರಿತ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿತ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು.
• ಸುಸ್ಥಿರ ಹೂಡಿಕೆ: ಜಲ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಹಾಗೂ ಸುಸ್ಥಿರ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವುದು.
• ಹವಾಮಾನ-ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಜಲ ಸುರಕ್ಷತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು : ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬಲ್ಲ ಬಲವಾದ ಜಲ ಭದ್ರತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಲ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯೋಜನೆಗಳು: 

• ಜಲಾಮೃತ (Jalamrutha): ಈ ಯೋಜನೆಯು ಸಮೂಹ ಜಲ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಜಲಮೂಲಗಳ ಸಮುದಾಯ-ನೇತೃತ್ವದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.
• ಜಲ ಸಂಜೀವಿನಿ (Jala Sanjeevini): ಇದು ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ ಯೋಜನೆಯ (MGNREGS) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಹೊಂಡಗಳು ಮತ್ತು ತಡೆಗೋಡೆ/ಬದುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಭೌಗೋಳಿಕ-ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
• ಅಟಲ್ ಭೂಜಲ ಯೋಜನೆ (Atal Bhujal Yojana): ಅಂತರ್ಜಲದ ಕೊರತೆಯಿರುವ ವಲಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸಮುದಾಯ-ನೇತೃತ್ವದ ಜಲ ಸುರಕ್ಷತಾ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆಯು ಬಳಸುತ್ತದೆ.
• ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಕೃಷಿ ಸಿಂಚಾಯಿ ಯೋಜನೆ (PMKSY): ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅತಿ ಸಣ್ಣ ರೈತರನ್ನು ಬರಗಾಲದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ತಡೆಗೋಡೆಗಳಂತಹ ಜಲಾನಯನ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

KSRTC ಗೆ  ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಟೈಗರ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆ ನಾವೀನ್ಯತೆಯಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉಪಕ್ರಮಗಳಿಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮವು (KSRTC) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಾಗೂ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು, 2026ರ ‘ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಟೈಗರ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ’ಯನ್ನು (Golden Globe Tigers Awards 2026) ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
• ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮತ್ತು ವಿಭಾಗ: ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಕೌಲಾಲಂಪುರ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೇ 20 ರಂದು ನಡೆದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ನಿಗಮಕ್ಕೆ ‘ತರಬೇತಿಯಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಧನೆ’ (Excellence in Training) ಎಂಬ ವಿಭಾಗದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ನಿಗಮ (KSRTC)ದ ಬಗ್ಗೆ:

• ಇದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಒಡೆತನದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬಸ್ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು , ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಮಹತ್ವದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಜನಪ್ರಿಯ ಬಸ್ಸುಗಳ ವಿಧಗಳು:

ಪ್ರೀಮಿಯಂ AC :

• ಅಂಬಾರಿ ಡ್ರೀಮ್ ಕ್ಲಾಸ್: ಇದು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಹವಾನಿಯಂತ್ರಿತ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳ (Sleeper) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
• ಐರಾವತ ಕ್ಲಬ್ ಕ್ಲಾಸ್: ಇದು ಹವಾನಿಯಂತ್ರಿತ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಆಸನಗಳ (Seater) ಸುಸಜ್ಜಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಬಜೆಟ್ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್:

• ಪಲ್ಲಕ್ಕಿ: ಇದು ಹವಾನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲದ ಮಲಗುವ ಆಸನಗಳ (Non-AC Sleeper) ಆರಾಮದಾಯಕ ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.
• ರಾಜಹಂಸ: ಇದು ಸುಧಾರಿತ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಆಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ (Executive) ಬಸ್ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ.

ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್:

• EV ಪವರ್ ಪ್ಲಸ್: ನಗರ-ನಗರಗಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಚಾಲಿತ ಬಸ್ಸುಗಳ ಸೇವೆಯನ್ನು ನಿಗಮವು ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಶಕ್ತಿ ಯೋಜನೆ:

• ರಾಜ್ಯದ ಮಹಿಳಾ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೀಮಿಯಂ-ಅಲ್ಲದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತ ಪ್ರಯಾಣದ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆಯು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

108 ಆರೋಗ್ಯ ಕವಚ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಕಮಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಸೆಂಟರ್

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯನವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನೂತನವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ‘108 ಆರೋಗ್ಯ ಕವಚ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಕಮಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಸೆಂಟರ್’ ಅನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು. 
• ಈ ಮೂಲಕ ಕರ್ನಾಟಕವು ದೇಶದಲ್ಲೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ತುರ್ತು ಅಂಬುಲೆನ್ಸ್ ಕಮಾಂಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮೊದಲ ರಾಜ್ಯ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು

• ಸ್ಥಳ: ಈ ಕೇಂದ್ರವು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಸವೇಶ್ವರನಗರದಲ್ಲಿದೆ.
• ನಿರ್ವಹಣೆ: ಇದು 100% ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ವಾಮ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
• ಇದು ವರ್ಷದ 365 ದಿನಗಳೂ 24 ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸರ್ಕಾರಿ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ತುರ್ತು ಸೌಲಭ್ಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.
• ಸಾಮರ್ಥ್ಯ: ಇದು 50 ಆಸನಗಳ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತುರ್ತು ಕರೆ ಕೇಂದ್ರದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ವಾಹನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ: ಈ ಕೇಂದ್ರವು 715 “108” ಆಂಬುಲೆನ್ಸ್‌ಗಳ ಸಂಚಾರವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುತ್ತದೆ.
• ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ: ಇದು ವಾಹನಗಳ ನೈಜ-ಸಮಯದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ C-DAC ನ ನೈಜ-ಸಮಯದ GPS ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
• ಸಂಯೋಜನೆ: ಈ ಕೇಂದ್ರವು ತುರ್ತು ಸೇವೆಗಳಾದ 112, 104 ಮತ್ತು ಇ-ಸಂಜೀವಿನಿ ಸಹಾಯವಾಣಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜನೆಗೊಂಡಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಮಿತ್ವ ಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಇ-ಸ್ವತ್ತು ಸಂಯೋಜನೆ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಭೂ ದಾಖಲೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕ ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯು ತನ್ನ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆಸ್ತಿ ದಾಖಲೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲು ಯೋಜಿಸಿದೆ.

‘ಇ-ಸ್ವತ್ತು’ ಬಗ್ಗೆ: 

• ಇದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ (RDPR) ಇಲಾಖೆಯು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಇ-ಆಡಳಿತ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
• ಇದು ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ (ಗ್ರಾಮದ ಗಡಿಗಳು/ಗ್ರಾಮಠಾಣಾ) ಬರುವ ಆಸ್ತಿಗಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಲೀಕತ್ವ ಮತ್ತು ಭೌತಿಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳು:

• ಇದು ನಕಲಿ ದಾಖಲೆಗಳ ಸೃಷ್ಟಿ, ಅನಧಿಕೃತ ಬಡಾವಣೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ವಂಚನೆಗೆ ಗುರಿಯಾಗುವ ಭೂ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಡೆಯುತ್ತದೆ.
• ಇದು ಎಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕ ತೆರಿಗೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತರುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಆದಾಯವು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.
• ಇದು ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಿಗೆ ಅಲೆದಾಡುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಇ-ಆಡಳಿತವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.

ಇ-ಸ್ವತ್ತು 2.0:

• ಆಧಾರ್ ಸಂಯೋಜಿತ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು, ಜಿಯೋ-ಟ್ಯಾಗಿಂಗ್ ಮತ್ತು ತ್ವರಿತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಸ್ತುತ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸಲು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಇ-ಸ್ವತ್ತು 2.0 ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ.

ಇ-ಸ್ವತ್ತು (ಗ್ರಾಮೀಣ) ಮತ್ತು BBMPಯ ಇ-ಆಸ್ತಿ (ನಗರ) ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು: 

ಸ್ವಾಮಿತ್ವ (SVAMITVA) ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ: 

• ವಿಸ್ತೃತ ರೂಪ:  ‘ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನವಸತಿಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಸಿ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್‌ ಮಾಡುವುದು‘ (ಸ್ವಾಮಿತ್ವ) (SVAMITVA – Survey of Villages Abadi and Mapping with Improvised Technology in Village Areas).
• ಹಣಕಾಸು ನೆರವು: ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ವಲಯದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ.
• ಅನುಷ್ಠಾನ: ಇದನ್ನು 2020 ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಸಚಿವಾಲಯವು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.
• ಉದ್ದೇಶಿತ ಪ್ರದೇಶ: ಕೇವಲ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಯೋಜನೆ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ.
• ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ: ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಈ ಯೋಜನೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಗಿಡಲಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಮುಖ ಫಲಿತಾಂಶ: ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನತೆಗೆ ಆಸ್ತಿ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು (ಹಕ್ಕು ಪತ್ರಗಳು) ವಿತರಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶಗಳು:

• ಆಸ್ತಿ ನಗದೀಕರಣ: ಇದು ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನರು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವಾಗ ತಮ್ಮ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಡಮಾನವಾಗಿ ಇರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ವಿವಾದ ಕಡಿತ: ಇದು ಗಡಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವ ಮೂಲಕ ಆಸ್ತಿ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ಸ್ಥಳೀಯ ಆದಾಯ: ಇದು ನಿಖರವಾದ ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಯೋಜನೆ: ಇದು ಉತ್ತಮ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು (GPDP) ರೂಪಿಸಲು GIS ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಎವರೆಸ್ಟ್ ಶಿಖರವೇರಿದ ಕನ್ನಡಿಗರು 

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳಾದ ಚಿನ್ಮಯಿ ತ್ರಿಶೂಲಮೂರ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷ್ ದೇವರಾಜಪ್ಪ ಅವರು 12 ಮೇ 2026 ರಂದು ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಶಿಖರವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಏರುವ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಕೀರ್ತಿ ತಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಮೌಂಟ್ ಎವರೆಸ್ಟ್

• ಇದು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರವಾಗಿದ್ದು, 8,848.86 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಇದು ನೇಪಾಳ (ಸಾಗರಮಾತಾ) ಮತ್ತು ಟಿಬೆಟ್ (ಚೋಮೋಲುಂಗ್ಮಾ) ನಡುವಿನ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು

• ಭೂವಿಜ್ಞಾನ: ಇದು ಭಾರತೀಯ ಮತ್ತು ಯುರೇಷಿಯನ್ ಫಲಕಗಳ ಘರ್ಷಣೆಯಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡ ಯುವ ಮಡಿಕೆ ಪರ್ವತವಾಗಿದೆ (Young Fold Mountain). ಇದರ ಎತ್ತರವು ಇಂದಿಗೂ ಭೂಚಲನೆಯಿಂದಾಗಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದೆ.
• ಮಾಪನ: ಇದರ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಧಿಕೃತ ಎತ್ತರವನ್ನು ನೇಪಾಳ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ದೇಶಗಳು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಘೋಷಿಸಿವೆ. ಇದನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ‘ಗ್ರೇಟ್ ಟ್ರಿಗನೋಮೆಟ್ರಿಕಲ್ ಸರ್ವೆ‘ ಸಂಸ್ಥೆಯು ‘ಪೀಕ್ XV’ (Peak XV) ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿತ್ತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಇದಕ್ಕೆ ಸರ್ ಜಾರ್ಜ್ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಯಿತು.
• ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ: ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಿಮನದಿಗಳ ಹಿಂಜರಿತ (glacial retreat) ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಎತ್ತರದ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತಿರುವ ತ್ಯಾಜ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿರುವ ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಗಂಭೀರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಾಗಿವೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು

ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು (ಮಲೆನಾಡು ಪ್ರದೇಶ)

• ಮುಳ್ಳಯ್ಯನಗಿರಿ (1,930 ಮೀ): ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರವಾಗಿದ್ದು, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬಾಬಾಬುಡನ್‌ಗಿರಿ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
• ಬಾಬಾಬುಡನ್‌ಗಿರಿ: ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾಫಿ ಬೇಸಾಯದ ಉಗಮಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿನ ಕೆಮ್ಮಣ್ಣುಗುಂಡಿ ಪ್ರದೇಶವು ಕಬ್ಬಿಣದ ಅದಿರಿನಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸಮೃದ್ಧ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
• ಕುದುರೆಮುಖ (1,894 ಮೀ): ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ತನ್ನ ಒಳಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಶೋಲಾ ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕುದುರೆಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
• ಗಂಗಾಮೂಲ: ಇದು ಕುದುರೆಮುಖ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಶಿಖರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಜೀವನಾಡಿಗಳಾದ ತುಂಗಾ, ಭದ್ರಾ ಮತ್ತು ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿಗಳ ಮೂಲ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ.
• ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ಬೆಟ್ಟಗಳು: ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಈ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಕಾವೇರಿ ನದಿಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವಾದ ತಲಕಾವೇರಿ ನೆಲೆಸಿದೆ.
• ಪುಷ್ಪಗಿರಿ / ಕುಮಾರ ಪರ್ವತ (1,712 ಮೀ): ಇದು ಕೊಡಗಿನ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಅತ್ಯಂತ ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾದ ಪುಷ್ಪಗಿರಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿವರ್ತನಾ ವಲಯಗಳು

• B.R. ಹಿಲ್ಸ್ (ಬಿಳಿಗಿರಿರಂಗನ ಬೆಟ್ಟಗಳು): ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಜೋಡಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಸರ ಸೇತುವೆಯಾಗಿದ್ದು (Ecological bridge), ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದನ್ನು ಅಧಿಕೃತ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪ್ರದೇಶ (BRT) ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
• M.M. ಬೆಟ್ಟಗಳು (ಮಲೆ ಮಹದೇಶ್ವರ ಬೆಟ್ಟಗಳು): ಚಾಮರಾಜನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟಗಳ ಕಡೆಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಳ್ಳುವ ದಟ್ಟವಾದ ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಪ್ರಮುಖ ಆನೆ ಕಾರಿಡಾರ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

ದಖ್ಖನ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿ / ಮೈದಾನ ಪ್ರದೇಶ

• ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟಗಳು: ಇದು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಗ್ರಾನೈಟ್ ಶಿಲಾ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳಾದ ಅರ್ಕಾವತಿ, ಪೊನ್ನೈಯಾರ್ ಮತ್ತು ಪಾಲಾರ್ ನದಿಗಳಿಗೆ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
• ಸಾವನದುರ್ಗ: ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಮೀಪವಿರುವ ಈ ಬೆಟ್ಟವು ಇಡೀ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದಲ್ಲಿಯೇ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ಏಕಶಿಲಾ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

ತಾಯಂದಿರ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಾಧನೆ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• 2023-24ರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕುಟುಂಬ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ-6 (NFHS-6) ರ ಪ್ರಕಾರ, ಹಿಂದಿನ NFHS-5 (2019-21) ಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕರ್ನಾಟಕವು ತಾಯಂದಿರ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯದ ಹಲವಾರು ಸೂಚಕಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ, ಆದರೂ ಮಕ್ಕಳ ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.

‘ಮಾತೃಪೂರ್ಣ ಯೋಜನೆ’ಯ ಬಗ್ಗೆ: 

• ಉದ್ದೇಶ: ಇದು ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಮತ್ತು ಹಾಲುಣಿಸುವ ತಾಯಂದಿರಿಗೆ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 300 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರತಿದಿನ ಬಿಸಿಯಾದ, ಬೇಯಿಸಿದ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಊಟವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
• ಪ್ರಯೋಜನಗಳು: ತಾಯಂದಿರಲ್ಲಿ ರಕ್ತಹೀನತೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಜನನ ತೂಕದಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಈ ಊಟವು ಅನ್ನ, ಸಾಂಬಾರ್, ತರಕಾರಿಗಳು, ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು, ಒಂದು ಮೊಟ್ಟೆ ಮತ್ತು 150 ml ಹಾಲನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
• ಇದನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಂಗನವಾಡಿ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ವಿತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಮಗ್ರ ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೇವೆಗಳು (ICDS) ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿ / ಪುಷ್ಟಿ ಯೋಜನೆಗಳು

• ಉದ್ದೇಶ: ಇದು 6 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳು, ಹುಡುಗಿಯರು ಮತ್ತು ತಾಯಂದಿರ ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
• ಪ್ರಯೋಜನಗಳು: ಪುಷ್ಟಿ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಮನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಪಡಿತರವನ್ನು (THR) ವಿತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ತೀವ್ರವಾದ ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯನ್ನು (SAM) ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಸೃಷ್ಟಿ ಯೋಜನೆಯು ವಾರದಲ್ಲಿ 5 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹಾಲಿನ ಪುಡಿ ಮತ್ತು ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೂರೈಸುತ್ತದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಸಮಗ್ರ ಮಾತೃ ಆರೋಗ್ಯ ಪಾಲನೆ ಯೋಜನೆ: 

• ಉದ್ದೇಶ: ಇದು ಬಹುಪಾಲು ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸುರಕ್ಷತಾ ಜಾಲಗಳನ್ನು ಕ್ರೂಢೀಕರಿಸುವ ರಾಜ್ಯ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಗ್ರ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಉಪ-ಯೋಜನೆಗಳು ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
  • ಪ್ರಸೂತಿ ಆರೈಕೆ ಯೋಜನೆ: ಇದು ಹೆರಿಗೆಯ ನಂತರದ ಆರೋಗ್ಯ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು BPL ತಾಯಂದಿರಿಗೆ ₹2,000 ಮತ್ತು SC/ST ತಾಯಂದಿರಿಗೆ ₹3,000 ಗಳನ್ನು ಎರಡು ಕಂತುಗಳಲ್ಲಿ ನೀಡುತ್ತದೆ.
  • ಮಡಿಲು ಕಿಟ್ ಯೋಜನೆ: ಇದು ಸರ್ಕಾರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆರಿಗೆಯಾಗುವ ತಾಯಂದಿರಿಗಾಗಿ 19 ಅಗತ್ಯ ದೈನಂದಿನ ಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು (₹1,500 ಮೌಲ್ಯದ) ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಹೆರಿಗೆಯ ನಂತರದ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಿಟ್ ಅನ್ನು ವಿತರಿಸುತ್ತದೆ.
  • ತಾಯಿ ಭಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಭಾಗ್ಯ ಪ್ಲಸ್: ಇದು ನಗದು ರಹಿತ ಹೆರಿಗೆಯ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಹೆರಿಗೆಯ ನಂತರದ ಸಹಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, BPL/SC/ST ತಾಯಿಯು ನೋಂದಾಯಿತವಲ್ಲದ ಖಾಸಗಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹೆರಿಗೆ ಮಾಡಿಸಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ ₹1,000 ಭತ್ಯೆಯನ್ನು ಸಹ ಇದು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಆರೋಗ್ಯ ಕವಚ (108 ತುರ್ತು ಆಂಬ್ಯುಲೆನ್ಸ್)

• ಉದ್ದೇಶ: ಇದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಪ್ರಯೋಜನಗಳು: ಇದು ಗರ್ಭಿಣಿಯರನ್ನು ಮನೆಯಿಂದ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲು 24×7 ಉಚಿತ ತುರ್ತು ಆಂಬ್ಯುಲೆನ್ಸ್ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೆರಿಗೆಯಾದ 48 ಗಂಟೆಗಳ ನಂತರ ಉಚಿತವಾಗಿ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಲು ಸುರಕ್ಷಿತ ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಭಾಗ್ಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಯೋಜನೆ

• ಉದ್ದೇಶ: BPL ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಜನಿಸುವ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.
• ಪ್ರಯೋಜನಗಳು: ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ₹50,000 ಗಳ ನಿಶ್ಚಿತ ಠೇವಣಿಯನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಕೆಯು 18 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ ಇದು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಾರ್ಯಪಡೆ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಕ್ವಾಂಟಮ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ‘ಕರ್ನಾಟಕ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಾರ್ಯಪಡೆ’ಯನ್ನು ರಚಿಸಲು ಅಧಿಕೃತ ಆದೇಶವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದೆ.
• ಅಧ್ಯಕ್ಷರು: ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಭಾರತೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯ (IISc) ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಆಗಿರುವ ಅರಿಂದಮ್ ಘೋಷ್ ಅವರನ್ನು ಈ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಲು ನೇಮಕ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಬಗ್ಗೆ: 

• ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಎಂಬುದು ಗಣಕ ವಿಜ್ಞಾನ (ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸೈನ್ಸ್), ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಬಹುವಿಧದ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
• ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಮೆಕ್ಯಾನಿಕ್ಸ್ – ಇದು ಪರಮಾಣು ಮತ್ತು ಉಪ-ಪರಮಾಣು ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ದ್ರವ್ಯ ಹಾಗೂ ಬೆಳಕಿನ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸುವ ವಿಜ್ಞಾನದ ಶಾಖೆಯಾಗಿದೆ.

ಅನ್ವಯಗಳು: 

• ಔಷಧ ಸಂಶೋಧನೆ: ಇದು ಹೊಸ ಔಷಧಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಸಂಕೀರ್ಣ ಅಣುಗಳನ್ನು ಕೃತಕವಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ಹಣಕಾಸು ಮಾದರಿ: ಇದು ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ವೇಗದೊಂದಿಗೆ ಹಣಕಾಸಿನ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು ಹಾಗೂ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.
• ಗೂಢಲಿಪಿಶಾಸ್ತ್ರ (Cryptography): ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಗೂಢಲಿಪೀಕರಣ (Encryption) ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಭೇದಿಸಲು ಮತ್ತು ಕ್ವಾಂಟಮ್ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿರೋಧಿಸುವ ಹೊಸ ಸುರಕ್ಷಿತ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
• ಯಂತ್ರ ಕಲಿಕೆ (Machine learning): ಇದು ಬೃಹತ್ ದತ್ತಾಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಭಾಷಾ ಸಂಸ್ಕರಣೆ (NLP) ಮತ್ತು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ವಿಷನ್ ಮುಂತಾದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ತರ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
• ವಸ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ (Materials science): ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನದ ಸೂಪರ್ ಕಂಡಕ್ಟರ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ದಕ್ಷ ಸೌರಕೋಶಗಳಂತಹ (Solar cells) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನೂತನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಉಪಕ್ರಮಗಳು: 

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಮತ್ತು ಅನ್ವಯಗಳ ಮಿಷನ್ (NM-QTA): ಇದು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
• ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ಸ್ ಲ್ಯಾಬ್ (QCAL): ಇದು ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಕೃತಕ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯವಾಗಿದೆ.

ಕಾಗೋಡು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ 75ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಕಾಗೋಡು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ 75ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ವಿವಿಧ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಕಾಗೋಡು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ಕುರಿತು

• ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾಗರ ತಾಲೂಕಿನ ಕಾಗೋಡು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಚ್ 1951 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.
• ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ರೈತ ಚಳುವಳಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಭೂ ಸುಧಾರಣಾ ಕಾಯ್ದೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು: 

• ತತಕ್ಷಣದ ಕಾರಣ: ಗೇಣಿದಾರರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಳೆಯ ಪಾಲನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಜಮೀನ್ದಾರರು ‘ಕೊಳಗ’ (ಭತ್ತ ಅಳೆಯುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಾಧನ) ದ ಅಳತೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು.
• ಸಂಘರ್ಷ: ಇದರ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದ ರೈತರನ್ನು ಜಮೀನ್ದಾರರು ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳಿಂದ ಒಕ್ಕಲೆಬ್ಬಿಸಿದರು; ಇದರ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಪೊಲೀಸರು ರೈತರ ಮೇಲೆ ಹಿಂಸಾಚಾರ ನಡೆಸಿ, ಸಾಮೂಹಿಕ ಬಂಧನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು.

ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರು: 

• ಎಚ್. ಗಣಪತಿಯಪ್ಪ: ಸ್ಥಳೀಯ ರೈತರನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಲು ಇವರು ಸಾಗರ ತಾಲೂಕು ರೈತ ಸಂಘವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮಾಜವಾದಿಗಳು: ಪ್ರಮುಖ ಸಮಾಜವಾದಿ ನಾಯಕರಾದ ಡಾ. ರಾಮಮನೋಹರ ಲೋಹಿಯಾ ಮತ್ತು ಜಯಪ್ರಕಾಶ್ ನಾರಾಯಣ್ ಅವರು ಈ ಚಳುವಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದರು; ಈ ಹೋರಾಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಲೋಹಿಯಾ ಅವರನ್ನು ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಭಾವ

• ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘೋಷಣೆ: ಈ ಹೋರಾಟವು “ಉಳುವವನೇ ಭೂ ಒಡೆಯ” (“The tiller is the owner of the land”) ಎಂಬ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘೋಷಣೆಗೆ ಜನ್ಮ ನೀಡಿತು.
• ನೀತಿ ಬದಲಾವಣೆ: ಇದು ಭಾರತದ ಹೋರಾಟದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ವಿರೋಧಿಯಿಂದ, ದೇಶದ ಆಂತರಿಕ ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ಪದ್ಧತಿಯ ವಿರೋಧಿ ಹೋರಾಟವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿತು.
• ಭೂ ಸುಧಾರಣೆಗಳು: 1970 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಭೂ ಸುಧಾರಣಾ ಕಾಯ್ದೆಗಳಿಗೆ ಈ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವು ಬಲವಾದ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಟ್ಟಿತು.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ IISc ಯಲ್ಲಿ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ತರಬೇತಿ ಫ್ಯಾಬ್ರಿಕೇಶನ್ ಸೌಲಭ್ಯ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ನುರಿತ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಗತ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ದ್ರೌಪದಿ ಮುರ್ಮು ಅವರು ವರ್ಚುವಲ್ (ದೃಶ್ಯ-ಶ್ರವಣ) ಮಾಧ್ಯಮದ ಮೂಲಕ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಭಾರತೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ (IISc) ಹೊಸ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ತರಬೇತಿ ಫ್ಯಾಬ್ರಿಕೇಶನ್ (Fab) ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು.

ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯ

• ವಿಸ್ತೀರ್ಣ: ಈ ಸೌಲಭ್ಯವು 3,200 ಚದರ ಅಡಿ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ‘ಕ್ಲೀನ್‌ರೂಮ್’ (Cleanroom) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
• ಉಪಕರಣಗಳು: ಇದು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಲಿಥೋಗ್ರಫಿ ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್ (SEM) ಸೇರಿದಂತೆ ಸಾಧನಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಸುಧಾರಿತ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಸಾಮರ್ಥ್ಯ: ಉದ್ಯೋಗಸ್ಥ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಗರಿಷ್ಠ 700 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಮುಖ್ಯ ಪಠ್ಯಕ್ರಮ: ಈ ತರಬೇತಿಯು ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ (ಅರೆವಾಹಕ)ಗಳ ಫ್ಯಾಬ್ರಿಕೇಶನ್, ಮೈಕ್ರೋಫ್ಯಾಬ್ರಿಕೇಶನ್, ಕ್ಲೀನ್‌ರೂಮ್ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಧನಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕೈಗಾರಿಕಾ-ಆಧಾರಿತ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕಲಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಚಿಪ್ಸ್‌ (ಅರೆವಾಹಕಗಳು)

ಇವು ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕಗಳು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ರೋಧಕಗಳ ನಡುವಿನ ಮಧ್ಯಮ ಮಟ್ಟದ ವಿದ್ಯುತ್ ವಾಹಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿವೆ.

• ಉದಾಹರಣೆ: ಇವು ಸಿಲಿಕಾನ್ ಅಥವಾ ಜರ್ಮಿನಿಯಮ್ ನಂತಹ ಶುದ್ಧ ಧಾತುಗಳಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಗ್ಯಾಲಿಯಂ ಆರ್ಸೆನೈಡ್ ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಡ್ಮಿಯಮ್ ಸೆಲೆನೈಡ್ ನಂತಹ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಾಗಿರಬಹುದು.
• ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಚಿಪ್ಸ್‌ಗಳ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ: ಇವು ಎಲ್ಲಾ ಆಧುನಿಕ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸಂವಹನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ (ICT) ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಹೃದಯ ಮತ್ತು ಮೆದುಳಿನಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಮೂಲಭೂತ ರಚನಾತ್ಮಕ ಘಟಕಗಳಾಗಿವೆ.
• ಅನ್ವಯಗಳು: ಈ ಚಿಪ್ಸ್‌ಗಳು ಇಂದಿನ ಸಮಕಾಲೀನ ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳು, ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ECG ಯಂತ್ರಗಳಂತಹ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಾಧನಗಳ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿವೆ.

ಇಂಡಿಯಾ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಮಿಷನ್ (ISM)

• ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವರು: ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಚಿವಾಲಯವು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯ: ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತವನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಲು, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾದ ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರ (NRI) ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪರಿಹಾರ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಎರಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಚಿವಾಲಯಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿದೆ: ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಹಾಗೂ ಮತ್ತೊಂದು ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರ (NRI) ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮೀಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.
• ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ: ಈ ಸಚಿವಾಲಯವು ಒಬ್ಬ ಸಚಿವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿದ್ದು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ನಿರತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ ಅವರ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮತ್ತು ಬಗೆಹರಿಸುವ ಕಡೆಗೆ ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತದೆ.
• ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರ (NRI) ಹೂಡಿಕೆಗಳು: ಈ ಸಚಿವಾಲಯವು ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಅಗತ್ಯ ಕಾನೂನುಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ತರುತ್ತದೆ.

ಜನಸ್ಪಂದನ ಪೋರ್ಟಲ್ ಬಗ್ಗೆ: 

• ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ನಿವಾರಣಾ ಪೋರ್ಟಲ್ ಅನ್ನು ‘ಸಂಯೋಜಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ನಿವಾರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ’ (iPGRS) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ‘ಜನಸ್ಪಂದನ’ ಎಂದೇ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಧ್ಯೇಯೋದ್ದೇಶ – ಈ ಏಕೀಕೃತ ವೇದಿಕೆಯು ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ವಿವಿಧ ಇಲಾಖೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೂರುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲು, ಅವುಗಳ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಮತ್ತು ಪರಿಹರಿಸಲು ಮುಕ್ತ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಜನಸ್ಪಂದನ (iPGRS) ಪೋರ್ಟಲ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು:

• ಕಾಲಮಿತಿಯ ಪರಿಹಾರ: ದಾಖಲಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದೂರುಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಇಲಾಖೆಯು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಕಾಲಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
• ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಬಗೆಹರಿಯದ ದೂರುಗಳು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಮುಂದಿನ ಹಂತದ ಹಿರಿಯ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಲುಪುತ್ತವೆ.
• ಬಹು-ಮಾರ್ಗಗಳ ಲಾಗಿನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ನಾಗರಿಕರು ತಮ್ಮ ಖಾತೆಯನ್ನು ಡಿಜಿಲಾಕರ್, ಪ್ಯಾನ್ ಕಾರ್ಡ್, ಆಧಾರ್ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
• ಸ್ಥಳೀಕರಣ: ಈ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಇಂಟರ್‌ಫೇಸ್ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎರಡೂ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.

ಸಕಾಲ ಸೇವೆ: 

• ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ನಿಗದಿತ ಕಾಲಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸುವುದನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಸೇವೆ ಒದಗಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬವಾದರೆ ಅರ್ಜಿದಾರರಿಗೆ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು:

• ಕಡ್ಡಾಯ ಕಾಲಮಿತಿ: ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಕಾಲಮಿತಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.
• GSC ಸಂಖ್ಯೆ: ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ‘ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ID’ಯಾಗಿ GSC ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ: ಸಕಾಲ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ತಮ್ಮ ಅರ್ಜಿಯ ನೈಜ-ಸಮಯದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ.
• ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ದಂಡ: ನಿಯಮಿತ ಕಾಲಮಿತಿಯನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ದಂಡವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ದಂಡದ ಮೊತ್ತದಿಂದಲೇ ಬಾಧಿತ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ವಿತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಹಿಳಾ ಸಾಧಕರ ಕುರಿತಾದ 54 ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಿರುವ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:  

• ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ (KSA) ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಎಲ್.ಎನ್. ಮುಕುಂದರಾಜ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಜೂನ್ 5, 2026 ರಂದು 54 ಪುಸ್ತಕಗಳ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸರಣಿಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.

ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ

• ಈ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು “ಮಹಿಳಾ ಮುನ್ನಡೆ” ಉಪಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ನೇತೃತ್ವ – ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇಲಾಖೆ ಇದರ ನೇತೃತ್ವವನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ.
• ಉದ್ದೇಶ – ಇದು ವಿಜ್ಞಾನ, ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ, ರಾಜಕೀಯ, ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಸೇವೆಯಂತಹ ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ, ಆದರೆ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಮೃತಿಯಿಂದ ಮರೆಯಾಗಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ಪುಸ್ತಕಗಳು: 

ಕೆಲವು ಗಮನಾರ್ಹ ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯ ವಿಷಯಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:

• ಗೌರಿ ಲಂಕೇಶ್: ದಿವಂಗತ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ-ಪತ್ರಕರ್ತೆಯ ತೀವ್ರ ಹೋರಾಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಅವರು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಸವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ವಿವರಿಸುವ, ಮಲ್ಲಿಗೆ ಸಿರಿಮನೆ ಅವರು ಬರೆದ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯ ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ.
• ಕಮಲಾದೇವಿ ಚಟ್ಟೋಪಾಧ್ಯಾಯ: ಹಿರಿಯ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಕೆ. ಶಾಂತಕುಮಾರಿ ಅವರು ಬರೆದಿರುವ ಈ ಪುಸ್ತಕವು, ಅಪ್ರತಿಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕಿಯ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತದೆ.
• ಸಾರಾ ಅಬೂಬಕ್ಕರ್: ಸಬೀಹಾ ಭೂಮಿಗೌಡ ಅವರು ಬರೆದಿರುವ ಈ ಪುಸ್ತಕವು, ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ್ತಿ ಮತ್ತು ಅನುವಾದಕೀಯ ಜೀವನವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
• ಜಮ್ಮಣ್ಣಿ ದೇವಿ: ದಿವ್ಯಾ ಕೆ.ಎಲ್. ಅವರು ಬರೆದಿರುವ ಈ ಕೃತಿಯು, ಜಮ್ಮಣ್ಣಿ ದೇವಿಯವರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೊಡುಗೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುತ್ತದೆ.
• ರಹಮಾನವ್ವ ಕಲ್ಮನಿ: ಇದನ್ನು ಎಚ್.ಎಸ್. ಪಾಟೀಲ್ ಅವರು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. 
• ಲೀಲಾವತಿ ದೇವದಾಸ್: ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ರೀಟಾ ರಿನಿ ಅವರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
• ಕಮಲಾ ಹಂಪನಾ: ಇವರ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ತಯ್ಯ ಪೂಜಾರ್ ಅವರು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಮಹಿಳಾ ಮುನ್ನಡೆ: 

• ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಂಡ್ಯ ಮೂಲದ ತಳಮಟ್ಟದ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆ (NGO) ಆಗಿದೆ.
• ಇದು ಸಮಾಜದ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಬಲೀಕರಣ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ತಾರತಮ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವತ್ತ ಗಮನಹರಿಸುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು:

• ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ಬೆಂಬಲ: ಇದು ಕೌಟುಂಬಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯ, ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಕಿರುಕುಳ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲೆಗೊಳಗಾದವರಿಗೆ ಆಪ್ತಸಮಾಲೋಚನೆ ಹಾಗೂ ಕಾನೂನು ನೆರವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
• ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರತಿರೋಧ: ಇದು ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ತಾರತಮ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಪುರುಷರು ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ‘ನಗಾರಿ’ ಬಾರಿಸುವ ಕಲೆ ಅಥವಾ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ.
• ತಳಮಟ್ಟದ ಜಾಗೃತಿ: ಇದು ಹೆಣ್ಣು ಭ್ರೂಣಹತ್ಯೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಅಭಿಯಾನಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು, ಮಹಿಳಾ ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತದೆ.

‘ಪ್ರಜಾ ಸೇವೆ’ (Public Service) ಇಲಾಖೆ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ‘ಪ್ರಜಾ ಸೇವೆ’ (Public Service) ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ಘೋಷಿಸಿದರು.

ಕುರಿತು –

• ಹೊಸ ಸಚಿವಾಲಯ: ಇದು ಸಂಪುಟ ದರ್ಜೆಯ ಸಚಿವರು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ IAS ಅಧಿಕಾರಿಯ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
• ವಿಲೀನ: ಈ ಹೊಸ ಇಲಾಖೆಯು ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕಾಲ ಮಿಷನ್ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ತರುತ್ತದೆ.
• ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪರ್ಕ: ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
• ತಾಂತ್ರಿಕ ಉನ್ನತೀಕರಣ: ಇದು ಪಾರದರ್ಶಕ ಮತ್ತು ಕಾಲಮಿತಿ ಆಧಾರಿತ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗಾಗಿ iPGRS 2.0 ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (KIA)

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು (KIA), ಕುಟುಂಬ ಸ್ನೇಹಿ ಪ್ರಯಾಣದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವ ಸಮಗ್ರ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, 20ಕ್ಕೆ 18.6 ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ:

• AttractionTickets.com ಸಂಸ್ಥೆಯು ನಡೆಸಿದ ಈ ಜಾಗತಿಕ ಅಧ್ಯಯನವು, ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಲು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು 140ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮುಖ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿದೆ.

ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಮನ್ನಣೆ ಪಡೆದಿದೆ:

• ಸೆನ್ಸರಿ ರೂಮ್‌ಗಳು (Sensory Rooms): ನರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಭಿನ್ನತೆ (Neurodivergent) ಹೊಂದಿರುವ ಅಥವಾ ಸಂವೇದನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಾದ ‘ಸೆನ್ಸರಿ ರೂಮ್‌ಗಳನ್ನು’ ಹೊಂದಿರುವ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಕೊಠಡಿಗಳು ಪ್ರಯಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಆತಂಕವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಶಾಂತಿಯುತ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.

• ಕುಟುಂಬ ಸ್ನೇಹಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು: ಶಿಶುಗಳ ಆರೈಕೆ ಹಾಗೂ ಬಟ್ಟೆ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು, ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದಾದ ಓಡಾಟದ ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಾದ ವಿಶೇಷ ಆಟದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ನಿಲ್ದಾಣವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.

• ಟರ್ಮಿನಲ್ ಪರಿಸರ: ಟರ್ಮಿನಲ್ 2ರ ಶಾಂತಿಯುತ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು, ಅಂದರೆ “ಉದ್ಯಾನವನದೊಳಗೆ ಟರ್ಮಿನಲ್” (“Terminal in a Garden”) ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಒತ್ತಡ ರಹಿತ ಮತ್ತು ಆಹ್ಲಾದಕರವಾದ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಡಾ. ಪುನೀತ್ ರಾಜಕುಮಾರ್ ಹೃದಯ ಜ್ಯೋತಿ ಯೋಜನೆ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಇದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಒಂದು ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಆರೋಗ್ಯ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. STEMI (ST-Elevation Myocardial Infarction) ಅಂದರೆ ತೀವ್ರ ಹೃದಯಾಘಾತಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ, ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾದ “ಗೋಲ್ಡನ್ ಅವರ್” (Golden Hour) ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತ ಮತ್ತು ಉಚಿತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಈ ಯೋಜನೆಯು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ರೋಗನಿರ್ಣಯವಾದ 18,804 STEMI ಹೃದಯಾಘಾತ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ, 15,908 ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದೆ.

ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

• ತ್ವರಿತ ರೋಗನಿರ್ಣಯ (Fast Diagnosis): ಸ್ಥಳೀಯ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗಿಗಳ ECG ವರದಿಯನ್ನು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಕೇವಲ 5 ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಉಚಿತ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದುಗಳು: ಅರ್ಹ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ರಕ್ತ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟುವುದನ್ನು ತಡೆಯುವ ದುಬಾರಿ ಔಷಧವಾದ ‘ಟೆನೆಕ್ಟೆಪ್ಲೇಸ್’ (Tenecteplase) ಅನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉಚಿತವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ಜಾಲ: ರಾಜ್ಯದ 86ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಗ್ರಾಮೀಣ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳನ್ನು (“ಸ್ಪೋಕ್” – Spokes) ಪ್ರಮುಖ ಹೃದ್ರೋಗ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಕೇಂದ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ (“ಹಬ್” – Hubs) ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಯೋಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶ: ದೂರದ ನಗರಗಳಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವ ಮುನ್ನವೇ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದಾಗುವ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು.

ಕ್ರೀಡಾ ಸುದ್ದಿಗಳು

1. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ 100 ಮೀಟರ್ ಓಟದ ದಾಖಲೆ ಮುರಿದ ಗುರಿಂದರ್‌ವೀರ್ ಸಿಂಗ್

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ರಾಂಚಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಫೆಡರೇಶನ್ ಕಪ್ 2026 ರ ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಓಟಗಾರ ಗುರಿಂದರ್‌ವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಪುರುಷರ 100 ಮೀಟರ್ ಓಟದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ದಾಖಲೆಯ ಸಮಯ: ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ 10.09 ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಸಮಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ 10.0-ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಮೈಲಿಗಲ್ಲನ್ನು ತಲುಪಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಅಥ್ಲೀಟ್ ಎನಿಸಿಕೊಂಡರು.
• ಸ್ಥಳ: ಬಿರ್ಸಾ ಮುಂಡಾ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ, ರಾಂಚಿ, ಜಾರ್ಖಂಡ್.
• ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಓಟವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ 10.20 ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಅವರು, ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕ ವಿಜೇತ ಅನಿಮೇಶ್ ಕುಜೂರ್ ಅವರನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿದರು.

2. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಆಡಳಿತ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ಅಧಿಸೂಚನೆ ಹೊರಡಿಸಿದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಯುವಜನ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಸಚಿವಾಲಯವು ಕೇಂದ್ರ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಮಂಡಳಿ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ನಿಯಂತ್ರಕ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಉನ್ನತ ಮಂಡಳಿ (ಅಪೆಕ್ಸ್ ಬೋರ್ಡ್): ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಒಕ್ಕೂಟಗಳಿಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡಲು ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ, ನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅನುಸರಣೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ಇದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಮಂಡಳಿಯ ಸಂಯೋಜನೆ: ಮಂಡಳಿಯು ಓರ್ವ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಆಯ್ದ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಇವರು ಗರಿಷ್ಠ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಅಥವಾ 65 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ.
• ವಿವಾದ ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ: ದೇಶೀಯ ಕ್ರೀಡೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚುನಾವಣಾ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕಾನೂನು ವಿವಾದಗಳನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಇದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು: ನೇಮಕಗೊಂಡ ನಿಯಂತ್ರಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಯಾವುದೇ ಸಕ್ರಿಯ ಕ್ರೀಡಾ ಒಕ್ಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವುದನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ.

3. ISSF: ಮ್ಯೂನಿಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಿಸ್ತೂಲ್ ವಿಶ್ವದಾಖಲೆ ಮುರಿದ ಇಶಾ ಸಿಂಗ್

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಭಾರತೀಯ ಶೂಟರ್ ಇಶಾ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ISSF ವಿಶ್ವಕಪ್ 2026 ರಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಕೋರಿಂಗ್ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡರು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ದಾಖಲೆಯ ಸ್ಕೋರ್: ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 43 ಅಂಕಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ಮೂಲಕ, ತಮ್ಮ ಆರಂಭಿಕ ಮೂರು ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಗುರಿ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದರು.
• ಸ್ಪರ್ಧೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳ: ಮಹಿಳೆಯರ 25 ಮೀಟರ್ ಪಿಸ್ತೂಲ್ ಸ್ಪರ್ಧೆ, ಜರ್ಮನಿಯ ಮ್ಯೂನಿಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
• ರನ್ನರ್-ಅಪ್: ಮಾಜಿ ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಡೋರೀನ್ ವೆನ್ನೆಕ್ಯಾಂಪ್ ಅವರನ್ನು ಐದು-ಪಾಯಿಂಟ್ ಅಂತರದಿಂದ ಹಿಂದಿಕ್ಕಿದರು, 
• ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಯಾಂಗ್ ಜಿನ್ ಐದನೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು.

4. ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಓಪನ್ ಡಬಲ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡ ಸಾತ್ವಿಕ್-ಚಿರಾಗ್

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಸಾತ್ವಿಕ್ ಸಾಯಿರಾಜ್ ರಾಂಕಿರೆಡ್ಡಿ ಮತ್ತು ಚಿರಾಗ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಭಾರತೀಯ ಜೋಡಿಯು ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಓಪನ್ 2026 ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಪುರುಷರ ಡಬಲ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಥಮ ಸಾಧನೆ: ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಡಬಲ್ಸ್ ಜೋಡಿಯೊಂದು ಈ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿರುವುದು ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಯಾಗಿದೆ.
• ಫೈನಲ್ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು: 73 ನಿಮಿಷಗಳ ಫೈನಲ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಫಜರ್ ಅಲ್ಫಿಯಾನ್ ಮತ್ತು ಮುಹಮ್ಮದ್ ಶೋಹಿಬುಲ್ ಫಿಕ್ರಿ ಅವರ ಇಂಡೋನೇಷಿಯನ್ ಜೋಡಿಯನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು.
• BWF ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಗಳಿಕೆ: ಸತತ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನೀಗಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಒಂಬತ್ತನೇ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ BWF ವರ್ಲ್ಡ್ ಟೂರ್ ಕಿರೀಟವನ್ನು ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಂಡರು.

5. ಅಹಮದಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿ ಚೊಚ್ಚಲ ವಿಶ್ವ ಯೋಗಾಸನ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ 

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ನಿಯೋಗಗಳನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ವರ್ಚುವಲ್ ಉದ್ಘಾಟನೆಯೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ವ ಯೋಗಾಸನ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ 2026 ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಆತಿಥೇಯ ಸ್ಥಳ: ಗುಜರಾತ್‌ನ ಅಹಮದಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿರುವ EKA ಅರೆನಾದಲ್ಲಿ ಜೂನ್ 4, 2026 ರಿಂದ ಇದನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು.
• ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಉದ್ದೇಶ: ಇದು ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಕ್ಕೆ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಯೋಗಾಸನವನ್ನು ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳಿಸುವುದನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಪ್ರಮಾಣಿತ ತಾಂತ್ರಿಕ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ: ಜೂನ್ 21 ರಂದು ನಡೆಯಲಿರುವ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಯೋಗ ದಿನಾಚರಣೆಯ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಇದನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಆರೋಗ್ಯಕರ ವಯೋವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಯೋಗ” (Yoga for Healthy Ageing)

ವಿಶ್ವ ಯೋಗಾಸನ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಪದಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ಪಡೆದ ಭಾರತ

• ಒಟ್ಟು ಪದಕಗಳು: ಭಾರತವು 102 ಚಿನ್ನ, 9 ಬೆಳ್ಳಿ, ಮತ್ತು 3 ಕಂಚು ಸೇರಿದಂತೆ ದಾಖಲೆಯ ಒಟ್ಟು 114 ಪದಕಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
• ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು: 79 ರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ 522 ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು.
• ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನ: ಜಪಾನ್ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಸ್ಥಾನವನದಲ್ಲಿದೆ.

ವಿಶ್ವ ಯೋಗಾಸನ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ 2026: ಟಾಪ್ 5 ಸ್ಥಾನಗಳು

6. ನಾರ್ವೆ ಚೆಸ್ ಟೂರ್ನಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದ ಪ್ರಜ್ಞಾನಂದ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಮಾಸ್ಟರ್ ಆರ್. ಪ್ರಜ್ಞಾನಂದ ಅವರು ನಾರ್ವೆ ಚೆಸ್ 2026 ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಅನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಗೆದ್ದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಚೆಸ್ ಆಟಗಾರ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಅಂತಿಮ ಸ್ಕೋರ್: ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಮಾದರಿಗಳಾದ್ಯಂತ ಸಂಪೂರ್ಣ 18 ಅಂಕಗಳ ಅಂತಿಮ ಗಳಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಇವರು ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು.
• ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಂದ್ಯ: ಅಂತಿಮ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನಿಯ ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ಕೀಮರ್ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸತತ ನಾಲ್ಕು ಗೆಲುವುಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಿದರು.
• ಪ್ರಮುಖ ಗೆಲುವು: ಮಾಜಿ ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ಹಲವು-ಬಾರಿ ಪಂದ್ಯಾವಳಿ ವಿಜೇತ ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ ಕಾರ್ಲ್‌ಸೆನ್ ವಿರುದ್ಧ ಎರಡು ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಮಾದರಿಯ ಗೆಲುವುಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದರು.

7. ಫ್ರೆಂಚ್ ಓಪನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಜ್ವೆರೆವ್ ಮತ್ತು ಯುವ ಆಟಗಾರ್ತಿ ಮಿರಾ ಆಂಡ್ರೀವಾ ಅವರು 2026 ರ ಫ್ರೆಂಚ್ ಓಪನ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಮೊದಲ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಸ್ಲ್ಯಾಮ್ ಸಿಂಗಲ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಪುರುಷರ ಸಿಂಗಲ್ಸ್: ಜರ್ಮನಿಯ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಜ್ವೆರೆವ್ ಅವರು ಐದು ಸೆಟ್‌ಗಳ ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ಫ್ಲಾವಿಯೊ ಕೊಬೊಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಪ್ರಮುಖ ಟ್ರೋಫಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು.
• ಮಹಿಳೆಯರ ಸಿಂಗಲ್ಸ್: 19 ವರ್ಷದ ರಷ್ಯಾದ ಆಟಗಾರ್ತಿ ಮಿರಾ ಆಂಡ್ರೀವಾ ಅವರು ಪೋಲೆಂಡ್‌ನ ಮಜಾ ಚ್ವಾಲಿನ್ಸ್ಕಾ ಅವರನ್ನು ನೇರ ಸೆಟ್‌ಗಳಿಂದ ಸೋಲಿಸಿ ಸುಝೇನ್-ಲೆಂಗ್ಲೆನ್ ಕಪ್ ಗೆದ್ದುಕೊಂಡರು.
• ಡಬಲ್ಸ್: ಮಾರ್ಸೆಲ್ ಗ್ರಾನೊಲರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಹೊರಾಸಿಯೊ ಝೆಬಾಲೋಸ್ ಪುರುಷರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು; ಸಾರಾ ಎರ್ನಾನಿ ಮತ್ತು ಆಂಡ್ರಿಯಾ ವವಾಸ್ಸೊರಿ ಅವರು ಮಿಶ್ರ ಡಬಲ್ಸ್ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಫ್ರೆಂಚ್ ಓಪನ್ 2026: ಅಧಿಕೃತ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು

8. ಆರನೇ ಸ್ಯಾಫ್ (SAFF) ಮಹಿಳಾ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಗೆದ್ದ ಭಾರತ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಫೈನಲ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶವನ್ನು ಸೋಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ತಂಡವು ಸ್ಯಾಫ್ (SAFF) ಮಹಿಳಾ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ 2026 ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಸ್ಕೋರ್ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳ: ಗೋವಾದ ಮಡಗಾಂವ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪಂಡಿತ್ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ 3-1 ಅಂತರದ ಗೆಲುವು ದಾಖಲಿಸಿತು.
• ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ದಾಖಲೆ: ನಾಲ್ಕು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಜೇಯವಾಗಿ ಉಳಿದು, 18 ಗೋಲುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಗೋಲನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಿತು.

9. ಜೂನಿಯರ್ ಪುರುಷರ ಹಾಕಿ ಏಷ್ಯಾ ಕಪ್ ಗೆದ್ದ ಭಾರತ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

• ಪುರುಷರ ಅಂಡರ್-18 (U18) ಏಷ್ಯಾ ಕಪ್ 2026ರ ಟೂರ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಜೂನಿಯರ್ ಪುರುಷರ ಹಾಕಿ ತಂಡವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಷಿಪ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಅಂತಿಮ ಸ್ಕೋರ್: ಫೈನಲ್ ಚಿನ್ನದ ಪದಕದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಆತಿಥೇಯ ಜಪಾನ್ ದೇಶವನ್ನು 4-1 ಗೋಲುಗಳ ಅಂತರದಿಂದ ಸೋಲಿಸಿತು.
• ಪಂದ್ಯದ ಸ್ಥಳ: ಕಾಕಾಮಿಗಹರಾ, ಜಪಾನ್.

10. ಸ್ಮೃತಿ ಮಂಧಾನಾ: ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿನ TIME 100  ಪಟ್ಟಿ

• ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ್ತಿ ಸ್ಮೃತಿ ಮಂಧಾನಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ದಾಖಲೆ-ಮುರಿಯುವ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಫ್ರ್ಯಾಂಚೈಸ್ ನಾಯಕತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿನ TIME100 ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ 2026 ರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಏಕೈಕ ಭಾರತೀಯರಾಗಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಸ್ಮೃತಿ ಮಂಧಾನಾ ಅವರ ದಾಖಲೆಗಳು: 

• ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನ ಎಲ್ಲಾ ಮೂರು ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶತಕಗಳನ್ನು ಸಿಡಿಸಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ; 
• ಮಹಿಳೆಯರ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಶತಕಗಳನ್ನು (17) ಬಾರಿಸಿದ ಜಂಟಿ ಜಾಗತಿಕ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಇವರು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
• ಇವರು ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು T20 ರನ್ ಗಳಿಸಿದ ಆಟಗಾರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ; 
• ಒಂದು ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ 1,000 ಏಕದಿನ (ODI) ರನ್‌ಗಳನ್ನು ದಾಟಿದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
• ಇವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ರಾಯಲ್ ಚಾಲೆಂಜರ್ಸ್ ಬೆಂಗಳೂರು (RCB) ತಂಡವು ಎರಡು ಮಹಿಳಾ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ (WPL) ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು (2024, 2026) ಗೆದ್ದಿದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತವು 2025 ರ ವಿಶ್ವಕಪ್ ವಿಜಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದಾಗ ಇವರು ಉಪನಾಯಕಿಯಾಗಿದ್ದರು.

11. ದೀಪ್ತಿ ಶರ್ಮಾ: ಜಂಟಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದ ಸಾಧನೆ

ಭಾರತದ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಲ್‌ರೌಂಡರ್ ಆಟಗಾರ್ತಿ ದೀಪ್ತಿ ಶರ್ಮಾ ಅವರು 2026 ರ ಮಹಿಳಾ T20 ವಿಶ್ವಕಪ್ ಟೂರ್ನಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ 355 ನೇ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ಝೂಲನ್ ಗೋಸ್ವಾಮಿ ಅವರ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸರಿಗಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಮಹಿಳಾ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಜಂಟಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದ ಬೌಲರ್ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಲೀಡ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆದರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಕ ಆಟಗಾರ್ತಿ ಫೆಬೆ ಮೊಲ್ಕೆನ್‌ಬೋರ್ ಅವರನ್ನು ಔಟ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಈ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
• ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಮೂವರ ಸಮಬಲ: ಸ್ವದೇಶಿ ಆಟಗಾರ್ತಿ ಝೂಲನ್ ಗೋಸ್ವಾಮಿ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಕ್ಯಾಥರೀನ್ ಸ್ಕೈವರ್-ಬ್ರಂಟ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ದೀಪ್ತಿ ಶರ್ಮಾ ಅವರು ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಜಾಗತಿಕ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ (ಮೂವರೂ ತಲಾ 355 ವಿಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ).

12. ಭಾರತೀಯ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು 2025

• ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್ ಫೆಡರೇಶನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ (AFI) ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ ಮತ್ತು ಪಾರುಲ್ ಚೌಧರಿ ಅವರು ಉನ್ನತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
• ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
  • 90 ಮೀಟರ್ ಸಾಧನೆ: ದೋಹಾ ಡೈಮಂಡ್ ಲೀಗ್‌ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯಾದ 90.23m ಎಸೆತಕ್ಕಾಗೆ ನೀರಜ್ ಚೋಪ್ರಾ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
  • ಏಷ್ಯನ್ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ: ಏಷ್ಯನ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಚಿನ್ನದ ಪದಕಗಳನ್ನು (3000 ಮೀಟರ್ ಸ್ಟೀಪಲ್‌ಚೇಸ್ ಮತ್ತು 5000 ಮೀಟರ್) ಗಳಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಪಾರುಲ್ ಚೌಧರಿ ಅವರು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ವಿಜೇತರು

13. ಹರ್ಮನ್‌ಪ್ರೀತ್ ಕೌರ್: 200 T20 ಪಂದ್ಯಗಳು : 

• ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ವಿರುದ್ಧದ 2026 ರ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಪಂದ್ಯದ ವೇಳೆ, ಭಾರತ ತಂಡದ ನಾಯಕಿ ಹರ್ಮನ್‌ಪ್ರೀತ್ ಕೌರ್ ಅವರು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೇ 200 T20 ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡಿದ ಮೊದಲ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ್ತಿ ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್‌ನ ಓಲ್ಡ್ ಟ್ರಾಫರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಸವಿನೆನಪಿಗಾಗಿ ‘200’ ಸಂಖ್ಯೆ ಮುದ್ರಿಸಿರುವ ಕ್ಯಾಪ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಸಿ ನೀಡಿ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು.
• ಮಹಿಳಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನಾಡಿದ ಎರಡನೇ ಆಟಗಾರ್ತಿ ಸೂಜಿ ಬೇಟ್ಸ್ (184 ಪಂದ್ಯಗಳು) ಮತ್ತು ಪುರುಷರ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನಾಡಿದ ಪಾಲ್ ಸ್ಟಿರ್ಲಿಂಗ್ (163 ಪಂದ್ಯಗಳು) ಅವರಿಗಿಂತ ಹರ್ಮನ್‌ಪ್ರೀತ್ ಕೌರ್ ಅವರು ಅತ್ಯಂತ ಮುನ್ನಡೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾರೆ.
• 2009 ರಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ T20 ವಿಶ್ವಕಪ್ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗಿನಿಂದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲೂ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಏಳು ಆಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಇವರೂ ಸಹ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

14. ವೈಭವ್ ಸೂರ್ಯವಂಶಿ  : ‘ಲಿಸ್ಟ್ A’ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೇ ಅತಿ ವೇಗದ ಅರ್ಧಶತಕದ ದಾಖಲೆ: 

• ಶ್ರೀಲಂಕಾದ ದಂಬುಲಾ ಕ್ರಿಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಇಂಡಿಯಾ A ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾ A ತಂಡಗಳ ನಡುವೆ ನಡೆದ ತ್ರಿಕೋನ ಸರಣಿಯ ಫೈನಲ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, ಕೇವಲ 11 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಶತಕವನ್ನು ತಲುಪುವ ಮೂಲಕ, ಹದಿನೈದು ವರ್ಷದ ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಸೆನ್ಸೇಷನ್ ಆಟಗಾರ ವೈಭವ್ ಸೂರ್ಯವಂಶಿ ಅವರು ಲಿಸ್ಟ್ A ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತಿ ವೇಗದ ಅರ್ಧಶತಕದ ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳು ಮತ್ತು ವರದಿಗಳು

1. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕುಟುಂಬ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ-6 (NFHS-6) ವರದಿ

• ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದವರು: ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯ 
• ನೋಡಲ್ ಸಂಸ್ಥೆ: ಜನಸಂಖ್ಯಾ ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ, ಮುಂಬೈ (International Institute for Population Sciences, Mumbai)
• ಪ್ರಮುಖ ಅವಲೋಕನಗಳು: 2023-24 ರಲ್ಲಿ 715 ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾದ್ಯಂತ ಸರಿಸುಮಾರು 6.79 ಲಕ್ಷ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ವರದಿಯು ತಾಯಿಯ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೆರಿಗೆಗಳು (ಶೇ 90.6 ಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆ) ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ರೋಗನಿರೋಧಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿನ (ಶೇ 87.1) ದೃಢವಾದ ಪ್ರಗತಿಯ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಗತಿಯು ಅಂತರ್ಜಾಲ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿನ (ಶೇ 64.3) ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ಹೊಂದಿರುವವರಲ್ಲಿನ (ಶೇ 89.0) ಗಮನಾರ್ಹ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿತ ಆರೋಗ್ಯ ವಿಮಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಇದೀಗ ಶೇಕಡಾ 60.2 ರಷ್ಟು ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ತಲುಪಿದೆ.

2. ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಸೂಚಕ:

• ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಕುಂಠಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು ಶೇಕಡಾ 29.3 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
• ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತೂಕ ಇಲ್ಲದಿರುವ ಕಡಿಮೆ ತೂಕದ ಸಮಸ್ಯೆಯು ಶೇಕಡಾ 5.2 ಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದೆ.
• ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಕಡಿತವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಈ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಪೋಷಣ್ 2.0 ಮತ್ತು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಲಸಿಕಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಂತಹ ವಿವಿಧ ಆರೋಗ್ಯ ಹಾಗೂ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಉಪಕ್ರಮಗಳ ಸಂಯೋಜಿತ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.