ಚಂದ್ರನ ನೆಲೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ (Moon Base Programme)

ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

ಆರ್ಟೆಮಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಅಮೆರಿಕಾದ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಸ್ಥೆ ನಾಸಾ (NASA) ತನ್ನ ‘ಚಂದ್ರನ ನೆಲೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ’ಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಇಸ್ರೋಗೆ (ISRO) ಅಧಿಕೃತ ಆಹ್ವಾನ ನೀಡಿದೆ.

ಚಂದ್ರನ ನೆಲೆ (Moon Base):

ಇದು ಮಾನವಕುಲದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಚಂದ್ರನ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಚಂದ್ರನ ದಕ್ಷಿಣ ಧ್ರುವದ ಬಳಿ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ವಾಸಿಸಲು, ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡುತ್ತಾ, ಚಂದ್ರನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಮಾನವನ ನಿರಂತರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ನಾಸಾ ಮತ್ತು ಅದರ ಪಾಲುದಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಲಿವೆ.

ಆರ್ಟೆಮಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಬಗ್ಗೆ:

ಉದ್ದೇಶ: ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಪರಿಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ರೂಪಿಸಲಾದ ತತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಇದು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಸ್ಥಾನಮಾನ: ಈ ಒಪ್ಪಂದವು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಬದ್ದವಾಗಿಲ್ಲ (not legally binding).
ಪ್ರಾರಂಭ: 2020ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾನವರನ್ನು ಮರಳಿ ಚಂದ್ರನತ್ತ ಕಳುಹಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿರುವ ನಾಸಾದ ಆರ್ಟೆಮಿಸ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ, 2020ರಲ್ಲಿ ನಾಸಾ ಈ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು.
ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು : ಆರ್ಟೆಮಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದವು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಜರ್ಮನಿ, ಭಾರತ, ಜಪಾನ್, ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಸೇರಿದಂತೆ 39 ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಭಾರತದ ಸದಸ್ಯತ್ವ: ಭಾರತವು 2023ರಲ್ಲಿ ಆರ್ಟೆಮಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿತು.
ಗಮನಿಸಿ: ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಈ ಆರ್ಟೆಮಿಸ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಭಾಗವಾಗಿಲ್ಲ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣ (Total Solar Eclipse)

ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣವು ಖಗೋಳ ಗತಿಶಾಸ್ತ್ರ, ಭೂಮಿ-ಚಂದ್ರನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಸೌರ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು.

ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣ ಎಂದರೇನು?

ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ನಡುವೆ ಚಂದ್ರನು ಬಂದಾಗ, ಚಂದ್ರನ ನೆರಳು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವುದರಿಂದ ಭೂಮಿಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ತಲುಪದಂತೆ ತಡೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣದ ಪ್ರಕಾರಗಳು:

ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ಪ್ರಕಾರಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ:
ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣ (Umbra – ಛಾಯೆ): ಚಂದ್ರನು ಸೂರ್ಯನ ಗೋಚರ ಭಾಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ಬಂಧಿಸುತ್ತಾನೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಗ್ರಹಣದ ಪಥದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಗಲಿನಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕತ್ತಲು ಆವರಿಸಿದ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಾರ್ಶ್ವ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣ (Penumbra – ಉಪಛಾಯೆ): ಚಂದ್ರನು ಸೂರ್ಯನ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮರೆಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಇದು ಸೂರ್ಯನ ತಟ್ಟೆಯ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಕಚ್ಚಿದಂತೆ ಕಾಣುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಕಂಕಣ ಸೂರ್ಯಗ್ರಹಣ (Antumbra – ಪ್ರಛಾಯೆ): ಚಂದ್ರನು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಕಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಅದರ ಗೋಚರ ಗಾತ್ರವು ಸೂರ್ಯನಿಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸೂರ್ಯನ ಹೊರಭಾಗವು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಉಂಗುರದಂತೆ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ‘ರಿಂಗ್ ಆಫ್ ಫೈರ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಪ್ಪು-ಕತ್ತಿನ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು (Black-necked Cranes – BNC)

ಪರಿಸರ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ

ಲಡಾಖ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು-ಕತ್ತಿನ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು (BNC) ಮತ್ತು ಇತರ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ, ಬಾಂಬೆ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ ಸೊಸೈಟಿಯು (BNHS) 2,950ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ತಿರುಗಾಡುವ ಬೀದಿ ನಾಯಿಗಳಿಗೆ ಸಂತಾನಹರಣ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ನಡೆಸಿದೆ.

ಕಪ್ಪು-ಕತ್ತಿನ ಕೊಕ್ಕರೆ (Grus nigricollis):

ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬರುವ 15 ಕೊಕ್ಕರೆ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಕೂಡ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಇದು ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶ ಅಥವಾ ಆಲ್ಪೈನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುವ ಏಕೈಕ ಕೊಕ್ಕರೆ ಪ್ರಭೇದವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆವಾಸಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಹಂಚಿಕೆ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಈ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಲಡಾಖ್ ಮತ್ತು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಎತ್ತರದ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಸರು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಇವುಗಳ ಭೌಗೋಳಿಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಟಿಬೆಟ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಾದ ಚೀನಾ, ಭಾರತ, ಭೂತಾನ್ ಮತ್ತು ನೇಪಾಳದಾದ್ಯಂತ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ: ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 15,000 ಕಪ್ಪು-ಕತ್ತಿನ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳಿದ್ದು, ಈ ಪೈಕಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 100ಕ್ಕೂ ಕಡಿಮೆ ಕೊಕ್ಕರೆಗಳು ಉಳಿದಿವೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಬೆದರಿಕೆಗಳು: ಮುಕ್ತವಾಗಿ ತಿರುಗಾಡುವ ನಾಯಿಗಳ ದಾಳಿ, ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಮತ್ತು ಎತ್ತರದ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ನಗರೀಕರಣವು ಇವುಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಬೆದರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಾನಮಾನ:

ಈ ಪ್ರಭೇದವು ವನ್ಯಜೀವಿ (ರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ 1972 ರ ಶೆಡ್ಯೂಲ್-1 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.
IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿ: ಅಪಾಯದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ (NT) ಪ್ರಭೇದ.
ಇದು ಸೈಟ್ಸ್ (CITES) ಮತ್ತು ವಲಸೆ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಮಾವೇಶದ (CMS) ಅಡಿಯಲ್ಲಿಯೂ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜ್ಯ ಪಕ್ಷಿ: ಇದು ಲಡಾಖ್‌ನ ರಾಜ್ಯ ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದು, ಲಡಾಖ್‌ನ ಬೌದ್ಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಬಾಂಬೆ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ ಸೊಸೈಟಿ (BNHS) ಬಗ್ಗೆ:

BNHS ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ಭಾರತದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಹಾಗೂ ಹಳೆಯ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ (NGO) ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 15, 1883ರಂದು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಂಶೋಧನೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜಾಗೃತಿಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.