Blog

  • ರಾಷ್ಟ್ರ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ – 16 ಜುಲೈ, 2026

    ರಾಷ್ಟ್ರ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ – 16 ಜುಲೈ, 2026

    Related Articles

  • ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ಕುರಿತಾದ ಬಹು ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹ

    ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ಕುರಿತಾದ ಬಹು ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹ

    1. ಈ ಕೆಳಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ:

    1. ಮೀರಾಬಾಯಿ ಅವರು ಗುರು ರವಿದಾಸ್ ಅವರ ಶಿಷ್ಯೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.
    2. ಗುರು ರವಿದಾಸ್ ಅವರು ಸಂತ ಕಬೀರ್ ಅವರ ಶಿಷ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.

    A) 1 ಮಾತ್ರ

    B) 2 ಮಾತ್ರ

    C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ

    D) 1 ಅಥವಾ 2 ಎರಡೂ ಅಲ್ಲ

    ಉತ್ತರ: C) 1 ಮತ್ತು 2 ಎರಡೂ

     

    2. ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ್ ಪಂಚಾಯತ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಯಾವ ಸಚಿವಾಲಯವು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ?

    A) ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯ

    B) ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ

    C) ವಸತಿ ಮತ್ತು ನಗರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ

    D) ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಸಚಿವಾಲಯ

    ಉತ್ತರ: D) ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಸಚಿವಾಲಯ

     

    3. IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಮಗ್ಗರ್ ಮೊಸಳೆಯ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಿತಿ ಏನಾಗಿದೆ?

    A) ತೀವ್ರ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ (CR)

    B) ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ (EN)

    C) ದುರ್ಬಲ (VU)

    D) ಕನಿಷ್ಠ ಕಾಳಜಿ (LC)

    ಉತ್ತರ: C) ದುರ್ಬಲ (VU)

    Related Articles

  • ರವಿದಾಸಿಯಾ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಧರ್ಮದ ಬೇಡಿಕೆ | ಬಲವಂತದ ದುಡಿಮೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದು ನಿಷೇಧಿಸಿದ ಭಾರತ | ಆರೋಪಿಯ ಗೈರುಹಾಜರಿಯಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ | ನಮಸ್ತೆ (NAMASTE) ದಿನ | ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ್ ಪಂಚಾಯತ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ | ಮಗ್ಗರ್ ಮೊಸಳೆ (Mugger Crocodile) | ನಿದಾರ್ (NIDAR) 2.0 | ಎರೆಂಡಿಲ್-1 ಉಪಗ್ರಹ

    ರವಿದಾಸಿಯಾ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಧರ್ಮದ ಬೇಡಿಕೆ

    ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ರವಿದಾಸಿಯಾ ಸಮುದಾಯವು ಮುಂದಿನ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ‘ರವಿದಾಸಿಯಾ ಧರ್ಮ’ ವರ್ಗವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕೆಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿದೆ.

    ‘ರವಿದಾಸಿಯಾ ಸಮುದಾಯ’ದ ಬಗ್ಗೆ: 

    • ಈ ಸಮುದಾಯವು 15 ರಿಂದ 16 ನೇ ಶತಮಾನದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಭಕ್ತಿ ಚಳುವಳಿಯ ಸಂತ, ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕ ಮತ್ತು ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಕವಿ ಗುರು ರವಿದಾಸ್ ಅವರ ಬೋಧನೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಮೂಲ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ: ಗುರು ರವಿದಾಸ್ ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಾನತೆ, ಘನತೆ ಮತ್ತು ಜಾತಿ ತಾರತಮ್ಯದ ನಿರ್ಮೂಲನೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ದುಃಖ, ಭಯ ಮತ್ತು ಅಸಮಾನತೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತವಾದ ಆದರ್ಶ ಸಮಾಜವಾದ ಬೇಗಂಪುರ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅವರು ಕಲ್ಪಿಸಿದ್ದರು.
    • ಜನಸಂಖ್ಯೆ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯವು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ರವಿದಾಸಿಯಾ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸುಮಾರು 32% ದಲಿತರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
    • ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆ: ಬಾಬಾ ಸಂತ ಪೀಪಲ್ ದಾಸ್ ಅವರಿಂದ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಪಂಜಾಬ್‌ನ ಡೇರಾ ಸಚ್‌ಖಂಡ್ ಬಲ್ಲಾನ್ ರವಿದಾಸಿಯಾ ಸಮುದಾಯದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.

    ಸಂತ ರವಿದಾಸ್ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ: 

    • 14 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಇವರು 14 ರಿಂದ 17 ನೇ ಶತಮಾನದ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ರಾಂತಿಯಾದ ಭಕ್ತಿ ಚಳುವಳಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಂತರಾಗಿದ್ದರು.
    • ಇವರು ಸಂತ ಕಬೀರರ ಶಿಷ್ಯರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ರವಿದಾಸಿಯಾ ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ಮೀರಾಬಾಯಿ ಇವರ ಶಿಷ್ಯೆಯಾಗಿದ್ದರು.

    ಜೀವನ ಮತ್ತು ಬೋಧನೆಗಳು

    • ಅವರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕ ಹಾಗೂ ಶಾಂತಿ, ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸಹೋದರತ್ವದ ಸಂದೇಶವಾಹಕರಾಗಿದ್ದರು.
    • ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮ ಆಧಾರಿತ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಮತ್ತು ತುಳಿತಕ್ಕೊಳಗಾದವರ ಉನ್ನತಿಗಾಗಿ ಅವರು ಅವಿರತವಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಿದರು.
    • ಅವರ ಜೀವನವು ತ್ಯಾಗ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ವಿವಿಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತು ಅನೇಕ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. 
    • ಅವರು ‘ಮನ್ ಚಂಗಾ ತೊ ಕಟೌತಿ ಮೇ ಗಂಗಾ’ ಎಂಬ ಜನಪ್ರಿಯ ಹಿಂದಿ ನಾಣ್ಣುಡಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ‘ಕರ್ಮ’ದ ಬಗ್ಗೆ ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಾಲವಾದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದರು.

    ಪರಂಪರೆ

    • ಸಿಖ್ ಪವಿತ್ರ ಗ್ರಂಥವಾದ ಗುರು ಗ್ರಂಥ ಸಾಹಿಬ್ ಇವರ 41 ಭಕ್ತಿಗೀತೆಗಳು ಮತ್ತು ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
    • ಸಂವಿಧಾನ ಶಿಲ್ಪಿ ಡಾ. ಬಿ.ಆರ್. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಗುರು ರವಿದಾಸ್‌ಜಿಯವರ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಂವಿಧಾನದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿದರು.

    ಬಲವಂತದ ದುಡಿಮೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದು ನಿಷೇಧಿಸಿದ ಭಾರತ

    ರಾಜಕೀಯ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯವು (DGFT) ಭಾರತದ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರ ನೀತಿ (FTP) 2023 ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿದ್ದು, ಬಲವಂತದ ದುಡಿಮೆಯ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಿದ ಸರಕುಗಳ ಆಮದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಿದೆ.

    ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಚೌಕಟ್ಟು

    ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವು ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧದ ಹಕ್ಕಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಲವಂತದ ದುಡಿಮೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ:

    • ವಿಧಿ 23(1): ಇದು ಕೇವಲ ಬಲವಂತದ ದೈಹಿಕ ದುಡಿಮೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪಾವತಿಸುವಂತಹ ಆರ್ಥಿಕ ಶೋಷಣೆಯನ್ನು ಸಹ ರದ್ದುಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
    • ವಿಧಿ 23(2): ತುರ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆಯ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರ್ಪಡೆ ಅಥವಾ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ) ಕಡ್ಡಾಯ ಸೇವೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಲು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಜನಾಂಗ, ಜಾತಿ ಅಥವಾ ವರ್ಗದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತಾರತಮ್ಯ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ.
    • ವಿಧಿ 24: 14 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು, ಗಣಿಗಳು ಅಥವಾ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ.
    • ರಾಜ್ಯ ನೀತಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ತತ್ವಗಳು (DPSP): ವಿಧಿ 42 ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಕೆಲಸದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದರೆ, ವಿಧಿ 43 ಜೀವನಾವಶ್ಯಕ ವೇತನವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡುತ್ತದೆ.

    ಆರೋಪಿಯ ಗೈರುಹಾಜರಿಯಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ

    ರಾಜಕೀಯ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • 2025 ರ ಪಹಲ್ಗಾಮ್ ಉಗ್ರರ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಲಷ್ಕರ್-ಎ-ತೈಬಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಹಫೀಸ್ ಸಯೀದ್ ನ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಜಮ್ಮುವಿನ ವಿಶೇಷ NIA ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಜಾಮೀನು ರಹಿತ ವಾರಂಟ್ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಆತನ ಗೈರುಹಾಜರಿಯಲ್ಲಿಯೇ ವಿಚಾರಣೆ ಎದುರಿಸಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

    ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ: 

    • ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಹಿತೆ (BNSS), 2023 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 356 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಆರೋಪಿಯ ಭೌತಿಕ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲು ಮತ್ತು ತೀರ್ಪು ನೀಡಲು ಯಾವುದೇ ಸಮರ್ಥ ವಿಚಾರಣಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ.
    • ಹಳೆಯ CrPC, 1973 ಕಾಯ್ದೆಯು ಆರೋಪಿಯು ತಲೆಮರೆಸಿಕೊಂಡಾಗ ಕೇವಲ ಸಾಕ್ಷಿಗಳ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲು ಮಾತ್ರ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿತ್ತು, ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ BNSS ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ನೀಡಲು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಅರ್ಹತೆ: 10 ವರ್ಷಗಳ ಶಿಕ್ಷೆ, ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆ ಅಥವಾ ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಿಸಬಹುದಾದ ಅಪರಾಧಗಳಿಗಾಗಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 84 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಘೋಷಿತ ಅಪರಾಧಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ ನಿಬಂಧನೆಯು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಜುಲೈ 1, 2024 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಹಿತೆ (BNSS), 2023 ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಕಾಲದ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಸಂಹಿತೆ (CrPC), 1973 ಅನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ.

    ನಮಸ್ತೆ (NAMASTE) ದಿನ

    ರಾಜಕೀಯ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • 2023 ರಲ್ಲಿ ಯಾಂತ್ರೀಕೃತ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆಯು (NAMASTE) ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವಾಗಿ, ಕೇಂದ್ರ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಸಚಿವಾಲಯವು ಜುಲೈ 14 ರಂದು 3 ನೇ ನಮಸ್ತೆ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಿತು.

    ‘ನಮಸ್ತೆ ದಿನ’ದ ಬಗ್ಗೆ: 

    • ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ನೈರ್ಮಲ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ ಒಳಚರಂಡಿ, ಸಪಾಯಿ ಕರ್ಮಚಾರಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ತ್ಯಾಜ್ಯ ಆಯುವವರು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ಮಲ ಹೊರುವವರು ಸೇರಿದಂತೆ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಈ ದಿನವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

    ಯಾಂತ್ರೀಕೃತ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಜನೆ (NAMASTE)ಯ ಬಗ್ಗೆ: 

    • ಪ್ರಾರಂಭ: ಜುಲೈ 2023
    • ಹಣಕಾಸು ನೆರವು: ಕೇಂದ್ರ ವಲಯದ ಯೋಜನೆ.
    • ಅನುಷ್ಠಾನ: ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಸಚಿವಾಲಯ ಹಾಗೂ ವಸತಿ ಮತ್ತು ನಗರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯ.
    • ಉದ್ದೇಶಗಳು:
      • ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಶೂನ್ಯ ಸಾವುನೋವುಗಳು.
      • ಎಲ್ಲಾ ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ನುರಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು.
      • ಮಾನವ ಮಲಮೂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವುದು.
      • ಮಲ ಹೊರುವವರ ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು.
    • ಪ್ರಮುಖ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು:
      • ಪಾರ್ಶ್ವನೋಟ: ಒಳಚರಂಡಿ/ಸೆಪ್ಟಿಕ್ ಟ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಮಿಕರ (SSWs) ವಿವರಗಳ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ.
      • ಸುರಕ್ಷತೆ: ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ PPE ಕಿಟ್‌ಗಳು, ಸುರಕ್ಷತಾ ಸಾಧನಗಳು ಮತ್ತು ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು.
      • ಸಬಲೀಕರಣ: ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿ ನೀಡಿ ಅವರನ್ನು “ಸ್ಯಾನಿಪ್ರೆನಿಯರ್ಸ್” (“sanipreneurs”) ಆಗಿ ಸಬಲೀಕರಣಗೊಳಿಸುವುದು.
      • ಆರೋಗ್ಯ: ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಸುರಕ್ಷತಾ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ವಿಮೆ ಒದಗಿಸುವುದು.
    • ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ: ಇದು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಗುರಿ (SDG 6: ಶುದ್ಧ ನೀರು ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ) ಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.

    ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ್ ಪಂಚಾಯತ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ

    ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಸಚಿವಾಲಯವು ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ್ ಪಂಚಾಯತ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಂಚಾಯತ್‌ಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.

    ಆತ್ಮನಿರ್ಭರ್ ಪಂಚಾಯತ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಬಗ್ಗೆ: 

    • ಇದು ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ಸಚಿವಾಲಯದ (MoPR) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
    • ಉದ್ದೇಶ: ಅರ್ಹ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳು (GPs) ಮತ್ತು ತಾಲೂಕ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳಿಗೆ (BPs) ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಲಾಭದಾಯಕ ಮತ್ತು ಆದಾಯ-ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
    • ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮ ಸ್ವರಾಜ್ ಅಭಿಯಾನದ (RGSA) ವಿಶಾಲ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

    ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು

    • ಅರ್ಹತೆ: ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು, ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳು ಕನಿಷ್ಠ ₹50 ಲಕ್ಷ ಸ್ವಂತ ಮೂಲದ ಆದಾಯ (OSR) ಹೊಂದಿರಬೇಕು, ಮತ್ತು ತಾಲೂಕ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳು ಕನಿಷ್ಠ ₹1 ಕೋಟಿ ಸ್ವಂತ ಮೂಲದ ಆದಾಯ (OSR) ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಅಲ್ಲದೆ, ಅವುಗಳ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 3 ವರ್ಷಗಳು ಉಳಿದಿರಬೇಕು.
    • ಯೋಜನೆ ಸಲ್ಲಿಕೆಗೆ ಗ್ರಾಮಸಭೆಯ ಲಿಖಿತ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ದಾಖಲಾತಿಯು ಕಡ್ಡಾಯ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾಗಿದೆ.
    • ಬಹುಮಾನ: ವಿಜೇತ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಲು ಸಂಪೂರ್ಣ ತಾಂತ್ರಿಕ ನೆರವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ.

    ಮಗ್ಗರ್ ಮೊಸಳೆ (Mugger Crocodile)

    ಪರಿಸರ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಕೋಟಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚಂದ್ರಲೋಯಿ ನದಿಯಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಿತ ಕೀಟನಾಶಕವಾದ ಆಲ್ಡ್ರಿನ್ (Aldrin) ಬಳಕೆಯಿಂದಲೇ ಅನೇಕ ಮಗ್ಗರ್ ಮೊಸಳೆಗಳು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿವೆ ಎಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಸಿರು ನ್ಯಾಯಾಧಿಕರಣ (NGT) ನೇಮಿಸಿದ ಜಂಟಿ ಸಮಿತಿಯು ಖಚಿತಪಡಿಸಿದೆ.

    ಮಗ್ಗರ್ ಮೊಸಳೆಯ ಬಗ್ಗೆ (Crocodylus palustris)

    • ಮಗ್ಗರ್ (ಅಥವಾ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶದ) ಮೊಸಳೆಯು ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ, ಅಗಲವಾದ-ಮೂತಿಯ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಮೊಸಳೆ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ.
    • ಇದು ತನ್ನ ಜಲವಾಸಿ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ರ ಪರಭಕ್ಷಕವಾಗಿದೆ.
    • ವಿಪರೀತ ಹವಾಮಾನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಇದು ಮಣ್ಣಿನ ದಡಗಳಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಬಿಲಗಳನ್ನು ತೋಡುತ್ತದೆ.
    • ಹಂಚಿಕೆ: ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಾದ್ಯಂತ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಸರೋವರಗಳು, ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಕೊಳಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಇವುಗಳು, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ನೇಪಾಳ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಇರಾನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿವೆ.
    • ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ: ಕಿರಿಯ ಮೊಸಳೆಗಳು ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಮೀನುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ವಯಸ್ಕ ಮೊಸಳೆಗಳು ದೊಡ್ಡ ಮೀನುಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಹಾವುಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ತನಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತವೆ.
    • ಬೇಟೆಯ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ, ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಮೃತದೇಹಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಕೀಸ್ಟೋನ್ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ.
    • ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಾನಮಾನ: IUCN: ದುರ್ಬಲ (VU); CITES: ಅನುಬಂಧ I; ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ (WPA): ಅನುಸೂಚಿ I.

    ಭಾರತದ ಮೊಸಳೆ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಹೋಲಿಕೆ

    ಭಾರತವು ಮೂರು ವಿಶಿಷ್ಟ ಮೊಸಳೆ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಮೂರು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಭಾರತೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ, 1972 ರ ಅನುಸೂಚಿ I ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

    ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು

    ಘರಿಯಾಲ್ (Gavialis ga

    ಮಗ್ಗರ್ (Crocodylus palustris)

    ಉಪ್ಪುನೀರಿನ ಮೊಸಳೆ (Crocodylus porosus)

    IUCN ಸ್ಥಾನಮಾನ

    ತೀವ್ರ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿದೆ (CR)

    ದುರ್ಬಲ (VU)

    ಕನಿಷ್ಠ ಕಾಳಜಿ (LC)

    ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನ

    ಮರಳುದಂಡೆಗಳಿರುವ ಆಳವಾದ, ಸ್ಪಷ್ಟ ಮತ್ತು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಸಿಹಿನೀರಿನ ನದಿಗಳು

    ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಸಿಹಿನೀರು: ಸರೋವರಗಳು, ನದಿಗಳು, ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಳಗಳು

    ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಕರಾವಳಿ ಅಳಿವೆಗಳು ಮತ್ತು ನದಿ ಮುಖಜಭೂಮಿಗಳು

    ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳು

    ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಂಬಲ್ ಅಭಯಾರಣ್ಯ (ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ, ರಾಜಸ್ಥಾನ), ಗಿರ್ವಾ, ಗಂಡಕ್

    ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡಿದೆ (ಉದಾ: ಗುಜರಾತ್, ಕರ್ನಾಟಕ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ)

    ಭಿತರ್ಕನಿಕಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ (ಒಡಿಶಾ), ಸುಂದರ್‌ಬನ್ಸ್ (ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ), ಅಂಡಮಾನ್ ಮತ್ತು ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳು

    ಭೌತಿಕ ಲಕ್ಷಣ

    ಇವು ಉದ್ದವಾದ, ತೆಳುವಾದ ಮೂತಿ; ಗಂಡು ಮೊಸಳೆಗಳು ಉಬ್ಬಿದ ಗುಬುಟನ್ನು (“ಘರಾ”) ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ

    ಇವು ಕ್ರೊಕೊಡೈಲಸ್ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಅತ್ಯಂತ ಅಗಲವಾದ ಮೂತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. 

    ಇದು ಪ್ರಪಂಚದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಜೀವಂತ ಸರೀಸೃಪವಾಗಿದೆ.

    ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ

    ಇವು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಮೀನು-ತಿನ್ನುವ (Piscivorous) ಜೀವಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಹಾನಿಕರವಲ್ಲ.

    ಇವು ಸಂದರ್ಭಾನುಸಾರ ಬೇಟೆಯಾಡುವ ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದು; ಮೀನು, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ತನಿಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ.

    ಇವು ಅಗ್ರ ಪರಭಕ್ಷಕಗಳಾಗಿವೆ; ದೊಡ್ಡ ಬೇಟೆಯನ್ನು ಹಿಡಿಯುವ ಇವುಗಳು ತಮ್ಮ ಸರಹದ್ದನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.

    ನಿದಾರ್ (NIDAR) 2.0

    ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಚಿವಾಲಯವು (MeitY), ಡ್ರೋನ್ ಫೆಡರೇಶನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (DFI) ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ, ಸ್ವಯಾನ್ (SwaYaan) ಉಪಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಡ್ರೋನ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾವೀನ್ಯತೆ ಸವಾಲಿನ (NIDAR 2.0) 2 ನೇ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. NIDAR 2025-26 ರ 1 ನೇ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 2025 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.

    ನಿದಾರ್ (NIDAR) ಬಗ್ಗೆ

    • ಇದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಸಹಯೋಗದ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಡ್ರೋನ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಭಾರತದ ಕಾಲೇಜು ಪದವೀಧರರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ.

    ಸ್ವಯಾನ್ (SwaYaan) ಬಗ್ಗೆ: 

    • ಸ್ವಯಾನ್ 2022 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ MeitY ಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
    • ನುರಿತ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಭಾರತದ UAS ಡ್ರೋನ್ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.
    • ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ: 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ಭಾರತವನ್ನು ಜಾಗತಿಕ ಡ್ರೋನ್ ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಸರ್ಕಾರದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಇದು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಇದು ಡ್ರೋನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಮಾನವರಹಿತ ವಿಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ (UAS) ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವೃದ್ಧಿಯತ್ತ ಗಮನಹರಿಸುತ್ತದೆ.

    ಎರೆಂಡಿಲ್-1 ಉಪಗ್ರಹ

    ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಆಯ್ದ ಸ್ಥಳಗಳ ಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಉಪಗ್ರಹವಾದ ಎರೆಂಡಿಲ್-1 (Earendil-1) ಅನ್ನು ಉಡಾವಣೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಮೆರಿಕಾ ದೇಶವು ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಅಪ್‌ ಒಂದಕ್ಕೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಿದೆ.

    ಎರೆಂಡಿಲ್-1 ಉಪಗ್ರಹದ ಬಗ್ಗೆ: 

    • ಎರೆಂಡಿಲ್-1 ಎಂಬುದು ಭೂಸ್ಥಿರವಲ್ಲದ ಉಪಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದಾದ ದೊಡ್ಡದಾದ ತೆಳು-ಪದರದ (thin-film) ಕನ್ನಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಡೆಗೆ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವಂತೆ ಇದನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು (ತಿರುಗಿಸಲು) ಸಾಧ್ಯವಿದೆ.
    • ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ: ಸೌರಶಕ್ತಿ ಉತ್ಪಾದನೆಗಾಗಿ ಹಗಲಿನ ಸಮಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು, ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಬೆಳಕನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.

    Related Articles

  • ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಗ್ರೂಪ್ ಸಿ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು – 15, ಜುಲೈ 2026

    ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು

    ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಅಧಿಕೃತ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ 24 ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಲೇಖಕರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಿದೆ.

    ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

    • ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನ್ಯತೆ: 1954 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಗೊಂಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಭಾರತದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಗೌರವಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಎಂಟನೇ ಅನುಸೂಚಿಯಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾದ 22 ಭಾಷೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿನ ಸೃಜನಶೀಲ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಸ್ವರೂಪ: ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರಿಗೆ ತಾಮ್ರದ ಫಲಕ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶಾಲು ಮತ್ತು ₹1,00,000 ನಗದು ಬಹುಮಾನವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
    • ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ: ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಿರಿಯ ಬರಹಗಾರರಾದ ಅಮರೇಶ ನುಗಡೋನಿ ಅವರು ರಚಿಸಿದ ಜನಪ್ರಿಯ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳ ಸಂಕಲನವಾದ ‘ದಡ ಸೇರಿಸು ತಂದೆ’ ಕೃತಿಗೆ ಈ ಗೌರವ ಒಲಿದಿದೆ.
    • ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ: ಹಿರಿಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಹಾಗೂ ಲೇಖಕರಾದ ನವತೇಜ್ ಸರ್ನಾ ಅವರು 1919 ರ ಜಲಿಯನ್‌ವಾಲಾ ಬಾಗ್ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡದ ಘಟನೆಗಳ ಸುತ್ತ ಹೆಣೆದಿರುವ ತಮ್ಮ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾದಂಬರಿ ‘ಕ್ರಿಮ್ಸನ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್’ (Crimson Spring) ಕೃತಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
    • ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆ: ಖ್ಯಾತ ಲೇಖಕಿ ಮಮತಾ ಕಾಲಿಯಾ ಅವರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯಾದ ‘ಜೀತೆ ಜೀ ಅಲಹಾಬಾದ್’ ಕೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

    ಪ್ರಮುಖ ದಿನಾಚರಣೆಗಳು

    ವಿಶ್ವ ಯುವ ಕೌಶಲ್ಯ ದಿನ 2026

    • ಆಚರಿಸುವ ದಿನಾಂಕ: ಜುಲೈ 15
    • ಆಚರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆ: ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ (ಇದು ಯುನೆಸ್ಕೋ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ (ILO) ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸುತ್ತದೆ).
    • ಉದ್ದೇಶ: ಜಾಗತಿಕ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿರುವ ಕೌಶಲ್ಯದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನೀಗಿಸಲು ಯುವಜನರಿಗೆ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾದ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. ಉದ್ಯೋಗ, ಯೋಗ್ಯ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಗಾಗಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI), ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು (Green Skills) ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಈ ದಿನವು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ: “ಹಂಚಿಕೆಯ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು” (Skills for a Shared Future)

    ಕ್ರೀಡಾ ಸುದ್ದಿಗಳು

    1. 2026 ರ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಟೇಬಲ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನ ಅಧಿಕೃತ ಲಾಂಛನ ‘ಮಯೂರ್’ ಅನಾವರಣ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಮುಂಬರುವ 22 ನೇ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಟೇಬಲ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ 2026 ರ ಅಧಿಕೃತ ಲಾಂಛನವಾಗಿ ‘ಮಯೂರ್’ವನ್ನು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

    ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

    • ಲಾಂಛನದ ಸಾಂಕೇತಿಕತೆ: ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಿಯಾದ ನವಿಲಿನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿರುವ ‘ಮಯೂರ್’ ಲಾಂಛನದ ಗರಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ‘ವಸುಧೈವ ಕುಟುಂಬಕಂ’ (ಇಡೀ ಜಗತ್ತೇ ಒಂದು ಕುಟುಂಬ) ಎಂಬ ಭಾರತೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ತತ್ವವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಆತಿಥ್ಯ ಮತ್ತು ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ: ಈ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವು 2026 ಜುಲೈ 27 ರಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ 2 ರವರೆಗೆ ನವದೆಹಲಿಯ ತ್ಯಾಗರಾಜ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಈ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನಲ್ಲಿ 25 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪ್ಯಾಡ್ಲರ್‌ಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
    • ಆಯೋಜನಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು: ಈ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟವನ್ನು ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಟೇಬಲ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಫೆಡರೇಶನ್ (CTTF) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಟೇಬಲ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಫೆಡರೇಶನ್ (TTFI) ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಆಯೋಜಿಸುತ್ತಿವೆ.

     

    2. ಬ್ರಿಕ್ಸ್ (BRICS) ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ‘ನಾಗಪುರ ಸಚಿವ ಮಟ್ಟದ ಘೋಷಣೆ’ ಅಂಗೀಕಾರ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಭಾರತದ 2026 ಬ್ರಿಕ್ಸ್ (BRICS) ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದ 3 ನೇ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸಾರಿಗೆ ಸಚಿವರ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ‘ನಾಗಪುರ ಸಚಿವ ಮಟ್ಟದ ಘೋಷಣೆ’ಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.

    ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

    • ಸಹಕಾರ ಚೌಕಟ್ಟು: ಈ ಘೋಷಣೆಯು ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಾಗಾಣಿಕೆ (ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್) ವಲಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ, ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಆಳವಾಗಿಸಲು ನಾವೀನ್ಯತೆ ಆಧಾರಿತ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಸಾರಿಗೆ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಇಂಗಾಲದ ಕಡಿತ: ಮಾಲಿನ್ಯ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು, ಸುಸ್ಥಿರ ವಿಮಾನಯಾನ ಇಂಧನವನ್ನು (SAF) ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಹಾಗೂ ಸಾರಿಗೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ತತ್ವಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲು ಈ ಘೋಷಣೆಯು ಒಂದು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದೆ.
    • ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಯ ದೃಢತೆ: ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಸುಗಮ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಲು ಬಲಿಷ್ಠ, ಆಘಾತ-ನಿರೋಧಕ ಜಾಗತಿಕ ಪೂರೈಕೆ ಸರಪಳಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಗಡಿಯಾಚೆಗಿನ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವತ್ತ ಇದು ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಉಪಕ್ರಮಗಳು: ಬ್ರಿಕ್ಸ್ ರೈಲ್ವೆ ಸಂಶೋಧನಾ ಜಾಲದ (BRICS Railway Research Network) ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಹಾಗೂ ಸುಸ್ಥಿರ ಸಾರಿಗೆಗಾಗಿ ಪರಿಸರಸ್ನೇಹಿ, ಬಹು-ಮಾದರಿಯ ನಗರ ಚಲನಶೀಲ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಈ ಘೋಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಬದ್ಧತೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

    Miscellaneous

    1. Jagannath Rath Yatra 2026 Commences in Puri, Odisha

    Why in News: The world-renowned Jagannath Rath Yatra 2026 commenced on July 16, 2026 along the Grand Road (Bada Danda) in the historic temple town of Puri, Odisha.

    Key Highlights:

    • Core Significance:- Dedicated to Lord Jagannath (a form of Lord Vishnu/Krishna), his elder brother Lord Balabhadra, and his sister Goddess Subhadra, commemorating their annual journey from the 12th-century Shree Jagannath Temple to their maternal aunt’s home at the Shree Gundicha Temple.
    • Prominent Rituals:- A major highlight is the Chhera Pahara—a sacred rite where the Gajapati King of Puri sweeps the chariot floors with a golden broom, symbolizing radical universal equality before the divine. The nine-day festival concludes with the return procession known as the Bahuda Yatra.
    • Historical Standing:- Celebrated continuously for centuries, it is one of India’s oldest and largest religious processions. It is unique because the deities leave the sanctum sanctorum to allow universal darshan to people of all backgrounds, overriding traditional temple entry restrictions.
    • Chariot Construction:- The three massive wooden chariots are rebuilt from scratch every year by hereditary carpenters (Maharanas) using sacred timber sourced from specified Odisha forests without using any metal nails. The construction process traditionally commences on Akshaya Tritiya.

    Jagannath Rath Yatra 2026: The Three Sacred Chariots

    Deity

    Chariot Name

    Dimensions & Wheels

    Canopy Colours

    Lord Jagannath

    Nandighosha

    45 feet tall (16 wheels)

    Red and Yellow

    Lord Balabhadra

    Taladhwaja

    44 feet tall (14 wheels)

    Red and Green

    Goddess Subhadra

    Darpadalana (Devadalana)

    43 feet tall (12 wheels)

    Red and Black

     

    2. Bihar Heli-Tourism and Air Tourism Service Scheme 2026 Launched

    Why in News: Bihar’s Tourism Department, in collaboration with the Directorate of Civil Aviation, officially launched the Bihar Heli-Tourism and Air Tourism Service Scheme 2026.

    Key Highlights: 

    • Connectivity Nodes:- Connects the state capital Patna to key ecological, historical, and religious tourist destinations, including Valmikinagar, Rajgir, and the Maa Mundeshwari Temple. 
    • Affordable Transit:- Deploys heavily subsidized small aircraft and helicopters to make aerial travel accessible and economical for regular commuters and tourists. 
    • Strategic Objective:- Aims to enhance remote connectivity, boost local economies, and position Bihar as a prominent global tourism hub.

    Related Articles

  • ರಾಷ್ಟ್ರ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ – 15 ಜುಲೈ, 2026

    ರಾಷ್ಟ್ರ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ – 15 ಜುಲೈ, 2026

    Related Articles

  • ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ಕುರಿತಾದ ಬಹು ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹ

    ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ಕುರಿತಾದ ಬಹು ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹ

    1. ಉಮಂಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್ [UMANG Portal] ಯಾವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ?

    A) ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ

    B) ಸ್ಟಾರ್ಟ್-ಅಪ್ ಇಂಡಿಯಾ

    C) ಭಾರತ್ ನೆಟ್

    D) ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ

    ಉತ್ತರ: D) ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ

     

    2. ಸ್ಥಿರ ಠೇವಣಿ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು [Standing Deposit Facility – SDF] ಪರಿಚಯಿಸಲು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಸಮಿತಿ ಯಾವುದು?

    A) ನರಸಿಂಹಂ ಸಮಿತಿ

    B) ರಂಗರಾಜನ್ ಸಮಿತಿ 

    C) ಕೇಳ್ಕರ್ ಸಮಿತಿ 

    D) ಉರ್ಜಿತ್ ಪಟೇಲ್ ಸಮಿತಿ

    ಉತ್ತರ: D) ಉರ್ಜಿತ್ ಪಟೇಲ್ ಸಮಿತಿ 

     

    3. ಗಂಧಕದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ [SO₂] ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ?

    A) ಸೌರ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು

    B) ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಗಳು

    C) ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಆಧಾರಿತ ಉಷ್ಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು

    D) ಪವನ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು

    ಉತ್ತರ: C) ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಆಧಾರಿತ ಉಷ್ಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು

     

    4. ಜಾಗತಿಕ ವಾಸಯೋಗ್ಯ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು [Global Liveability Index] ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಯಾವ ಸಂಸ್ಥೆ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ?

    A) ವಿಶ್ವ ಆರ್ಥಿಕ ವೇದಿಕೆ [WEF]

    B) ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ [UNDP]

    C) ಮರ್ಸರ್ [Mercer]

    D) ಎಕನಾಮಿಸ್ಟ್ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಯುನಿಟ್ [EIU]

    ಉತ್ತರ: D) ಎಕನಾಮಿಸ್ಟ್ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಯುನಿಟ್ [EIU]

    Related Articles

  • ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಗ್ರೂಪ್ ಸಿ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು – 14, ಜುಲೈ 2026

    ರಕ್ಷಣೆ (Defence)

    ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ದೃಷ್ಟಿ-10 UAV ಗುಜರಾತ್‌ನಲ್ಲಿ ಪತನ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ದೃಷ್ಟಿ-10 ಮಾನವರಹಿತ ವೈಮಾನಿಕ ವಾಹನವು (Uncrewed Aerial Vehicle – UAV) ಗುಜರಾತ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ ತನ್ನ ದೈನಂದಿನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಹಾರಾಟದ (Routine Operational Sortie) ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ದೋಷದಿಂದಾಗಿ ಪತನಗೊಂಡಿದೆ.

    ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

    • UAV ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವೇದಿಕೆ: ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮಧ್ಯಮ ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ (MALE) UAV ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸುದೀರ್ಘ ಅವಧಿಯ ಗುಪ್ತಚರ, ಕಣ್ಗಾವಲು ಮತ್ತು ಮರುಪರಿಶೀಲನೆ (ISR) ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

    • ಮೂಲ ಮತ್ತು ರೂಪಾಂತರ: ಈ ವೈಮಾನಿಕ ವಾಹನವು ಇಸ್ರೇಲ್ ದೇಶದ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಾಬೀತಾಗಿರುವ ಹೆರ್ಮ್ಸ್ 900 ಡ್ರೋನ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಭಾರತೀಯ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾದ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ.

    • ಸ್ವದೇಶಿ ಉತ್ಪಾದನೆ: ಈ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದಾನಿ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಏರೋಸ್ಪೇಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಿದ್ದು, ಇದು ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ವದೇಶೀಕರಣ ಉಪಕ್ರಮಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ರಕ್ಷಣಾ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ರಂಗದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.

    Related Articles

  • ರಾಷ್ಟ್ರ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ – 14 ಜುಲೈ, 2026

    ರಾಷ್ಟ್ರ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ – 14 ಜುಲೈ, 2026

    Related Articles

  • ಉಮಂಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್ (UMANG Portal) | ಸ್ಥಿರ ಠೇವಣಿ ಸೌಲಭ್ಯ (SDF) | ಗಂಧಕದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ (SO₂) | ಜಾಗತಿಕ ವಾಸಯೋಗ್ಯ ಸೂಚ್ಯಂಕ 2026 | IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿ ಆವೃತ್ತಿ 2026-1

    ಉಮಂಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್ (UMANG Portal)

    ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಸಂಶೋಧಕರು ಭಾರತದ ಉಮಂಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ (UMANG Portal) ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನ್ಯೂನತೆಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದ್ದು, ಇದು ನಾಗರಿಕರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದತ್ತಾಂಶದ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತೀವ್ರ ಕಳವಳವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿದೆ.

    ಉಮಂಗ್ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು

    • ಉಮಂಗ್ (Unified Mobile Application for New-age Governance – UMANG) ಪೋರ್ಟಲ್ ಅನ್ನು 2017 ರ ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
    • ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
    • ಇದು ಏಕೀಕೃತ ಮೊಬೈಲ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಒದಗಿಸುವ ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಏಕಗವಾಕ್ಷಿ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ: ನಾಗರಿಕರು EPFO, ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ, ಪಿಂಚಣಿ, LPG ಬುಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಇತರ ನಾಗರಿಕ ಕೇಂದ್ರಿತ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಇದು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
    • 2026 ರ ಫೆಬ್ರವರಿ ತಿಂಗಳ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಉಮಂಗ್ ಆ್ಯಪ್ 30 ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ 240 ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳಿಂದ ಒಟ್ಟು 2,446 ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ 80 ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳು ಹಾಗೂ 160 ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.
    • ಉಮಂಗ್ (UMANG) ಪೋರ್ಟಲ್ ಹಿಂದಿ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ನೇಪಾಳಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 23 ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.

    ಸ್ಥಿರ ಠೇವಣಿ ಸೌಲಭ್ಯ (SDF)

    ಆರ್ಥಿಕತೆ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI) ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸ್ಥಿರ ಠೇವಣಿ ಸೌಲಭ್ಯದ (Standing Deposit Facility – SDF) ಮೂಲಕ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಒಟ್ಟು 1.67 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನಗದನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಹಿಂಪಡೆದಿದೆ.

    ಸ್ಥಿರ ಠೇವಣಿ ಸೌಲಭ್ಯದ (SDF) ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು: 

    • ಇದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದ್ರವ್ಯತೆಯನ್ನು ಅಥವಾ ನಗದನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (RBI) ಬಳಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಭದ್ರತಾ ರಹಿತ ವಿತ್ತೀಯ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.

    • ಯಾವುದೇ ಭದ್ರತೆ ಇಲ್ಲ: ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು RBI ಗೆ ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಭದ್ರತೆಗಳನ್ನು ನೀಡದೆಯೇ ತಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣವನ್ನು RBI ನಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಜಮಾ ಮಾಡಬಹುದು.

    • ಕಾರಿಡಾರ್ ಮಿತಿ (Corridor Floor): ಇದು ದ್ರವ್ಯತೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಸೌಲಭ್ಯದ (Liquidity Adjustment Facility – LAF) ಕಾರಿಡಾರ್‌ನ ಕನಿಷ್ಠ ಮಿತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.

    • ಉರ್ಜಿತ್ ಪಟೇಲ್ ಸಮಿತಿ: ಈ ಸಮಿತಿಯು 2014 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಈ ವಿತ್ತೀಯ ಸಾಧನವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತ್ತು.

    • ಏಪ್ರಿಲ್ 2022: ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗದಿಂದಾಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿದ್ದ ಅತಿಯಾದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದ್ರವ್ಯತೆಯನ್ನು ಸುಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಇದನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು.

    ಭಾರತದ ಇತರ ವಿತ್ತೀಯ ನೀತಿ ಸಾಧನಗಳು: 

    • ರೆಪೋ ದರ: RBI ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಗೆ ಭದ್ರತೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಪಾವಧಿ ಸಾಲವನ್ನು ನೀಡುವ ಅಧಿಕೃತ ಬಡ್ಡಿ ದರವಾಗಿದೆ.

    • ರಿವರ್ಸ್ ರೆಪೋ ದರ: RBI ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನಗದನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ವಿಧಿಸುವ ಬಡ್ಡಿ ದರವಾಗಿದೆ.

    • ನಗದು ಮೀಸಲು ಅನುಪಾತ (Cash Reserve Ratio – CRR): ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಒಟ್ಟು ಠೇವಣಿಗಳ ಪೈಕಿ RBI ನಲ್ಲಿ ನಗದು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಇಡಬೇಕಾದ ನಿಗದಿತ ಅನುಪಾತವಾಗಿದೆ.

    • ಶಾಸನಬದ್ಧ ದ್ರವ್ಯತೆ ಅನುಪಾತ (Statutory Liquidity Ratio – SLR): ಇದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಒಟ್ಟು ಠೇವಣಿಗಳ ಪೈಕಿ ದ್ರವರೂಪದ ಆಸ್ತಿಗಳ (ಚಿನ್ನ, ನಗದು, ಸರ್ಕಾರಿ ಭದ್ರತೆಗಳು) ರೂಪದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮಲ್ಲೇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಕಡ್ಡಾಯ ಪಾಲಾಗಿದೆ.

    • ಮುಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು (Open Market Operations – OMO): ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದ್ರವ್ಯತೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು RBI ಸರ್ಕಾರಿ ಭದ್ರತೆಗಳನ್ನು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಖರೀದಿ ಅಥವಾ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ.

    • ಸಿಮಾಂತ ಸ್ಥಾಯಿ ಸೌಲಭ್ಯ (Marginal Standing Facility – MSF): ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ದಂಡದ ಬಡ್ಡಿ ದರದಲ್ಲಿ RBI ನಿಂದ ಪಡೆಯುವ ತುರ್ತು ಸಾಲ ಸೌಲಭ್ಯವಾಗಿದೆ.

    • ದ್ರವ್ಯತೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಸೌಲಭ್ಯ (Liquidity Adjustment Facility – LAF): ಇದು ರೆಪೋ ಮತ್ತು ರಿವರ್ಸ್ ರೆಪೋ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಒಟ್ಟಾರೆ ಚೌಕಟ್ಟಾಗಿದೆ.

    • ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸ್ಥಿರೀಕರಣ ಯೋಜನೆ (Market Stabilisation Scheme – MSS): ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನಗದನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ವಿಶೇಷ ಸರ್ಕಾರಿ ಬಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ.

    ಗಂಧಕದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ (SO₂)

    ಪರಿಸರ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಹತ್ವದ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ, ದೆಹಲಿ-ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಧಾನಿ ಪ್ರದೇಶ (NCR)ದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ  300 ಕಿ.ಮೀ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಒಟ್ಟು ಗಂಧಕದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ (SO₂) ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ 81 ರಷ್ಟು ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವುದರಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ಪಡೆದ ಸ್ಥಾವರಗಳಿಂದಲೇ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ.

    ಗಂಧಕದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ (SO₂) ಅನಿಲದ ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು

    • ಇದು ಬಣ್ಣರಹಿತ, ತೀವ್ರ ಘಾಟು ವಾಸನೆಯುಳ್ಳ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ವಿಷಕಾರಿ ಅನಿಲವಾಗಿದೆ.

    • ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮೂಲ: ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಆಧಾರಿತ ಉಷ್ಣ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮೂಲಗಳಾಗಿವೆ.

    • ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮೂಲ: ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ಸ್ಫೋಟಗಳು ಮತ್ತು ಭೂಗರ್ಭದ ಉಷ್ಣ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮೂಲಗಳಾಗಿವೆ.

    • ಭಾರತದ ಸ್ಥಾನಮಾನ: ಮಾನವನಿರ್ಮಿತ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು SO₂ ಅನ್ನು ಹೊರಸೂಸುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.

    • ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವ: ಇದು ಉಸಿರಾಟದ ತೀವ್ರ ತೊಂದರೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸ್ತಮಾ (ಉಬ್ಬಸ)ದಂತಹ ಮಾರಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ನೇರ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

    • ಪರಿಸರದ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವ: ಇದು ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಆಮ್ಲಮಳೆಗೆ (Acid Rain) ಕಾರಣವಾಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಅನಿಲವಾಗಿದೆ.

    • ಗಮನಿಸಿ: ಗಂಧಕದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಒಂದು ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲ ಅಲ್ಲ. ಇದು ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಪ್ರಮುಖ ವಾಯು ಮಾಲಿನ್ಯಕಾರಕವಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಭೂಮಿಯ ಹವಾಮಾನವನ್ನು ಬಿಸಿ ಮಾಡುವ ಬದಲು ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಂಪುಗೊಳಿಸುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ.

    ಜಾಗತಿಕ ವಾಸಯೋಗ್ಯ ಸೂಚ್ಯಂಕ 2026

    ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳು

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿರುವ ಎಕನಾಮಿಸ್ಟ್ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಯುನಿಟ್ (EIU) ಸಂಸ್ಥೆಯು ತನ್ನ ‘ಜಾಗತಿಕ ವಾಸಯೋಗ್ಯ ಸೂಚ್ಯಂಕ 2026’ ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.

    ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

    • ಪ್ರಕಟಣೆ: ‘ದಿ ಎಕನಾಮಿಸ್ಟ್ ಗ್ರೂಪ್’ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ಲೇಷಣಾ ವಿಭಾಗವಾದ ಎಕನಾಮಿಸ್ಟ್ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಯುನಿಟ್ (EIU) ಈ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

    • ಈ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ವಿಶ್ವದ ಒಟ್ಟು 173 ನಗರಗಳನ್ನು 30 ಸೂಚಕಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡಿದೆ.

    • 5 ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳು: ಈ ಸೂಚ್ಯಂಕವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸ್ಥಿರತೆ, ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಎಂಬ 5 ಪ್ರಮುಖ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

    • ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ನ ಕೋಪನ್ ಹ್ಯಾಗನ್ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭ ವಾಸಯೋಗ್ಯ ನಗರವಾಗಿ ತನ್ನ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ; ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾದ ವಿಯೆನ್ನಾ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್ ನಗರಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಎರಡು ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ.

    • ಈ ಜಾಗತಿಕ ಸೂಚ್ಯಂಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ನವದೆಹಲಿ 120 ನೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದರೆ, ಮುಂಬೈ (121), ಚೆನ್ನೈ (123) ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರು (127) ನಗರಗಳು ನಂತರದ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿವೆ.

    • ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಕರಾಚಿ ನಗರವು ಸತತ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದ 170 ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲೇ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಢಾಕಾ ನಗರವು 171 ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ ಮತ್ತು ಸಿರಿಯಾದ ಡಮಾಸ್ಕಸ್ ನಗರವು ಸತತ ಎರಡನೇ ವರ್ಷವೂ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ವಾಸಯೋಗ್ಯ ನಗರವಾಗಿ ಕೊನೆಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.

    IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿ ಆವೃತ್ತಿ 2026-1

    ಪರಿಸರ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆಯು (IUCN) ಅಪಾಯದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಆವೃತ್ತಿ 2026-1 ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.

    ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯ ಪ್ರಮುಖ ವಿವರಗಳು

    • IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯು ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ 175,909 ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಪೈಕಿ 49,505 ಪ್ರಭೇದಗಳು (ಸುಮಾರು ಶೇಕಡ 28 ರಷ್ಟು) ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿವೆ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.

    • IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿ : ಇದು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಾಣಿ, ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಜಾಗತಿಕ ಅಳಿವಿನ ಅಪಾಯವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಸಮಗ್ರವಾದ ಮಾಹಿತಿ ಪಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ; ಇದನ್ನು IUCN ನ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಉಳಿವು ಆಯೋಗವು (Species Survival Commission) ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

    • ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ: 

    1. ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡದ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Not Evaluated), 

    2. ದತ್ತಾಂಶದ ಕೊರತೆಯಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Data Deficient), 

    3. ಕನಿಷ್ಠ ಕಾಳಜಿಯ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Least Concern), 

    4. ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Near Threatened), 

    5. ದುರ್ಬಲ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Vulnerable), 

    6. ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Endangered), 

    7. ತೀವ್ರ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Critically Endangered), 

    8. ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಳಿದುಹೋದ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Extinct in the Wild)

    9. ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಳಿದುಹೋದ ಪ್ರಭೇದಗಳು (Extinct).

    ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆ (IUCN)

    • ಸ್ಥಾಪನೆ: ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ 1948 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು; ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯು ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಗ್ಲಾಂಡ್ (Gland) ನಗರದಲ್ಲಿದೆ.

    • ಉದ್ದೇಶ: ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

    • ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು 1964 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು.

    • ಭಾರತದ ಸದಸ್ಯತ್ವ: ಭಾರತ ದೇಶವು 1969 ರಲ್ಲಿ IUCN ನ ಅಧಿಕೃತ ಸದಸ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಯಿತು.

    Related Articles

  • PM-UDAY ಯೋಜನೆ | ಪ್ಯಾರಟ್ ಬೋರ್ನಾವೈರಸ್ 4 (PaBV-4) | ನೇರ ಬಿತ್ತನೆ ಭತ್ತದ ಪದ್ಧತಿ (DSR) | ಲಾಂಗ್ ಮಾರ್ಚ್ 10B ರಾಕೆಟ್ | ಭಾರತ-ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ‘ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ’ | ಭಾರತದ ಜವಳಿ ವಲಯ | ಪಿನಾಕಾ ದೀರ್ಘ ಶ್ರೇಣಿಯ ನಿರ್ದೇಶಿತ ರಾಕೆಟ್ (LRGR) | ಆಕ್ಸಿಟೋಸಿನ್ (Oxytocin)

    PM-UDAY ಯೋಜನೆ

    ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನೆಗಳು

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಷ್ಕೃತ PM-UDAY ಯೋಜನೆಯನ್ನು (ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ – ದೆಹಲಿ ಅನಧಿಕೃತ ಕಾಲೊನಿಗಳ ವಸತಿ ಹಕ್ಕು ಯೋಜನೆ) ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಲು ದೆಹಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯವರು ಮೊದಲ ಹಂತದ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಹಣಕಾಸು ನೆರವಾಗಿ 100 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಕೋರಿದ್ದಾರೆ.

    ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು:

    • ಹಣಕಾಸು ಸ್ವರೂಪ: ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೇಂದ್ರ ವಲಯದ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
    • ಪ್ರಾರಂಭ: ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು 2019 ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
    • ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ: ದೆಹಲಿಯ ಅನಧಿಕೃತ ಕಾಲೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಮಾಲೀಕತ್ವ, ವರ್ಗಾವಣೆ ಮತ್ತು ಅಡಮಾನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.
    • ಅನುಷ್ಠಾನ ಸಂಸ್ಥೆ: ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕೇಂದ್ರ ವಸತಿ ಮತ್ತು ನಗರ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯದ (MoHUA) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ದೆಹಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದಿಂದ (DDA) ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

    ಪ್ಯಾರಟ್ ಬೋರ್ನಾವೈರಸ್ 4 (PaBV-4)

    ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಹರಡುವ ಮಾರಕ ವೈರಸ್ ಆದ ಪ್ಯಾರಟ್ ಬೋರ್ನಾವೈರಸ್ 4 (PaBV-4) ಅನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದೆ.

    ವೈರಸ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ವಿವರಗಳು:

    • ಪಂಜರದಲ್ಲಿ ಸಾಕಲಾದ ಗಿಳಿ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪಕ್ಷಿ ವೈರಸ್ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಭಾರತದ ಅಸ್ಸಾಂ, ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ.
    • ವೈರಸ್‌ನ ಸ್ವರೂಪ: ಇದು ಬೋರ್ನಾವಿರಿಡೇ (Bornaviridae) ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಹೊದಿಕೆಯುಳ್ಳ, ನೆಗೆಟಿವ್-ಸೆನ್ಸ್, ಏಕ-ಸುರುಳಿಯ (Single-stranded) RNA ವೈರಸ್ ಆಗಿದೆ.
    • ಪ್ರಾಣಿಜನ್ಯ ಸ್ಥಿತಿ (Zoonotic Status): ಇದು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಹರಡುವ ಕಾಯಿಲೆಯಲ್ಲ; ಅಂದರೆ, ಈ ವೈರಸ್ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಸೋಂಕನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
    • ಬಾಧಿತ ಪಕ್ಷಿಗಳು: ಇದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮಕಾವ್, ಕಾಕಟೂ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಗಿಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಡ್ಗರಿಗರ್‌ ಸೇರಿದಂತೆ ಸಿಟ್ಟಾಸಿನ್ (Psittacine) ಪ್ರಭೇದದ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಬಾಧಿಸುತ್ತದೆ.

    ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾಯಿಲೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣಗಳು:

    • ಈ ವೈರಸ್ ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರೊವೆಂಟ್ರಿಕ್ಯುಲರ್ ಡೈಲಟೇಶನ್ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು (PDD) ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ “ಮಕಾವ್ ವೇಸ್ಟಿಂಗ್ (ಕ್ಷೀಣಿಸುವ) ಕಾಯಿಲೆ” ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
    • ಜೀರ್ಣಾಂಗವ್ಯೂಹದ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮ: ಇದು ಜೀರ್ಣಾಂಗ ನಾಳದಲ್ಲಿನ ನರಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೊಟ್ಟೆ ಉಬ್ಬರ (ದೊಡ್ಡದಾಗುವುದು), ತೂಕ ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಮಲದಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣವಾಗದ ಧಾನ್ಯದ ಬೀಜಗಳು ಹೊರಬರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
    • ನರಮಂಡಲದ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮ: ಇದು ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡುಕ, ದೇಹದ ಸಮನ್ವಯತೆಯ ಕೊರತೆ, ಮೂರ್ಛೆ ರೋಗ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯುವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

    ಹರಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ:

    • ರೋಗ ಪ್ರಸರಣ: ಈ ವೈರಸ್ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸೋಂಕಿತ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಮಲ, ಜೊಲ್ಲು ಮತ್ತು ಗರಿಗಳ ಧೂಳಿನ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಇತರ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಹರಡುತ್ತದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಸೋಂಕು ತಾಯಿಯಿಂದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಮೂಲಕ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಕೂಡ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲು: ಸೋಂಕಿತ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಯಾವುದೇ ಬಾಹ್ಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತೋರಿಸದೆಯೂ ವೈರಸ್‌ ಅನ್ನು ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಹರಡಬಲ್ಲವು.
    • ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮಗಳು: ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಲಸಿಕೆ ಅಥವಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. RT-PCR ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ರೋಗನಿರ್ಣಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸೋಂಕಿತ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕೀಕರಣ ಹಾಗೂ ಪೂರಕ ಆರೈಕೆಯ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

    ನೇರ ಬಿತ್ತನೆ ಭತ್ತದ ಪದ್ಧತಿ (DSR)

    ಆರ್ಥಿಕತೆ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಎಲ್ ನಿನೊ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಸಿ ನಾಟಿ ವಿಧಾನದ ಬದಲಿಗೆ ನೇರ ಬಿತ್ತನೆ ಭತ್ತದ (Direct Seeded Rice –DSR) ಪದ್ಧತಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವಂತೆ ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ ಸರ್ಕಾರವು ರೈತರಿಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ.

    ಕೃಷಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ವಿವರ:

    • ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಸಂಪನ್ಮೂಲ-ದಕ್ಷ ಕೃಷಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಭತ್ತದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ಗದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮತ್ತು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ನೀರು ಬೇಡುವ ಮಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು, ಕೈಯಿಂದ ಸಸಿ ನಾಟಿ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಗದ್ದೆ ಕೆಸರು ಮಾಡುವ ಹಂತಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊರತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಇದನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ‘ತಾರ್-ವತ್ತಾರ್’ (Tar-wattar) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ (ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡುವುದು) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
    • ತೀವ್ರ ಅಂತರ್ಜಲ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಮುಂಗಾರು ಕೊರತೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ಹರಿಯಾಣದಂತಹ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ನೀತಿ ಅಳವಡಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

    ಕೃಷಿ ವಿಧಾನಗಳ ಹೋಲಿಕೆ: DSR ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೆಸರು ನಾಟಿ ಭತ್ತದ ಪದ್ಧತಿ (PTR)

    ಕೃಷಿ ಲಕ್ಷಣಗಳು

    ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನ – PTR (Puddled Transplanted Rice)

    ನೇರ ಬಿತ್ತನೆ ಭತ್ತದ ಪದ್ಧತಿ – DSR (Direct Seeding of Rice)

    ಮಡಿ ಹಂತ

    (Nursery phase)

    ಬೀಜಗಳನ್ನು 25 ರಿಂದ 35 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಮಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

    ಈ ಹಂತವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಬೀಜಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ಗದ್ದೆಯಲ್ಲೇ ಬಿತ್ತಲಾಗುತ್ತದೆ.

    ಗದ್ದೆ ಸಿದ್ಧತೆ

    ಉಳುಮೆ ಮಾಡಿ ಗದ್ದೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೆಸರುಮಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

    ಲೇಸರ್ ಲೆವೆಲರ್ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸಿ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಸಮತಟ್ಟುಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಒಣಗಿದ ಅಥವಾ ತೇವಾಂಶಭರಿತ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೀಜಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

    ನೀರಿನ ಬಳಕೆ

    ಗದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ನೀರು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ಪ್ರತಿ ಕೆಜಿ ಭತ್ತಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 3,600 ರಿಂದ 4,125 ಲೀಟರ್ ನೀರು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

    ಇದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ 15% ರಿಂದ 35% ರಷ್ಟು ನೀರನ್ನು ಉಳಿಸುತ್ತದೆ; ನಿರಂತರವಾಗಿ ನೀರು ನಿಲ್ಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ.

    ಕಾರ್ಮಿಕರ ಅಗತ್ಯತೆ

    ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರಮದಾಯಕವಾಗಿದ್ದು, ಕೈಯಿಂದ ಸಸಿ ಕೀಳುವುದು ಮತ್ತು ನಾಟಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

    ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಯಾಂತ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದು, ಕಾರ್ಮಿಕರ ವೆಚ್ಚವನ್ನು 30% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

    ಮಿಥೇನ್ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆ

    ಗದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ನೀರು ನಿಲ್ಲುವುದರಿಂದ ಆಮ್ಲಜನಕರಹಿತ ವಿಘಟನೆ ನಡೆದು ಮಿಥೇನ್ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ.

    ಮಣ್ಣು ತೇವವಾಗಿರುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು ನೀರು ನಿಲ್ಲಿಸದ ಕಾರಣ ಮಿಥೇನ್ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ.

    ಲಾಂಗ್ ಮಾರ್ಚ್ 10B ರಾಕೆಟ್

    ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಚೀನಾ ದೇಶವು ವೆನ್‌ಚಾಂಗ್ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಉಡಾವಣಾ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದಾದ ರಾಕೆಟ್ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಾಧಿಸಿದೆ. ಪ್ರತ್ಯೇಕಗೊಂಡ ನಂತರ ಈ ರಾಕೆಟ್ ಅನ್ನು ಸಮುದ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾಗಿ ಮರಳಿಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ.

    ರಾಕೆಟ್‌ನ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು:

    • ಇದನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಚಾಂಗ್‌ಝೆಂಗ್ 10B (Changzheng 10B) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
    • ಇದನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಪರಿಶೋಧನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
    • ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಸಂಸ್ಥೆ: ಚೀನಾ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಲಾಂಚ್ ವೆಹಿಕಲ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ (CALT).
    • ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ: ಚೀನಾದ ಮಾನವಸಹಿತ ಚಂದ್ರಯಾನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಿಗಾಗಿ ಮೆಂಗ್‌ಝೌ (ಮಾನವಸಹಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆ) ಮತ್ತು ಲಾನ್ಯುಯೆ (ಚಂದ್ರನ ಲ್ಯಾಂಡರ್) ಅನ್ನು ಉಡಾವಣೆ ಮಾಡುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಾಗಿದೆ.
    • ಕಾಲಮಿತಿ: ಇದರ ಮೊದಲ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಹಾರಾಟವನ್ನು 2027 ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿದ್ದು, 2030 ರ ವೇಳೆಗೆ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಮಾನವಸಹಿತ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಚೀನಾ ಹೊಂದಿದೆ.

    ಭಾರತ-ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ‘ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ’

    ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ: 

    • ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರ ಆಕ್ಲೆಂಡ್ ಭೇಟಿಯು, ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯೊಬ್ಬರು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಭೇಟಿಯಾಗಿದೆ.
    • ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರನ್ನು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಜೆಗಳಾದ ಮಾವುರಿ ಜನಾಂಗದ ಅಧಿಕೃತ ಸ್ವಾಗತ ಸಮಾರಂಭವಾದ ಮಾವುರಿ ಪೋವಿರಿ ಮೂಲಕ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ‘ಹಾಕಾ’ (Haka) ನೃತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.

    ಭೇಟಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು:

    • ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ 2030 (Roadmap 2030): ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನುಅತ್ಯುನ್ನತವಾದ ‘ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ’ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಉನ್ನತೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
    • ಇಂಡೋ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರಗಳ ಉಪಕ್ರಮ (IPOI): ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ತನ್ನ ಏಳು ಆಧಾರಸ್ತಂಭಗಳ IPOI ಚೌಕಟ್ಟಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ‘ಕಡಲ ಭದ್ರತೆ’ಯನ್ನು ತನ್ನ ಆದ್ಯತೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
    • ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ವೇದಿಕೆಗಳು: ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಜಾಗತಿಕ ಜೈವಿಕ ಇಂಧನ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವಿಪತ್ತು ನಿರೋಧಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಒಕ್ಕೂಟದ (CDRI) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಮರುದೃಢೀಕರಿಸಿದೆ.
    • ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು: ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಕಡಲ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಲೋಥಾಲ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಡಲ ಪರಂಪರೆ ಸಂಕೀರ್ಣದ (NMHC) ನಡುವೆ ಸಹಕಾರ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

    ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ದೇಶದ ಬಗ್ಗೆ: 

    • ದ್ವೀಪ ರಾಷ್ಟ್ರ: ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ದಕ್ಷಿಣ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ದ್ವೀಪ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ದ್ವೀಪಗಳು (ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ) ಹಾಗೂ ಹಲವಾರು ಸಣ್ಣ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
    • ಇದು ಯಾವುದೇ ಭೂ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದರ ಹತ್ತಿರದ ನೆರೆಹೊರೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರವಾದ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ವಾಯವ್ಯಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 1,600 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.
    • ಭೌಗೋಳಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಾನ: ಇದು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದೊಂದಿಗೆ ಆಸ್ಟ್ರಲೇಶಿಯಾದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ ಮತ್ತು ತಾಸ್ಮನ್ ಸಮುದ್ರ ಹಾಗೂ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿರುವ ಪಾಲಿನೇಷ್ಯಾದ ನೈಋತ್ಯ ಗಡಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ.

    ಭಾರತದ ಜವಳಿ ವಲಯ

    ಆರ್ಥಿಕತೆ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ಕೇಂದ್ರ ಜವಳಿ ಸಚಿವಾಲಯವು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ‘ಭಾರತದ ಜವಳಿ ವಲಯದ ಭವಿಷ್ಯದ’ (India’s Textile Future) ಕುರಿತಾದ ಮಹತ್ವದ ವರದಿಯೊಂದನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ.
    • ಈ ವರದಿಯು, ಸಂಪೂರ್ಣ ಜವಳಿ ಮೌಲ್ಯ ಸರಪಳಿಯಾದ್ಯಂತ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದೆ.

    ಜವಳಿ ವಲಯದ ಮಹತ್ವ:

    • ಇದನ್ನು ಭಾರತದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ “ಚರಕ” (Spinning Wheel) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
    • ಜವಳಿ ಮತ್ತು ಉಡುಪು ವಲಯವು ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ (GDP) ಸುಮಾರು 2% ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯದ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯವರ್ಧನೆಗೆ (GVA) ಸುಮಾರು 11% ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
    • ಇದು ಕೃಷಿ ವಲಯದ ನಂತರ ಭಾರತದ 2ನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಉದ್ಯೋಗದಾತ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿದ್ದು, 45 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ (4.5 ಕೋಟಿ) ಹೆಚ್ಚು ಜನರಿಗೆ ನೇರ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಒದಾಗಿಸಿದೆ.
    • ಭಾರತವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ 4% ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದುವ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ವದ 6ನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಜವಳಿ ಮತ್ತು ಉಡುಪು ರಫ್ತುದಾರ ದೇಶವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ.

    ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮಗಳು:

    • PM MITRA ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳು: ಸುಸ್ಥಿರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬೃಹತ್ ಜವಳಿ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳಾಗಿವೆ. ಇವು ನೀರಿನ ಮರುಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು ತ್ಯಾಜ್ಯನೀರು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.
    • ಭಾರತೀಯ ಇಂಗಾಲದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ (ICM) ಸಂಯೋಜನೆ: ಹೆಚ್ಚು ಇಂಗಾಲವನ್ನು ಹೊರಸೂಸುವ ಜವಳಿ ವಲಯವನ್ನು ವ್ಯಾಪ್ತಿ (ಸ್ಕೋಪ್) 1 ಮತ್ತು 2 ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲ (GHG) ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವ ಕಡ್ಡಾಯ ಅಗತ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಸೇರಿಸಿದೆ.
    • RAMP ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ: ಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಧನಸಹಾಯ ನೀಡಲು ವೃತ್ತಾಕಾರದ ವಿಧಾನಗಳಿಗಾಗಿ 25% ಬಂಡವಾಳ ಸಬ್ಸಿಡಿಯೊಂದಿಗೆ MSE-SPICE ಮತ್ತು ಹಸಿರು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೇಲ್ದರ್ಜೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ 2% ಬಡ್ಡಿ ಸಬ್ಸಿಡಿಯೊಂದಿಗೆ MSE-GIFT ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿದೆ.
    • ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಜವಳಿ ಮಿಷನ್ (NTTM): ಇದು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಜವಳಿ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ರಾಸಾಯನಿಕ ಮತ್ತು ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸುಧಾರಿತ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಧನಸಹಾಯ ನೀಡುತ್ತದೆ.
    • ಎಕೋ ಮಾರ್ಕ್ ಯೋಜನೆ: ಜವಳಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಿಸರ-ಲೇಬಲಿಂಗ್ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಪರಿಸರ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಮಿಷನ್ ಲೈಫ್ (Mission LiFE): ಜೀವನಶೈಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯ ಮೂಲಕ ಬಟ್ಟೆಗಳ ಮರುಬಳಕೆ, ಅದಲು-ಬದಲು, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ಫಾಸ್ಟ್-ಫ್ಯಾಶನ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.
    • ಕೈಗಾರಿಕಾ ಆವಿಷ್ಕಾರ: SURE ಉಪಕ್ರಮವು, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಡುಪು ತಯಾರಕರ ಸಂಘ (CMAI) ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ (UN) ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾದ ಫ್ಯಾಷನ್ ವಲಯದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಸುಸ್ಥಿರತೆಯ ಬದ್ಧತೆಯಾಗಿದೆ.

    ಪಿನಾಕಾ ದೀರ್ಘ ಶ್ರೇಣಿಯ ನಿರ್ದೇಶಿತ ರಾಕೆಟ್ (LRGR)

    ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಯು (DRDO) ಚಾಂಡೀಪುರದ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಟೆಸ್ಟ್ ರೇಂಜ್‌ (ITR) ನಲ್ಲಿ ಪಿನಾಕಾ ದೀರ್ಘ ಶ್ರೇಣಿಯ ನಿರ್ದೇಶಿತ ರಾಕೆಟ್‌ನ ಯಶಸ್ವಿ ಹಾರಾಟ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದೆ.

    ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು:

    • ಇದು ಪಿನಾಕಾ ಬಹು-ನಳಿಕೆಯ ರಾಕೆಟ್ ಉಡಾವಕ (Multi-Barrel Rocket Launcher – MBRL) ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಾಗಿ ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ನಿಖರ-ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿತ (Precision-Guided) ರಾಕೆಟ್ ಆಗಿದೆ.
    • ಇದನ್ನು ರಷ್ಯಾ ಮೂಲದ BM-21 ಗ್ರಾಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
    • ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಇದು ಸುಮಾರು 120 ಕಿ.ಮೀ ವರೆಗಿನ ದೂರದ ಗುರಿಗಳನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಧ್ವಂಸ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
    • ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾದ ಸಂಚರಣೆಗಾಗಿ ಇದು ಜಡತ್ವ ಸಂಚರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು (Inertial Navigation System – INS) ಭಾರತದ ಸ್ವದೇಶಿ NavIC (IRNSS) ಉಪಗ್ರಹ ಜಾಲದೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.

    ಆಕ್ಸಿಟೋಸಿನ್ (Oxytocin)

    ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ

    ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

    • ನಕಲಿ ಆಕ್ಸಿಟೋಸಿನ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗಿ ತಾಯಂದಿರ ಮರಣ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ವರದಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು (WHO) ಭಾರತದಿಂದ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕೋರಿದೆ.

    ಜೈವಿಕ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಗಳು:

    • ಇದು ಹೈಪೋಥಾಲಮಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂಶ್ಲೇಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಪೋಸ್ಟೀರಿಯರ್ ಪಿಟ್ಯುಟರಿ ಗ್ರಂಥಿಯಿಂದ ರಕ್ತಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಒಂದು ನ್ಯೂರೋಪೆಪ್ಟೈಡ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಆಗಿದೆ.
    • ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ “ಪ್ರೀತಿಯ ಹಾರ್ಮೋನ್” (Love Hormone) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
    • ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯ: ಇದು ಕೇಂದ್ರ ನರಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂದೇಶವಾಹಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೆರಿಗೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಹಾಲುಣಿಸುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಮಾನವನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

    ಕಾನೂನು ನಿಯಂತ್ರಣಗಳು:

    • ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಆಕ್ಸಿಟೋಸಿನ್ ನೀಡುವುದು, ‘ಪ್ರಾಣಿ ಹಿಂಸೆ ತಡೆ ಕಾಯ್ದೆ’ಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 12 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಜ್ಞೇಯ ಅಪರಾಧವಾಗಿದೆ.
    • ಇದರೊಂದಿಗೆ, ಆಕ್ಸಿಟೋಸಿನ್ ಹಾರ್ಮೋನ್‌ನ ಅನಧಿಕೃತ ತಯಾರಿಕೆ ಅಥವಾ ಮಾರಾಟವನ್ನು ಔಷಧಗಳು ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕಗಳ ಕಾಯ್ದೆ 1940 ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 18(a) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ.

    Related Articles