Blog

ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದಿಂದ UCC ಕರಡು ಮಸೂದೆಗೆ ಅನುಮೋದನೆ

ರಾಜ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆ (UCC) ಕರಡು ಮಸೂದೆಗೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡಿದೆ.

ಮಸೂದೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ಉದ್ದೇಶ: ಈ ಮಸೂದೆಯು ಎಲ್ಲಾ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವ (polygamy) ಮತ್ತು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹು ವಿವಾಹಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಇದು ಬಹುಪತ್ನಿತ್ವ ಮತ್ತು ನಿಕಾಹ್ ಹಲಾಲದಂತಹ ಆಚರಣೆಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಷೇಧವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಸಹಜೀವನ (ಲಿವ್-ಇನ್) ಸಂಬಂಧಗಳಿಗಾಗಿ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದೆ.
• ವಿನಾಯಿತಿಗಳು: ಸಂವಿಧಾನದ 342 ಮತ್ತು 366 ನೇ ವಿಧಿಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡಗಳಿಗೆ (ಭಿಲ್, ಗೊಂಡ್, ಕೊರ್ಕು, ಬೈಗಾ, ಸಹಾರಿಯಾ ಮತ್ತು ಭರಿಯಾ ಮುಂತಾದವು) ಈ ಕಾನೂನು ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
• ಇದಲ್ಲದೆ, ಸಂವಿಧಾನದ ಭಾಗ XXI (21ನೇ ಭಾಗ) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿರುವ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೂ ಈ ಕಾನೂನಿನಿಂದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
• ನೋಂದಣಿ: ಸರ್ಕಾರಿ ಪೋರ್ಟಲ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಎಲ್ಲಾ ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಾಹಗಳು ಮತ್ತು ವಿಚ್ಛೇದನಗಳನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
• ವಿವಾಹಿತ ಅಥವಾ ಅವಿವಾಹಿತ ಪೋಷಕರ ಮಕ್ಕಳು – ಅವರು ಜೈವಿಕವಾಗಿ ಜನಿಸಿದವರಾಗಿರಲಿ, ದತ್ತು ಪಡೆದವರಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಬಾಡಿಗೆ ತಾಯ್ತನ (Surrogacy) ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ (ART) ಮೂಲಕ ಜನಿಸಿದವರಾಗಿರಲಿ- ಸಮಾನ ಕಾನೂನು ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.
• ಸಹಜೀವನ (ಲಿವ್-ಇನ್) ಸಂಬಂಧಗಳು: ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಒಂದು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ದಂಪತಿಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್‌ಗೆ ಅಫಿಡವಿಟ್ (ಅರ್ಜಿ) ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ; ತಪ್ಪಿದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧಗಳಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ಪೂರ್ಣ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಅರ್ಹರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆ (UCC):

• ರಾಜ್ಯ ನೀತಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ತತ್ವಗಳ (DPSP) 44 ನೇ ವಿಧಿಯು ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು (UCC) ಭದ್ರಪಡಿಸುವುದು ರಾಜ್ಯದ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
• ಇದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಮುಖ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಮುದಾಯದ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರಚಿತವಾದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಯಮಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ತರುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• UCC ಯಲ್ಲಿ “ಏಕರೂಪ” (Uniform) ಎಂದರೆ:
  • ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಕಾನೂನುಗಳ ಏಕರೂಪತೆ.
  • ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಹಕ್ಕುಗಳ ನಡುವೆ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಮುದಾಯಗಳ ಒಳಗೆ ಕಾನೂನುಗಳ ಏಕರೂಪತೆ ತರುವುದು.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ UCC ಜಾರಿಯ ಕಡೆಗೆ ನಡೆದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು:

• 1954 ರ ವಿಶೇಷ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆ: 1954 ರ ವಿಶೇಷ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯು ಧರ್ಮವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಯಾವುದೇ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ನಾಗರಿಕ ವಿವಾಹಕ್ಕೆ (Civil marriage) ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆ ಮೂಲಕ ಯಾವುದೇ ಭಾರತೀಯನು ತನ್ನ ಧಾರ್ಮಿಕ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನಿನ ಗಡಿಯ ಹೊರಗೆ ಮದುವೆಯಾಗಲು ಇದು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ.
• 1985 ರ ಷಾ ಬಾನೋ ಪ್ರಕರಣ: ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಷಾ ಬಾನೋ ಅವರ ಜೀವನಾಂಶದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಸಂಹಿತೆಯ (CrPC) ಸೆಕ್ಷನ್ 125 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಪರವಾಗಿ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು, ಇದು ಪತ್ನಿಯರು, ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಪೋಷಕರ ಜೀವನಾಂಶದ ಆದೇಶವನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ನಾಗರಿಕರಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು.
  • ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು.
• 1995 ರ ಸರಳಾ ಮುದ್ಗಲ್ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪಾಲೊ ಕೌಟಿನ್ಹೋ ಮತ್ತು ಮರಿಯಾ ಲೂಯಿಜಾ ವ್ಯಾಲೆಂಟಿನಾ ಪಿರೇರಾ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ (2019) UCC ಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವಂತೆ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕರೆ ನೀಡಿತು.

UCC ಪರವಾಗಿರುವ ವಾದಗಳು:

• ಯುವಜನರ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವುದು: ಪ್ರಪಂಚವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಡುತ್ತಿರುವಾಗ, ಯುವಜನತೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನೋಭಾವ ಮತ್ತು ಆಕಾಂಕ್ಷೆಯು ಸಮಾನತೆ, ಮಾನವೀಯತೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕತೆಯ ಜಾಗತಿಕ ತತ್ವಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.
  • ಹೀಗಾಗಿ, ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯ ಜಾರಿಯು ರಾಷ್ಟ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕಡೆಗೆ ಅವರ ಪೂರ್ಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾವೈಕ್ಯತೆಗೆ ಬೆಂಬಲ: ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕಾನೂನುಗಳು ಅಥವಾ ಇತರ ಸಿವಿಲ್ ಕಾನೂನುಗಳಲ್ಲಿ (ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ) ಎಲ್ಲಾ ನಾಗರಿಕರಿಗೂ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಸಂವಿಧಾನವು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
  • ಹೀಗಾಗಿ, ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯ ಅನುಷ್ಠಾನವು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವಾದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಇದು ತಾರತಮ್ಯ ಅಥವಾ ರಿಯಾಯಿತಿಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ರಾಜಕೀಯೀಕರಣವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಧಾರ್ಮಿಕ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮುದಾಯವು ಪಡೆಯುವ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಇದು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
• ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಮನಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಹೊರಬರುವುದು: ಹೆಚ್ಚಿನ ಧರ್ಮಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಸಮಾಜದ ಉನ್ನತ ವರ್ಗದ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯ ಸಂಹಿತೀಕರಣ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನವು ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪಾವಿತ್ರ್ಯತೆಯನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
  • ಈ ಮೂಲಕ, ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಮಾನ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತರುತ್ತದೆ.
• ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಅನುಕೂಲಕರ: ಹಿಂದೂ ಸಂಹಿತೆ, ಶರಿಯಾ ಕಾನೂನು ಇತ್ಯಾದಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕಾನೂನುಗಳ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿಷಯಗಳ ತೀರ್ಮಾನದಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ, ಸಂಕೀರ್ಣತೆ ಮತ್ತು ಅಸಂಗತತೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ವಿಳಂಬವಾದ ಅಥವಾ ಅಪೂರ್ಣ ನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
  • ನ್ಯಾಯಾಂಗವು ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮಂಜಸವಾದ ಕಾಲಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಒದಗಿಸಲು UCC ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

UCC ವಿರುದ್ಧದ ವಾದಗಳು:

• 21 ನೇ ಕಾನೂನು ಆಯೋಗದ ವರದಿ: ವೈಯಕ್ತಿಕ/ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕಾನೂನುಗಳಲ್ಲಿನ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆ (UCC) ಅಗತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯವೂ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ಆಯೋಗವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
  • ಅನೇಕ ದೇಶಗಳು ಈಗ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವವು ಕೇವಲ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಇದು ದೃಢವಾದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಸೂಚಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳಿದೆ.
  • ಆದ್ದರಿಂದ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕಾನೂನುಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡೆದುಹಾಕುವ ಬದಲು, ತಾರತಮ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕಾನೂನುಗಳಿಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳನ್ನು ಆಯೋಗವು ಸೂಚಿಸಿದೆ.
• ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಗೆ ವಿರುದ್ಧ: ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಅಗಾಧವಾದ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ತೊಂದರೆಗಳು ಎದುರಾಗುತ್ತವೆ. ಧರ್ಮಗಳು, ಪಂಥಗಳು, ಜಾತಿಗಳು, ರಾಜ್ಯಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಿಂದಾಗಿ ವಿವಾಹದಂತಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಏಕರೂಪದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ತರುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದೆ.
• ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಅತಿಕ್ರಮಣ: ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 25 ರಿಂದ 28 ನೇ ವಿಧಿಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯನ್ನು ಅನೇಕ ಸಮುದಾಯಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಸಮುದಾಯಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ (25 ನೇ ವಿಧಿ) ಬೆದರಿಕೆ ಎಂದು ನೋಡುತ್ತವೆ.
  • ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಏಕರೂಪ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆಯು ಅವರ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹೇರುತ್ತದೆ.
• ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧ: UCC ಯ ಅನುಷ್ಠಾನವು ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಘನತೆಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ತೊಂದರೆ ತರುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾಗಾ ಸಮುದಾಯವು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದೆ.
  • ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನವು ದೇಶದ ಉಳಿದ ಜನರಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಇದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

ಉಪಸಂಹಾರ:

• UCC ಯ ಗುರಿಯನ್ನು ಒಂದೇ ಬಾರಿಗೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಬದಲು ಹಂತ-ಹಂತವಾಗಿ, ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಸಾಧಿಸುವುದು ಆದರ್ಶ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಏಕರೂಪದ ಸಂಹಿತೆಗಿಂತ ನ್ಯಾಯಯುತವಾದ ಸಂಹಿತೆ ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಆಪರೇಷನ್ ವಜ್ರ

ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಆಪರೇಷನ್ ವಜ್ರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಮಾದಕವಸ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ (CBN) ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಟ್ರಾಮಡೋಲ್ ಹೈಡ್ರೋಕ್ಲೋರೈಡ್ (Tramadol Hydrochloride – 250 mg) ಮಾತ್ರೆಗಳ ಅಕ್ರಮ ಸಾಗಣೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಿದೆ.

ಟ್ರಾಮಡೋಲ್ (Tramadol) ಬಗ್ಗೆ: 

• ಇದು ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ಓಪಿಯಾಡ್ ನೋವು ನಿವಾರಕ (synthetic opioid painkiller) ಆಗಿದ್ದು, ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಇದನ್ನು ‘ಫೈಟರ್ ಡ್ರಗ್’ (Fighter Drug) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ನೋವು ಮತ್ತು ಆಯಾಸವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ISIS ಉಗ್ರಗಾಮಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಇದನ್ನು ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
• 2018 ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತವು ಟ್ರಾಮಡೋಲ್ ಅನ್ನು 1985 ರ ಮಾದಕ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ವಸ್ತುಗಳ (NDPS) ಕಾಯ್ದೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತಂದಿತು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಮಾದಕವಸ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋದ (CBN) ಅನುಮೋದನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಇದರ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವಾಗಿದೆ.

ಮಾದಕ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ವಸ್ತುಗಳ (NDPS) ಕಾಯ್ದೆ, 1985:

• ಉದ್ದೇಶ: ಇದು ಮಾದಕವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಭಾರತದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕಾನೂನು ಆಗಿದೆ. ಇದು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ನಿಷೇಧದ ಜೊತೆಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಬಳಕೆಯ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಆಧಾರ ಸ್ತಂಭಗಳು:

• 47 ನೇ ವಿಧಿ: ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾನಿಕಾರಕವಾದ ಪಾನೀಯಗಳು ಮತ್ತು ಮಾದಕವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ರಾಜ್ಯ ನೀತಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ತತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಇದು ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
• ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಒಪ್ಪಂದಗಳು: ಇದು 1961, 1971 ಮತ್ತು 1988 ರ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಾದಕ ವಸ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಒಪ್ಪಂದಗಳ (UN Drug Conventions) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತದೆ. 
• ವ್ಯಾಪ್ತಿ: ಇದು ಇಡೀ ಭಾರತ, ವಿದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಅದರ ನಾಗರಿಕರು ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾದ ಹಡಗುಗಳು/ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ನಿಬಂಧನೆಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು:

• ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಷೇಧ: ವೈದ್ಯಕೀಯ/ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಮಾದಕವಸ್ತುಗಳ ಕೃಷಿ, ಉತ್ಪಾದನೆ, ಸ್ವಾಧೀನ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟವನ್ನು ಇದು ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ.
• ಭಾಂಗ್ ವಿನಾಯಿತಿ: ಇದು ಚರಸ್ ಮತ್ತು ಗಾಂಜಾವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಭಾಂಗ್ (ಎಲೆಗಳು) ಅನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ರಾಜ್ಯದ ಕಾನೂನುಗಳಿಗೆ ಬಿಡಲಾಗಿದೆ.
• ಆಸ್ತಿ ಮುಟ್ಟುಗೋಲು: ಅಕ್ರಮ ಮಾದಕವಸ್ತು ಸಾಗಣೆಯಿಂದ ಪಡೆದ ಸ್ವತ್ತುಗಳನ್ನು ಜಪ್ತಿ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಲು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಇದು ಅಧಿಕಾರ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ನೋಡಲ್ ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆ:

• ಮಾದಕ ವಸ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಬ್ಯೂರೋ (NCB): ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ (MHA) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸಮನ್ವಯ ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ 1986 ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.

ತಾಜ್ ಮಹಲ್

ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ; 

• ತಾಜ್ ಮಹಲ್ ಒಂದು ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು “ತೇಜೋ ಮಹಾಲಯ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿ, ಅದರ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸುವಂತೆ ಕೋರಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾದ ಅರ್ಜಿಯ ಮೇಲೆ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಉಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆ (ASI) ಗೆ ನೋಟಿಸ್ ಜಾರಿ ಮಾಡಿದೆ.

ತಾಜ್ ಮಹಲ್ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:

• ತಾಜ್ ಮಹಲ್ 17ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊಘಲ್ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಆಗ್ರಾದಲ್ಲಿ ಯಮುನಾ ನದಿಯ ಬಲದಂಡೆಯಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು 1983ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಇದನ್ನು ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಷಹಜಹಾನ್ ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಮುಮ್ತಾಜ್ ಮಹಲ್ (ಅರ್ಜುಮಂದ್ ಬಾನೋ ಬೇಗಂ) ನೆನಪಿಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಇದರ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವು ಸಾ.ಶ 1632 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಸಾ.ಶ 1648 ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು.
• ಮೊಘಲ್ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ಈ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು “ರೌಜಾ-ಇ-ಮುನವ್ವರಾ” (ಬೆಳಗಿದ ಸಮಾಧಿ) ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಯಾಗಿ ಉಸ್ತಾದ್ ಅಹಮದ್ ಲಾಹೋರಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು.
• ಈ ಸ್ಮಾರಕ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಜಮೀನನ್ನು ಅಂಬರ್‌ನ ಮಿರ್ಜಾ ರಾಜಾ ಜೈ ಸಿಂಗ್ ಅವರಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಷಹಜಹಾನ್ ಅವರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದನು.
• ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು: ತಾಜ್ ಮಹಲ್ ಮೊಘಲ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಪರಾಕಾಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಪರ್ಷಿಯನ್, ತೈಮುರಿದ್ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಮ್ಮಿಶ್ರಣವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:

• ಈ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು ಬಿಳಿಯ ಮಕ್ರಾನಾ ಅಮೃತಶಿಲೆ ಬಳಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಇದು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾದ ದ್ವಿಪಾರ್ಶ್ವ ಸಮ್ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಇದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಚಾರ್‌ಬಾಗ್ ಉದ್ಯಾನವನದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
• ಇದರ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಖುರಾನ್‌ನ ಕ್ಯಾಲಿಗ್ರಫಿ (ಕುಶಲಬರಹ) ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.
• ಇದು ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಯ ವಿನ್ಯಾಸದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
• ಇದು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಪಿಯೆಟ್ರಾ ದುರಾ (Pietra dura) ಎಂಬ ಅಲಂಕಾರಿಕ ತಂತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಅಮೃತಶಿಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಿ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಹೂವಿನ ಮತ್ತು ಜ್ಯಾಮಿತೀಯ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮಂಗಲ್ ಪಾಂಡೆ ಅವರ ಜನ್ಮ ದಿನಾಚರಣೆ

ಇತಿಹಾಸ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರು ಮಹಾನ್ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ ಮಂಗಲ್ ಪಾಂಡೆ ಅವರ ಜನ್ಮ ದಿನಾಚರಣೆಯಂದು ಅವರಿಗೆ ಗೌರವ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಮಂಗಲ್ ಪಾಂಡೆ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ:

• ಇವರು 19 ಜುಲೈ 1827 ರಂದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಬಲ್ಲಿಯಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಾಗ್ವಾ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ, ಭೂಮಿಹಾರ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.
• ಇವರು ತಮ್ಮ 22 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು 34 ನೇ ಬಂಗಾಳ ನೇಟಿವ್ ಇನ್‌ಫೆಂಟ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
• ದಂಗೆಯ ಕಿಡಿ: ಬ್ರಿಟಿಷರು ಹೊಸದಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ‘ಎನ್‌ಫೀಲ್ಡ್ ರೈಫಲ್’ನ ಕಾರ್ಟ್ರಿಡ್ಜ್‌ಗಳನ್ನು (ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳು) ಬಂದೂಕಿಗೆ ತುಂಬುವ ಮೊದಲು ಹಲ್ಲಿನಿಂದ ಕಚ್ಚಿ ತೆಗೆಯಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಆ ಕಾರ್ಟ್ರಿಡ್ಜ್‌ಗಳಿಗೆ ಹಸು ಮತ್ತು ಹಂದಿಯ ಕೊಬ್ಬನ್ನು ಸವರಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ ಹರಡಿತು.
• ಇದು ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಿಪಾಯಿಗಳಿಬ್ಬರಿಗೂ ತೀವ್ರ ಆಘಾತವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಂಗಲ್ ಪಾಂಡೆ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು ಮತ್ತು 29 ಮಾರ್ಚ್ 1857 ರಂದು ಬ್ಯಾರಕ್‌ಪೋರ್‌ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಾರ್ಜೆಂಟ್ ಮೇಜರ್ ಮೇಲೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸುವ ಮೂಲಕ ದಂಗೆಯ ಮೊದಲ ಕಿಡಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿಸಿದರು.
• ಅವರ ಈ ಕೃತ್ಯವು 1857 ರ ದಂಗೆಗೆ ನಾಂದಿಹಾಡಿತು, ಇದನ್ನು ಸಿಪಾಯಿ ದಂಗೆ ಅಥವಾ ಭಾರತದ ಪ್ರಥಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಸೇನಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ಎದುರಿಸಿದ ಪಾಂಡೆ ಅವರನ್ನು 8 ಏಪ್ರಿಲ್ 1857 ರಂದು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಅವರ ರೆಜಿಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು.
• ದಂಗೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು: 10 ಮೇ 1857 ರಂದು ಮೀರತ್‌ನ ಸಿಪಾಯಿಗಳು ದಂಗೆಯೆದ್ದರು ಮತ್ತು ಈ ಘಟನೆಯು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಬಂಡಾಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ದೆಹಲಿಗೆ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತೆರಳಿದ ಸಿಪಾಯಿಗಳು ವಯಸ್ಸಾದ ಕೊನೆಯ ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಎರಡನೇ ಬಹದ್ದೂರ್ ಶಾನನ್ನು ತಮ್ಮ ಸಾಂಕೇತಿಕ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು.
• ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1857 ರ ವೇಳೆಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಕೆಂಪುಕೋಟೆಯನ್ನು ಮರುವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಬಹದ್ದೂರ್ ಶಾನನ್ನು ರಂಗೂನ್‌ಗೆ ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವನು 1862 ರಲ್ಲಿ ನಿಧನನಾದನು.
• ಅಂತಿಮ ಫಲಿತಾಂಶ: ಈ ದಂಗೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು. 1858 ರ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾಳ ಘೋಷಣೆ ಹಾಗೂ 1858 ರ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಣಿಯು ನೇರ ಆಡಳಿತವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿ ‘ವೈಸ್‌ರಾಯ್’ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಲಾರ್ಡ್ ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ವೈಸ್‌ರಾಯ್ ಆದನು.

ಶಬ್ದಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ (Museum of Word)

ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವರು ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ‘ಶಬ್ದಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ’ (Museum of Word) ದ ಮೊದಲ ಹಂತವನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು.

ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ:

• ಇದನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ.
• ಇದು ದೇಶದ ಮೊದಲ ಭಾಷಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಶಬ್ದಲೋಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಇದು ಭಾರತದ 22 ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಮೌಖಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಚೀನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಮುದ್ರಿತ ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಪಠ್ಯಗಳವರೆಗಿನ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
• ಈ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವು ಭಾಷೆಗಳ ಇತಿಹಾಸದ ವಿಭಿನ್ನ ಆಯಾಮಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕತೆ ಹಾಗೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲಿನ ಅವುಗಳ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸುವ ಒಂಬತ್ತು ಗ್ಯಾಲರಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
• ಮಹತ್ವ: ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸಮಾಜವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡ ಜೀವಂತ ಅಸ್ತಿತ್ವವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಸಂವಿಧಾನದ ಎಂಟನೇ ಅನುಸೂಚಿ:

• ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ ಎಂಟನೇ ಅನುಸೂಚಿಯು ಭಾರತ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
• ಸಂವಿಧಾನದ ಭಾಗ XVII (Part XVII) ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ 343 ರಿಂದ 351 ನೇ ವಿಧಿಗಳು ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ.
• ಪ್ರಸ್ತುತ ಎಂಟನೇ ಅನುಸೂಚಿಯಲ್ಲಿರುವ 22 ಭಾಷೆಗಳು: ಅಸ್ಸಾಮಿ, ಬಂಗಾಳಿ, ಗುಜರಾತಿ, ಹಿಂದಿ, ಕನ್ನಡ, ಕಾಶ್ಮೀರಿ, ಕೊಂಕಣಿ, ಮಲಯಾಳಂ, ಮಣಿಪುರಿ, ಮರಾಠಿ, ನೇಪಾಳಿ, ಒಡಿಯಾ, ಪಂಜಾಬಿ, ಸಂಸ್ಕೃತ, ಸಿಂಧಿ, ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು, ಉರ್ದು, ಬೋಡೋ, ಸಂತಾಲಿ, ಮೈಥಿಲಿ ಮತ್ತು ಡೋಗ್ರಿ.
• ಈ ಭಾಷೆಗಳ ಪೈಕಿ 14 ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮೂಲ ಸಂವಿಧಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಸೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
• ನಂತರದಲ್ಲಿ, 1967 ರಲ್ಲಿ ಸಿಂಧಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು, 1992 ರಲ್ಲಿ ಕೊಂಕಣಿ, ಮಣಿಪುರಿ ಮತ್ತು ನೇಪಾಳಿ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ 2003 ರ 92 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಮೂಲಕ ಬೋಡೋ, ಡೋಗ್ರಿ, ಮೈಥಿಲಿ ಮತ್ತು ಸಂತಾಲಿ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರತಿಭಟಿಸುವ ಹಕ್ಕು

ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ

ಇದೀಗ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿ:

• ಕಾಕ್ರೋಚ್ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ (CJP)ಗೆ ಜಂತರ್ ಮಂತರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮುಂದುವರಿಸಲು ಅಥವಾ ಸಂಸತ್ ಭವನದ ಕಡೆಗೆ ಉದ್ದೇಶಿತ ಮೆರವಣಿಗೆ ನಡೆಸಲು ಯಾವುದೇ ಅನುಮತಿ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ದೆಹಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರತಿಭಟಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಕಾನೂನುಗಳು:

• ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಸಂವಿಧಾನದ 19(1)(a) ನೇ ವಿಧಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
• ಹಾಗೆಯೇ, ಸಂವಿಧಾನದ 19(1)(b) ನೇ ವಿಧಿಯು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಶಾಂತಿಯುತವಾಗಿ ಸಭೆ ಸೇರುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
• ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಈ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮೇಲೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಮಂಜಸವಾದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
• ಷರತ್ತುಗಳು: ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ರಾಜ್ಯ ಪಟ್ಟಿಯ ವಿಷಯವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭೆಗಳಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಲು ಪ್ರತಿ ರಾಜ್ಯವು ತನ್ನದೇ ಆದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
• ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ ಸುರಕ್ಷಾ ಸಂಹಿತೆಯ (BNSS) ಸೆಕ್ಷನ್ 163 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವ ಯಾವುದೇ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ಮತ್ತು ನಿಷೇಧಾಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಲು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಅಧಿಕಾರವಿದೆ.
• ಆದರೆ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲು ಅಥವಾ ಹಿಂಪಡೆಯಲು, ಅದರಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ಅಪಾಯಗಳು ಅಥವಾ ಬೆದರಿಕೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸೂಕ್ತ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.